"umumiy psixologiya"

PPTX 24 pages 3.8 MB Free download

24 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 3.8 MB

File type PPTX

Pages 24

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 24

mavzu: o'smirlik davrida psixik rivojlanish xususiyatlari andijon davlat pedogogika instituti “aniq va tabiiy fanlar” fakulteti “biologiya” yo’nalishi 101-guruh talabasi ortiqova mukarramoyning “umumiy psixologiya” fanidan tayyorlagan taqdimoti mavzu: o'smirlik davrida psixik rivojlanish xususiyatlari reja: 1. o'smirlik yoshining psixologik xususiyatlari. 2. o'smirlik davrida yetakchi faoliyat. 3. o'smirlik davrida amaliy tafakkur tizimining rivojlanish xususiyatlari. 4. o'smirlik davrida shaxsning shakklanishi. o‘smirlik 10–11 yoshlardan 14–15 yoshlargacha bo‘lg‘an davrni tashkil etadi. aksariyat o‘quvchilarda o‘smirlik yoshiga o‘tish, asosan, 5-sinflardan boshlanadi. «endi o‘smir bola emas, biroq katta ham emas» – ayni shu ta’rif o‘smirlik davrining muhim xarakterini bildiradi. bu yoshda o‘smir rivojida keskin o‘zgarigashlar ro‘y bera boshlaydi. bu o‘zgarishlar fiziologik hamda psixologik o‘zgarishlardir. fiziologik o‘zgarish jinsiy yetilishning boshlanishi va bo‘g‘imlariga bog‘liq ravishda tanadagi barcha a’zolarning mukammal rivojlanishi va o‘sishi, xujayra va organizm tuzilmalarining qaytadan shakllana boshlashidir. organizmdagi o‘zgarishlar bevosita o‘smir endokrin sistemasiniig o‘zgarishlari bilan bog‘liqdir. bu davrda ichki sekretsiya bezlaridan biri gipofez bezining funktsiyasi faollashadi. uning faoliyati organizm …

2 / 24

ri sababli yuzaga keladigan xarakter belgilaridir. mana shu ijtimoiy sharoitlarni o‘zgartirish yo‘li bilan o‘smirlarning xulq-atvoriga to‘gridan-to‘gri ta’sir ko‘rsatash mumkin. o‘smirlar nihoyatda taqlidchan bulib, ularda hali aniq bir fikr, dunyoqarash shakllanmagan buladi. ular tashqi ta’sirlarga va hissiyotlarga juda beriluvchan bo‘ladilar. shuningdek, ularga mardlik, jasurlik, tangiqlik ham xosdir. tashqi ta’sirlarga beriluvchanlik o‘smirda shaxsiy fikrni yuzaga kelishiga sabab bo‘ladi, lekin bu shaxsiy fikr aqsariyat hollarda asoslanmagan bo‘ladi. shuning uchun ham ular ota-onalarning, atrofdagi kattalarning, shuningdek, ustozlarning to‘g‘ri yo‘lni ko‘rsatishlariga qaramay, o‘z fikrlarini o‘tkazishga harakat qiladilar. juda ko‘p o‘smirlar bu davrda chekish hamda spirtli ichimliklarga qiziqib qoladilar. katta odam, shuningdek chekuvchi, ichuvchi singari yangi rollarda o‘zini qulay his qiladi. bunday holatlarga tushgan o‘smir juda g tashvishga tushadi va unda krizis holati yuzaga keladi. bu krizis o‘smirning ma’naviy o‘sishi, shuningdek psixikasidagi o‘zgarishlar bilan ham bog‘liqdir. bu davrda bolaning ijtimoiy mavqei o‘zgaradi, o‘zining yaqinlari, do‘stlari, tengdoshlari bilan yangi munosabatlar yuzaga keladi. lekin eng katta o‘zgarish uning …

3 / 24

alarini aniqlash va egallashdir. o‘smirlar muloqotining asosiy xususiyati shundan iboratki, u to‘la o‘rtoqlik kodeksiga bo‘ysunadi. o‘smirlarshshg ota-onasi, kattalar bilan qiladigan muloqoti ularning katta bo‘lganlik hissi asosida to‘zilgan bo‘ladi. ular kattalar tomonidan qilinadigan haq-huquk,larini cheklashl.ariga, qarshilik va e’tirozlariga qattiq qayg‘uradilar. lekin shunga qaramasdan, u, muloqotda kattalarning qo‘llab-quvvatlashlariga zhtayoj sezadilar. birgaliqdagi faoliyat o‘smirga kattala.rni yaxshiroq tujunishlari uchun yordam beradi, o‘smir o‘zida bo‘layotgan o‘zgarishlar, uni tashvishga solayottan muammolar haqida kattalar bilan bo‘lishishga katta ehtiyoj sez.adi, lekin buni hech qachon birinchi bo‘lib o‘zi boshlamaydi. o‘smir o‘ziga nisbatan yosh bolalardek qilinadigan muomala-munosabatiga qattiq norozilik bildiradi. o‘smirlar muloqoti nihoyatda o‘zgaruvchanligi bilan xarakterlanadi. o‘smirlik davriga kimningdir xatti-harakatini imitatsiya qilish xosdir. ko‘pincha o‘lar o‘zlariga tanish va yoqadigan kattalarning xatti-harakatlariga imitatsiya, taqlidchanlik qiladilar. qayd etib o‘tilgan yo‘nalganlik, albatta, kattalarning hammuloqot va munosabatida mavjud, lekin ular kattalarnikidan o‘z emotsionalligi bilan farqlanadi. tengdoshlari, shuningdek, sinfdoshlari guruxida o‘smir o‘zining kelishuvchanlik xususiyati bilan namoyon bo‘ladi. o‘smir o‘z guruhiga bog‘liq va qaram bo‘lgani holda …

4 / 24

na shunday jo‘da yaqin munosabatlar, o‘smirlarning shaxs bo‘lib shakllanishida, hamkorlikdagi harakatlarining izi inson qalbida va xotirasida bir umrga saqlanib qoladi. o‘smirlik davrida o‘qish va yozma monologik nutq jadal rivojlanadi. 5-sinfdan boshlab to 9-sinfgacha o‘qish to‘g‘ri, tez va ifodali bo‘lish darajasidan, yoddan ifodali, ta’sirli aytib bera olish darajasigacha ko‘tariladi. monologik nutq esa asardagi kichik bir parchani qayta so‘zlab berishdan, musgaqil ravishda nutq va chiqishlar tayyorlash, og‘zaki mulohaza yuritish, fikr bildirish va ularni asoslab berishgacha o‘zgaradi. yozma nutq ham yaxshilangan holda o‘smirlar endi ularga berilgan erkin mavzu bo‘yicha mustaqil holda insho yoza oladilar. o‘smirlarning nutqi to‘la tafakkur bilan bog‘liq holatida amalga oshiriladi. 5-6 sinflardagi o‘quvchilar ogzaki va yozma matn uchun reja tuzib, unga amal qila oladilar. j.piajening ta’kidlashicha, ijtimoiy hayot uch narsaning ta’siri – mazmun, qoidalar asosida shakllantiriladi. bu borada o‘zlashtirilgan ijtimoiy munosabatlar o‘z-o‘zidan tafakkurning yangi imkoniyatlarini yaratadi. amaliy tafakkur tizimiga quyidagi aqliy sifatlar kiradi: – tadbirkorlik, tejamkorlik, hisob-kitoblik, yuzaga kelgan muammolarni …

5 / 24

h aqlning boshqa sifatlariga nisbatan osonroq kechadi, buni ko‘proq ularni qiziqtiradigan narsalarga mustaqil ravishda hisob-kitob qilib borishga yo‘llash orqali amalga oshirish mumkin. o‘smirlik davrida diqqat, xotira, tasavvur to‘la mustaqillik kasb etib, endi ularni o‘z ifodasiga ko‘ra boshqara oladigan bo‘ladi. bu davrda qaysi yetakchi funktsiya (diqqatmi, xotirami yoki tasavvur) ustunlik qilayotgani yaqqol namoyon bo‘lib, har bir o‘smir o‘zi uchun ahamiyatliroq bo‘lgan funktsiyani e’tiborga olish imkoniyatiga ega bo‘ladi. ushbu funktsiyalarning rivojlanish xususiyatlarini ko‘rib chiqamiz: agar kichik maktab davrida ixtiyorsiz diqqat ustunlik qilsa, o‘smirlik davrida bola o‘z diqqatini o‘zi boshqara oladi. dars davomida intizomning buzilishi aksariyat hollarda o‘quvchilar diqqatsizligidan emas, balki ijtimoiy sabablar bilan belgilanadi. o‘smir o‘z diqqatini to‘la ravishda o‘zi uchun ahamiyatli bo‘lgan va yuqori natajalarga erishishi mumkin bo‘lgan faoliyatlarga qarata oladi. o‘smirning diqqati yaxshi boshqariladigan va nazorat etiladigan darajada rivojlangan bo‘lishi mumkin. bolaning rivojlanayotgan ixtiyoriy diqqati o‘qituvchi tomonidan doimo qo‘llab-quvvatlanishi juda zarurdir. pedagogik jarayonda ixtiyorsiz diqqatni ixtiyoriy diqqat darajasiga ko‘tarish uchun …

Want to read more?

Download all 24 pages for free via Telegram.

Download full file

About ""umumiy psixologiya""

mavzu: o'smirlik davrida psixik rivojlanish xususiyatlari andijon davlat pedogogika instituti “aniq va tabiiy fanlar” fakulteti “biologiya” yo’nalishi 101-guruh talabasi ortiqova mukarramoyning “umumiy psixologiya” fanidan tayyorlagan taqdimoti mavzu: o'smirlik davrida psixik rivojlanish xususiyatlari reja: 1. o'smirlik yoshining psixologik xususiyatlari. 2. o'smirlik davrida yetakchi faoliyat. 3. o'smirlik davrida amaliy tafakkur tizimining rivojlanish xususiyatlari. 4. o'smirlik davrida shaxsning shakklanishi. o‘smirlik 10–11 yoshlardan 14–15 yoshlargacha bo‘lg‘an davrni tashkil etadi. aksariyat o‘quvchilarda o‘smirlik yoshiga o‘tish, asosan, 5-sinflardan boshlanadi. «endi o‘smir bola emas, biroq katta ham emas» – ayni shu ta’rif o‘smirlik davrining muhim xarakterini bildiradi. bu yoshda...

This file contains 24 pages in PPTX format (3.8 MB). To download ""umumiy psixologiya"", click the Telegram button on the left.

Tags: "umumiy psixologiya" PPTX 24 pages Free download Telegram