kategoriyalarni tasniflashning umumiy tamoyillari

PPTX 15 pages 5.0 MB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 5.0 MB

File type PPTX

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

powerpoint presentation “aristotel, farobiy va kant ontologiyasida kategoriyalarning tasnifi “ ubaydullayeva joziba 1. aristotel ontologiyasida toifalarning kategoriyalari 2. aristotel, al-forobiy va kant ontologiyalarida toifalarni tasniflashga kirish 3. al-forobiy va kant ontologiyalarida toifalarning kategoriyalari taqqoslash reja: kategoriyalarni tasniflashning umumiy tamoyillari aristotel, al-forobiy va kant ontologiyalarida kategoriyalarni 10 ga yaqin asosiy guruhga ajratishga harakat qilingan bo'lib, ularning har biri o'ziga xos xususiyatlarga ega. kategoriyalarni tasniflashda ishlatilgan asosiy tamoyillar orasida predmetlarning mavjudligi, miqdori, sifati, munosabatlari va boshqalarni aniqlash kiradi. farobiy va kant kategoriyalarini taqqoslash farobiyning toifalari, aristotel falsafasiga asoslangan holda, mavjudotning asosiy xususiyatlarini ifodalasa, kantning toifalari esa subyektning ob'ektlarni idrok qilish usullarini belgilaydi, bu 12 ta toifaga bo'lingan. farobiyning 10 ta asosiy toifasi bilan kantning 12 ta toifa tizimi orasidagi asosiy farq, farobiyning tizimi asosan moddiy dunyoga, kantniki esa transandantal tajriba shartlariga yo'naltirilganligidir. farobiy ontologiyasida kategoriyalar al-farobiy kategoriyalarni moddiy va no-moddiy mavjudotlarni tasniflash uchun, shuningdek, dunyoviy va metafizik bilimlarni tashkil qilish uchun qo'llagan. …

2 / 15

hbu 10 kategoriya oʻrtasidagi munosabatlar aristotel tomonidan tahlil qilingan boʻlib, ularning bir-biri bilan bogʻliqligi va farqlanishini koʻrsatuvchi mantiqiy tuzilmani shakllantiradi. kategoriyalarni aniqlashda aristotel empirik kuzatuvlarga va mantiq qonunlariga tayangan boʻlib, uning ontologik tizimi dunyo haqidagi bilimlarni tizimlashtirishga xizmat qiladi. modal kategoriyalar: o'xshashlik va farqlar al-farobiy va kantning modal kategoriyalarga yondashuvlari o'rtasida asosiy farq - al-farobiy ontologik, kant esa epistemologik pozitsiyadan yondashadi, bu esa kategoriyalarning ta'rif va funksiyalariga ta'sir qiladi. kantning transandantal mantig'ida modal kategoriyalar (mumkin, haqiqat, zarurat) epistemologik nuqtai nazardan muhokama qilinadi, ular bilishning shakli sifatida ko'rib chiqiladi. uch mutafakkir ontologiyasida kategoriyalar sistemasining evolyutsiyasi kantning kategoriyalari, aristotel va al-forobiyning kategoriyalaridan farqli ravishda, xulosa qilish qobiliyatimizning aqliy shakllari sifatida ta'riflanadi va 12 ta emas, balki bir nechta guruhga bo'linadi. al-forobiy, aristotelning kategoriyalar tizimini rivojlantirib, mavhum va mavjudlikning turli darajalarini, masalan, moddiy va ma'naviy mavjudotlarni farqlashga harakat qildi. aristotel va farobiy kategoriyalarini taqqoslash aristotel 10 ta asosiy kategoriyani (substansiya, miqdor, sifat va …

3 / 15

a sof aql kategoriyasini, jumladan, miqdor, sifat, munosabat va modallik kabi toifalarni ajratib ko'rsatadi. kant ontologiyasida kategoriyalar transcendental estetika va transcendental mantiq birgalikda kantning ontologiyasining asosiy qismlarini tashkil etadi, 12 ta toza aql kategoriyasi esa ob'ektlarni tushunish va ular haqida hukmlar chiqarish uchun muhim ahamiyatga ega. kantning kategoriyalari transcendental mantiq doirasida tahlil qilinadi va ular ob'ektlarni bilishning aqliy shakllari sifatida ko'rib chiqiladi, ya'ni ular tajriba oldidan mavjud bo'lib, bilish jarayonini imkonli qiladi. substantiya kategoriyasi: uch mutafakkir nazariyasi aristotel’ning 10 ta kategoriyasi orasida substans (modda) kategoriyasi boshqa 9 ta kategoriyaning mavjud boʻlishi uchun asos boʻlib xizmat qiladi, bu esa uning ontologiyasida markaziy oʻrinni egallaydi. kantning transandantal idealizmi doirasida substans tushunchasi fenomenlar dunyosida sub’ektning tajribasiga bogʻliq boʻlib, noumenal soha bilan bogʻliq emas, 12 ta kategoriya ichida oʻz oʻrnini egallaydi. kategoriyalararo munosabatlar aristotelning 10 ta asosiy kategoriyasi orasidagi munosabatlarni tahlil qilish, ularning oʻzaro bogʻliqligi va qarama-qarshiliklarini aniqlash, ontologik tuzilmani tushunish uchun muhimdir. al-farobiy …

4 / 15

kategoriyalarni tasniflashning umumiy tamoyillari - Page 4

5 / 15

kategoriyalarni tasniflashning umumiy tamoyillari - Page 5

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "kategoriyalarni tasniflashning umumiy tamoyillari"

powerpoint presentation “aristotel, farobiy va kant ontologiyasida kategoriyalarning tasnifi “ ubaydullayeva joziba 1. aristotel ontologiyasida toifalarning kategoriyalari 2. aristotel, al-forobiy va kant ontologiyalarida toifalarni tasniflashga kirish 3. al-forobiy va kant ontologiyalarida toifalarning kategoriyalari taqqoslash reja: kategoriyalarni tasniflashning umumiy tamoyillari aristotel, al-forobiy va kant ontologiyalarida kategoriyalarni 10 ga yaqin asosiy guruhga ajratishga harakat qilingan bo'lib, ularning har biri o'ziga xos xususiyatlarga ega. kategoriyalarni tasniflashda ishlatilgan asosiy tamoyillar orasida predmetlarning mavjudligi, miqdori, sifati, munosabatlari va boshqalarni aniqlash kiradi. farobiy va kant kategoriyalarini taqqoslash farobiyning toifalari, aristotel fals...

This file contains 15 pages in PPTX format (5.0 MB). To download "kategoriyalarni tasniflashning umumiy tamoyillari", click the Telegram button on the left.

Tags: kategoriyalarni tasniflashning … PPTX 15 pages Free download Telegram