fe'lning vazifadosh shakllari

PPTX 15 pages 3.5 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 15
orange and green playful illustrated teacher's day presentation mavzu: fe'lning vazifadosh shakllari reja: kirish 1. harakat nomi 2. sifatdosh 3. ravishdosh xulosa fe'l o'zbek tilining asosiy so'z turkumlaridan biri bo'lib, ish-harakat, holat yoki hodisani ifodalaydi. u gapda kesim vazifasida ishlatilganda fe'lning asosiy shakli (sof fe'l) sifatida harakatning bajarilishini bildiradi, masalan: "u kitob o'qidi" jumlasida "o'qidi" fe'li kesim vazifasini bajaradi. fe'lning vazifadosh shakllari esa uning boshqa so'z turkumlari (ot, sifat, ravish) vazifasini bajarishga xoslangan shakllari bo'lib, ular fe'lning grammatik kategoriyalari (nisbat, bo'lishli-bo'lishsizlik, mayl, zamon, shaxs-son) asosida hosil qilinadi. ushbu shakllar gap tuzilishini boyitadi va harakatning turli tomonlarini aniq ifodalashga yordam beradi. fe'lning vazifadosh shakllari asosan to'rt xil: harakat nomi, sifatdosh, ravishdosh va sof fe'l shakli. harakat nomi (fe’lning ot xususiyatidagi shakli) harakat nomi fe'lning ot turkumiga o'xshash shakli bo'lib, harakat yoki holatni ot sifatida ifodalaydi. u gapda otning vazifalarini (ega, to'ldiruvchi, aniqlovchi) bajarishi mumkin va harakatning davomiyligi yoki natijasini bildiradi. yasovchi …
2 / 15
fodalaydi. u gapda aniqlovchi vazifasida keladi va harakatning zamoniy holatini ko'rsatadi. sifatdoshning asosiy turlari: hozirgi zamon sifatdoshi, o'tgan zamon sifatdoshi va kelasi zamon sifatdoshi. - hozirgi zamon sifatdoshi: -(y)otgan yoki -ayotgan affikslari bilan yasaladi va harakatning hozirgi davom etayotgan holatini bildiradi. misollar: o'qiyotgan bola (hozir o'qiyapti), yozayotgan xat (yozilmoqda). - o'tgan zamon sifatdoshi: -gan (undoshdan keyin -kan) affiksi bilan hosil qilinadi va harakatning tugaganligini bildiradi. misollar: o'qigan kitob (o'qib bo'lgan), yozgan insho (yozib tugatilgan). eskida -mish, -dik shakllari ham ishlatilgan: "sevdigim obod ro'zg'orim". - kelasi zamon sifatdoshi: -adigan yoki -moqchi affikslari bilan yasaladi va harakatning kelajakdagi holatini ko'rsatadi. misollar: o'qiyadigan o'quvchi (o'qiydi), boradigan yo'l (bormoqda). sifatdoshlar fe'lning mayl va nisbat kategoriyalariga mos ravishda o'zgaradi, masalan, majhul nisbatda: o'qilgan kitob (o'qilgan). ular gapni tasviriy qilishda muhim rol o'ynaydi. ravishdosh (fe’lning ravish xususiyatidagi shakli) ravishdosh fe'lning ravish turkumiga o'xshash shakli bo'lib, harakatning qanday, qachon yoki qaysi sharoitda bajarilishini bildiradi. u gapda hol …
3 / 15
moq, qolmoq) bilan birgalikda modal ma'nolarni hosil qiladi: o'qib ketmoq (tez o'qimoq). bu shakl gapning bog'lovchi qismini boyitadi va harakatning sabab-oqibat munosabatlarini ochib beradi. xulosa fe'lning vazifadosh shakllari o'zbek tilining grammatik tizimining muhim qismi bo'lib, ular orqali harakatning turli jihatlari (vaqt, holat, sabab) ifodalanadi. sof fe'l kesim vazifasida, harakat nomi ot sifatida, sifatdosh aniqlovchi sifatida, ravishdosh esa hol vazifasida ishlatiladi. bu shakllar fe'lning nisbat (bosh, o'zlik, orttirma, majhul, birgalik), bo'lishli-bo'lishsizlik (-ma affiksi), mayl (buyruq, shart) va zamon kategoriyalari bilan uzviy bog'liq. eʼtiboringiz uchun rahmat image9.png image10.svg image11.png image12.svg image13.png image14.svg image15.png image16.svg image1.png image2.svg image3.png image4.svg image5.png image6.svg image7.png image8.png image20.svg image21.png image22.svg image17.png image18.svg image19.png image23.png image24.svg image25.png image26.svg image27.png image28.svg image29.png image30.svg image31.png image32.svg image33.png image34.svg image36.svg image35.png image39.png image40.svg image37.png image38.svg image41.png image42.svg image43.png image44.svg /docprops/thumbnail.jpeg
4 / 15
fe'lning vazifadosh shakllari - Page 4
5 / 15
fe'lning vazifadosh shakllari - Page 5

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "fe'lning vazifadosh shakllari"

orange and green playful illustrated teacher's day presentation mavzu: fe'lning vazifadosh shakllari reja: kirish 1. harakat nomi 2. sifatdosh 3. ravishdosh xulosa fe'l o'zbek tilining asosiy so'z turkumlaridan biri bo'lib, ish-harakat, holat yoki hodisani ifodalaydi. u gapda kesim vazifasida ishlatilganda fe'lning asosiy shakli (sof fe'l) sifatida harakatning bajarilishini bildiradi, masalan: "u kitob o'qidi" jumlasida "o'qidi" fe'li kesim vazifasini bajaradi. fe'lning vazifadosh shakllari esa uning boshqa so'z turkumlari (ot, sifat, ravish) vazifasini bajarishga xoslangan shakllari bo'lib, ular fe'lning grammatik kategoriyalari (nisbat, bo'lishli-bo'lishsizlik, mayl, zamon, shaxs-son) asosida hosil qilinadi. ushbu shakllar gap tuzilishini boyitadi va harakatning turli tomonlarini aniq if...

This file contains 15 pages in PPTX format (3.5 MB). To download "fe'lning vazifadosh shakllari", click the Telegram button on the left.

Tags: fe'lning vazifadosh shakllari PPTX 15 pages Free download Telegram