mikroiqtisodiyotga kirish

DOC 12 pages 343.5 KB Free download

12 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 343.5 KB

File type DOC

Pages 12

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 12

mavzu:mikroiqtisodiyotga kirish reja: 1. mikroiqtisodiyot va makroiqtisodiyot fanlarining o‘zaro bog’liqligi 2. xoʼjalik muammolarini hal etishda mikroiqtisodiyotning amaliy ahamiyati. 3. o`zgaruvchan miqdorlarni o`lchash, taqqoslash va grafiklar yordamida tahlil etish 4. ishlab chiqarish imkoniyatlari chizig‘i 5. iqtisodiy tanlov va muqobil xarajatlar 1. mikroiqtisodiyot va makroiqtisodiyot fanlarining o‘zaro bog’liqligi mikroiqtisodiyot fani makroiqtisodiyot bilan juda ham bog’liqdir, chunki, butun dunyoda sodir bo`layotgan iqtisodiy o`zgarishlar o`sha alohida individual sub’ektlarning iqtisodiy munosabatlarining mahsulidir. makroiqtisodiy o`sishni mikrodarajadagi munosabatlarning uyg’unlashuvisiz tasavvur qilish qiyin. misol qilib olsak, makroiqtisodiyotchilar davlat miqyosida tovar va xizmatlardan olinadigan daromad solig’ining ta’sirini o`rganishlari uchun, ular har bir xo`jalik yurituvchilarning tovar va xizmatlarni ayirboshlashga bo`lgan salohiyatini bilishlari zarurdir. mikroiqtisodiyot va makroiqtisodiyot bir biriga aloqador bo`lib o`xshab ketsa-da, ammo ikkisi alohida fandir. chunki, ikkisi turli savollarga javob bo`ladi, har bir fanning o`zini alohida usullari mavjud bo`lib, ikkovi ham alohida fan sifatida bir biridan ajralgan holda o`rganiladi. mikroiqtisodiyot ayrim sub’ektlar faoliyati bilan bog’liq. bular jumlasiga iste’molchilar, ishchilar, …

2 / 12

axsus bozorlardagi o`zaro aloqalarini, firma va uy xo`jaliklarining iqtisodiy qaror qabul qilishi va ularning bozordagi o`zaro aloqalarini, raqobat va ishchilar daromadi qanchalik ularning hatti-harakatlariga ta’sir qilishini ham o`rganadi. mikroiqtisodiyotning yana boshqa bir muhim jihati tarmoqlarda, masalan sanoat tarmoqlarida bozorlardan tashkil topgan eng yirik tuzilmalar hosil bo`lishida iqtisodiyot sub’ektlarining o`zaro munosabatlarini o`rganishdir. mikroiqtisodiyot shu narsani, masalan, amerika avtomobil sanoatining tarixiy rivojlanish mantiqini, avtomobil bozorida ishlab chiqaruvchilar va iste’molchilar qanday o`zaro munosabatga kirishishlarini anglab olishga yordam beradi. bu fan avtomobillarga narx qanday belgilanishini, avtomobil kompaniyalar yangi zavodlar qurilishiga qanday mablag’larni investitsiya qilishlarini, yiliga qancha avtomobil ishlab chiqarilishini tushuntirib beradi. mikroiqtisodiyot ayrim firmalar va iste’molchilar faoliyatini o`rgangan holda sanoat tarmoqlari va bozorlar qanday faoliyat ko`rsatishini, bularning faoliyatiga boshqa mamlakatlardagi iqtisodiy sharoit va hukumat siyosati qay yo`sinda ta’sir etishini ochib beradi. 2. xoʼjalik muammolarini hal etishda mikroiqtisodiyotning amaliy ahamiyati bozor tizimida noyob neʼmatlar muammosi quyidagi ikkita tamoyillar asosida yechiladi: - optimallashtirish tamoyili - har …

3 / 12

ilar (uy xoʼjaliklari) va ishlab chiqaruvchilar (firmalar). isteʼmolchining maqsadi - mumkin darajada oʼzining ehtiyojlarini maksimal darajada qondirish boʼlsa, ishlab chiqaruvchilarning maqsadi - foydani yoki boshqa bir faoliyat koʼrsatkichlarini maksimallashtirishdan yoki minimallashtirishdan iboratdir. jamiyatda vujudga keladigan yana bir muammo - bu isteʼmolchilar va ishlab chiqaruvchilar faoliyatini muvofiqlashtirishdir: 1)ishlab chiqaruvchilar faoliyatini (kim qaysi mahsulotdan qancha ishlab chiqaradi) muvofiqlashtirish; 2) isteʼmolchilar faoliyatini (kim, qaysi mahsulotdan, qancha isteʼmol qiladi) muvofiqlashtirish; 3) ishlab chiqarish va isteʼmol qilish boʼyicha qabul qilingan qarorlarni muvofiqlashtirish. bu muammo tovarlar aylanmasi modeli orqali tahlil qilinadi . modeldan foydalanishning afzalligi shundan iboratki, u muammoning ikkinchi darajali tomonlarini eʼtiborga olmaydi. modelda ikki turdagi oʼzgaruvchilar ishlatiladi: ekzogen va endogen. ekzogen oʼzgaruvchilar tashqi oʼzgaruvchilar boʼlib, ular oldindan beriladi va modelga kiritiladi. endogen oʼzgaruvchilar model ichida, hisob-kitoblar asosida shakllanadi. tovarlar aylanmasida iqtisodiyot ikki sektorga boʼlinadi: uy xoʼjaliklari va firmalar. uy xoʼjaliklari oʼz resurslarini (ishchi kuchi, kapital va yerni) firmalarga sotib daromad oladilar va bu daromadlarini …

4 / 12

ar isteʼmol qilish boʼyicha qarorlarini bir-biri bilan moslashtirishi kerak boʼladi. bozor tizimida muvofiqlashtirish masalalarini ikkita bozor hal qiladi: ishlab chiqarish resurslari bozori va isteʼmol neʼmatlari bozori. talab va taklif modeli tadbirkorlar sektori bilan uy xoʼjaliklari sektori oʼrtasidagi oʼzaro munosabatlarni tushuntirishga xizmat qiladi. agar bu ikki sektor tovarlar bozorida oldi-sotdi boʼyicha oʼzaro munosabatda boʼlsa, talab va taklif modeli tovar narxini va sotiladigan tovar hajmini aniqlaydi. agar ular resurslar bozorida oldi-sotdi boʼyicha oʼzaro munosabatda boʼlsalar model sotiladigan resurslar narxini va miqdorini aniqlaydi. har bir bozor oʼzining ikkita qaror qabul qiluvchi subʼektiga ega: sotuvchilar va xaridorlar. bozorda qabul qilinadigan qarorlarning muvofiqligi har bir neʼmatning muvozanat narxi va muvozanat miqdori bilan taʼminlanadi. narx talab va taklif munosabatlari natijasi sifatida, uy xoʼjaliklari va firmalar tomonidan qabul qilinadigan qarorlarni muvofiqlashtirish uchun muhim axborot boʼlib hisoblanadi. bunday axborot bir vaqtning oʼzida jamiyatdagi noyob neʼmatlarni taqsimlash muammosini yechish uchun muhim ahamiyat kasb etadi. masalan, non narxining oshishi - …

5 / 12

neʼmatlarning oldi-sotdisi, ularning narxlari toʼgʼrisida tasavvurga ega boʼlishga, ularning kelajakda nisbatan noyobligi toʼgʼrisida axborot beradi. isteʼmolchilar va ishlab chiqaruvchilar bunday narx axborotlariga koʼra, oʼzlarining joriy xoʼjalik rejalarini qayta koʼrib chiqadilar va oʼzlarining iqtisodiy harakatlarini tartibga soladilar. mikroiqtisodiyotning ahamiyati alohida tadbirkorlar, korxonalar, uy xo`jaliklari, oddiy fuqarolar faoliyatida zarur. amalda bizning asosiy maqsadlarimizdan biri xo`jalikka oid qarorlarga kelinganda qanday qilib mikroiqtisodiyot tamoyillari qo`llanishini ko`rsatishdan iboratdir. mikroiqtisodiyotning amalda qo`llanishini ko`rsatuvchi jahon amaliyotida yuz bergan misolni keltiramiz. korporatsiya darajasida bir qarorga kelish. 1985 yilning oxirida «ford» oldingi g’ildiraklari tortadigan va samarali aerodinamik shaklga ega bo`lgan «tauras» nomli yangi avtomobil modelini bozorga taqdim etdi. mashina kata muvaffaqiyatga ega bo`ldi va 1987 yilga kelib «ford» foydasini deyarli 2 marta ko`paytirdi. bu mashinaning dizayni va samarali ishlab chiqarilishi muhandislik tafakkurining eng yangi yutuqlarini qo`llash bilan bog’liq edi, u ancha-muncha iqtisodiy masalalarga ham daxldor bo`ldi. firma menejerlari yangi dizayn xaridorlar tomonidan naqadar ma’qullanishini tushunib yetishlari kerak edi. iste’molchilarni …

Want to read more?

Download all 12 pages for free via Telegram.

Download full file

About "mikroiqtisodiyotga kirish"

mavzu:mikroiqtisodiyotga kirish reja: 1. mikroiqtisodiyot va makroiqtisodiyot fanlarining o‘zaro bog’liqligi 2. xoʼjalik muammolarini hal etishda mikroiqtisodiyotning amaliy ahamiyati. 3. o`zgaruvchan miqdorlarni o`lchash, taqqoslash va grafiklar yordamida tahlil etish 4. ishlab chiqarish imkoniyatlari chizig‘i 5. iqtisodiy tanlov va muqobil xarajatlar 1. mikroiqtisodiyot va makroiqtisodiyot fanlarining o‘zaro bog’liqligi mikroiqtisodiyot fani makroiqtisodiyot bilan juda ham bog’liqdir, chunki, butun dunyoda sodir bo`layotgan iqtisodiy o`zgarishlar o`sha alohida individual sub’ektlarning iqtisodiy munosabatlarining mahsulidir. makroiqtisodiy o`sishni mikrodarajadagi munosabatlarning uyg’unlashuvisiz tasavvur qilish qiyin. misol qilib olsak, makroiqtisodiyotchilar davlat miqyosida tovar va ...

This file contains 12 pages in DOC format (343.5 KB). To download "mikroiqtisodiyotga kirish", click the Telegram button on the left.

Tags: mikroiqtisodiyotga kirish DOC 12 pages Free download Telegram