buxgalteriya balans tahlili

PPTX 11 pages 317.7 KB Free download

11 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 317.7 KB

File type PPTX

Pages 11

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 11

mavzu: buxgalteriya balans tahlili mavzu: buxgalteriya balans tahlili buxgalteriya balansi — buxgalteriya hisobotini aniq hisobot sanasida yakunlovchi, mablag‘larning sarflanishi, manbai va maqsadini taʼriflovchi, jamlovchi, umumlashtirilgan jadvalda pul hisobida aks ettiruvchi hujjat. buxgalteriya balansi korxona, tashkilot, firma va boshqa xo‘jalik yurituvchi subʼektlarning mulkiy holatini qiymat ko‘rinishida taʼriflab beradi. buxgalteriya balansi umumlashtirilgan jadval shaklida korxonaning mulklari tarkibini, ularning joylashtirilishini, manbalarini, mablag‘larning sarflanishi va safarbar etilishini hisobot sanasida qiymat jihatidan aks ettiradi. buxgalteriya balansi 2 qismdan iborat bo‘lib, chap tomoni aktiv, o‘ng tomoni passiv deb ataladi. aktiv va passiv bir-biriga teng bo‘ladi. buxgalteriya balansi moliyaviy hisobotning asosiy shakllaridan biri hisoblanadi. unda xo`jalik yurituvchi su`byektning aktivlari, kapital va majburiyatlar hamda ularning tarkibi to`g`risidagi ma`lumotlar ma`lum bir davrga aks ettiriladi. buxgalteriya hisobining muhim vazifalaridan biri bo`lib mulkga egalik qilish huquqini ifodalovchi aktiv = xususiy kapital + majburiyatlar matematik tenglikni hamma vaqt ta`minlab berish va saqlash hisoblanadi. mablag’lar turlari va ularning manbalarini ajratib ko’rsatish maqsadida o’zbekiston …

2 / 11

oldin sodir bo’lgan voqealar natijasida korxonaga kelib tushgan va ular kelajakda foyda keltiradigan iqtisodiy resurslardir. aktivlar uch xil xususiyatga ega bo’lishi kerak: a) kelajakdagi iqtisodiy nafni o’zida mujassamlanishi, bevosita va bilvosita pul mablag’lari yoki ularning ekvivalentlarini ko’paytirish imkoniyati; b) bu iqtisodiy naflarni nazorat qilish qobliyatini mujassamlash; v) oldingi bitimlar yoki boshqa voqealarning natijasi bo’lishi. «passiv» atamasining ildizi ham lotincha faolsiz, xolis turmoq, tushuntirish kabi so’zlarning ildizidan olingan. tarixan bu atama dastlab faqat qarzga olingan mablag’larga nisbatan, ya’ni uchinchi shaxslar oldidagi majburiyatlarga nisbatan qo’llanar edi. bu bilan mulk egasi qarzga olingan mablag’larga bo’lgan munosabatda o’zboshimchalikdan o’zini tutishi kerakligi ta’kidlangan edi. keyinchalik «passiv» atamasi manbalarning boshqa moddalariga ham tarqatilgan bo’lib, faqat korxona majburiyatlarini tavsiflabgina emas, mablag’lar turlarini qanday maqsadlarga mo’ljallanganligini ham tavsiflash uchun ishlatiladigan bo’ldi. manbalarning tarkibiy qismini majburiyatlar tashkil etadi. subyektning majburiyatlari bu oldingi amalga oshirilgan operatsiyalarning natijasi yoki kelajakda o’zida mujassamlangan iqtisodiy nafni chiqib ketishi yoki yangi majburiyatlarni vujudga kelishi …

3 / 11

umkin. aktivlar aylanma va uzoq muddatli kapitallari yig’indisiga teng. xo’jalik yurituvchi subyektning o’z mablag’lari aktivlaridan majburiyatlarini ayirganiga teng. aktiv va passivning xar bir elementi mablag’lar turi yoki ularning manbai balans moddasi deb ataladi. aktivda, masalan, quyidagi moddalar keltiriladi: «asosiy vositalar», «tugallanmagan ishlab chiqarish», «tayyor mahsulot», «hisob-kitob schyoti» va boshqalar; passivda «ustav kapitali (fondi)», «hisobot yilining taqsimlanmagan foydasi, «bank kreditlari», «mol yetkazib beruvchilardan qarzlar» va boshqa moddalar. buxgalteriya balansining xususiyati aktiv va passivlar pullik yakunlarining tengligidan iborat. bu talab har qanday korxona balansi uchun majburiydir. bu talab aktivda ham, passivda ham mablag’larning bir xil hajmda, faqat har xil guruhlanishda ko’rsatiladi, ya’ni aktivda - turlari bo’yicha, passivda - manbalari bo’yicha. balansning nomi ham shunga asoslangan, chunki «balans» so’zi tenglik, barobarlikni anglatadi. shuning uchun ham balans aktivi va passivi «balans» so’zi bilan belgilanadi. balans korxonaning xo’jalik mablag’larini ma’lum bir sanaga tavsiflab, uning o’tgan davrdagi barcha faoliyat natijasini qanday holatga olib kelganligini ko’rsatadi. shunday …

4 / 11

xtiyoridagi mehnat vositalarining qiymatini ko’rsatadi. shuningdek, qayta tiklash qiymati - eskirish va asosiy vositalarning qoldiq qiymati va hokazolarni aks ettiradi. «ishlab chiqarish zaxiralari» moddasi korxona ixtiyoridagi «xom-ashyo va materiallar», «yordamchi materiallar», «yoqilg’i» va ombordagi boshqa ishlab chiqarish zaxiralarining qiymatini umumiy summada aks ettiradi. «tugallanmagan ishlab chiqarish» moddasi korxonaning har xil sexlarida tayyorlanishi hali oxirigacha yetkazilmagan buyumlarga qilingan sarflar summalarini aks ettiradi. «tayyor mahsulot» - bu mazkur korxonada tayyorlangan va sotish uchun mo’ljallangan buyumlardir. «kassa» va «hisob-kitob schyoti» moddalarida muayyan davrda korxona ixtiyoridagi pul mablag’larining summasi ko’rsatiladi. «mol yetkazib beruvchilar va pudratchilarga berilgan bo’naklao». «boshqa debitoolik qarzlari» va hokazo moddalarida esa boshqa xo’jalik yuritish subyektlarning ushbu korxonaga undan sotib olingan mahsulot uchun («xaridorlar») va boshqa operatsiyalar bo’yicha («boshqa debitorlar») qarzlari aks ettiriladi. ko’rinib turibdiki, aktiv moddalari juda aniq bo’lib, ularning mazmuni ko’p tushuntirishlarni talab qilmaydi. passiv moddalari esa boshqachadir. bu moddalardan ba’zilarining mohiyatini ularning qanday maqsadga tayinlanishiga qarab aniqlab olish doim …

5 / 11

obot davrigacha bo’lgan vaqt ichida jamg’arilgan foyda summasini aks ettiradi. «uzoq muddatli kreditlar» moddasida korxonaning bankka bo’lgan uzoq muddatli qarzi aks ettiriladi. bu moddada ko’rsatilgan summa korxona tomonidan olingan uzoq muddatli bank kreditini aks ettirib, belgilangan davrda qaytarilishi kerak. mazkur modda korxona ixtiyorida hozircha bo’lgan pul mablag’larining miqdorini ko’rsatadi, deb o’ylash noto’g’ri bo’ladi, chunki bank tomonidan kredit ko’rinishida beriladigan pul mablag’lari odatda korxonaning hisob-kitob schyotiga yozib qo’yiladi yoki mol yetkazib beruvchilardan bo’lgan qarzni uzish uchun o’tkaziladi. demak, bu mablag’ balansning boshqa moddalarida aks ettiriladi. «budjetga to’lovlar bo’yicha qarz» moddasi korxonaning budjet oldidagi undan undiriladigan har xil soliqpar va ajratmalarni to’lash bo’yicha majburiyatlarining summasini, ya’ni moliya tashkilotlariga bo’lgan qarzning miqdorini aks ettiradi. to’lanishi lozim bo’lgan summa aniqlanganidan keyin, korxona o’z balansining passivida shu modda bo’yicha uning summasini ko’rsatadi. buxgalteriya balansi quyidagi belgilariga qarab tasniflanadi: 1. tuzish vaqtiga qarab: kirish balansi; joriy (davriy) balans; tugatish balansi; ajralish balansi; qo’shilish balansi; sanatsiya balansi. …

Want to read more?

Download all 11 pages for free via Telegram.

Download full file

About "buxgalteriya balans tahlili"

mavzu: buxgalteriya balans tahlili mavzu: buxgalteriya balans tahlili buxgalteriya balansi — buxgalteriya hisobotini aniq hisobot sanasida yakunlovchi, mablag‘larning sarflanishi, manbai va maqsadini taʼriflovchi, jamlovchi, umumlashtirilgan jadvalda pul hisobida aks ettiruvchi hujjat. buxgalteriya balansi korxona, tashkilot, firma va boshqa xo‘jalik yurituvchi subʼektlarning mulkiy holatini qiymat ko‘rinishida taʼriflab beradi. buxgalteriya balansi umumlashtirilgan jadval shaklida korxonaning mulklari tarkibini, ularning joylashtirilishini, manbalarini, mablag‘larning sarflanishi va safarbar etilishini hisobot sanasida qiymat jihatidan aks ettiradi. buxgalteriya balansi 2 qismdan iborat bo‘lib, chap tomoni aktiv, o‘ng tomoni passiv deb ataladi. aktiv va passiv bir-biriga teng bo‘ladi. bux...

This file contains 11 pages in PPTX format (317.7 KB). To download "buxgalteriya balans tahlili", click the Telegram button on the left.

Tags: buxgalteriya balans tahlili PPTX 11 pages Free download Telegram