litosferaplitalari, seysmikmintaqalar

PPTX 15 pages 1.0 MB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.0 MB

File type PPTX

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

mavzu: litosfera mintaqalari, seysmik mintaqalar mavzu: litosfera plitalari, seysmik mintaqalar reja: litosfera to’g’risida umumiy tushuncha litosferaning tarkibiy tuzilishi seysmik zonalar haqida tushuncha yer sharidagi seysmik hududlar tayanch so’z va tushunchalar adabiyotlar 1. qurbonov a. s. “geologiya” o‘quv qo‘llanma t.: “o‘qituvchi”, 1992. 2. vep sayt. www.arxiv.uz. www.google.com. www.wikipedia.com. litosfera, astenosfera, magmatik, metamorfik, cho’kindi, granit, bazalt, okean po’sti, litosfera plitalari, zilzila, seysmik mintaqa, seysmik zona, seysmogramma, seysmograf. litosfera to’g’risida umumiy tushuncha 1.1 litosfera yunoncha (qattiq tosh qobiq degan ma’noni anglatadi ). u o/z ichiga yer po’stini va yuqori mantiyani astenosferagacha bo’lgan qismini olib, taxminan 250-300km chuqurlikgacha davom etadi. litosfera uzoq davom etgan geologik jarayonlar ta’sirida vujudga kelgan magmatik, chokindi, metamorfik jinslarning yig’indisidan tashkil topgan litosferaning tarkibiy tuzilishi 1.2 yer po’sti tuzilishiga ko’ra 3 turga bo’linadi:materik, okean, oraliq. materikyer po’sti asosan quruqlikda tarqalgan va uchta qismdan iborat: -cho’kindi qatlam qalinligi 10km dan iborat -granitli qatlam qalinligi 10-15 -bazalt qatlam qalinligi 15-35 materik yer …

2 / 15

elyef tuzilishiga ega. quruqlik relyefida tog‘lar va tog‘ tizmalari, past tog‘liklar, tepaliklar hamda tekisliklar ajratiladi. yer po‘stining qalinligi okean ostida 5–8 km, quruqlikda esa 20–70 km ni tashkil etadi. yer po‘stining yuqori qismini tashkil etuvchi jinslarning tarkibi va xossalari to‘g‘risida tabiiy ochilmalar, tog‘ lahimlari hamda burg‘i quduqlari kernidan olingan namunalar bo‘yicha ma’lumotlar olish mumkin. yer po‘stining kimyoviy tarkibini aniqlashda f.v.klark, v.i.goldshmidt, v.i.vernadskiy, a.ye.fersman, a.n.vinogradovning xizmatlari katta. 1889-yilda amerikalik olim f.v.klark tog‘ jinslarining kimyoviy tahlillaridan 6000 ga yaqinini to‘plab, litosferaning o‘rtacha tarkibini hisoblaydi.1939-yilda rus olimi a.ye.fersman elementlarning yer po‘stidagi yoki biror-bir tizimdagi (masalan, yer shari, quyosh atmosferasi va h.k.) foizlardagi o‘rtacha miqdorini «kimyoviy elementlarning klarki» deb atashni taklif qilgan. klark o‘lchovi elementlarning geokimyoviy tomonlarini o‘rganishda keng qo‘llaniladi. quyida yer po‘stida eng ko‘p klarkga ega bo‘lgan kimyoviy elementlar keltiriladi: seysmik zonalar haqida tushuncha yer po‘stining silkinishi zilzila deb ataladi. zizila yer po‘stining barcha hududlarida ham kuzatilavermaydi. tez-tez silkinib turadigan hududlarni seysmik zonalar …

3 / 15

oroli, kanada, braziliya kabi hududlarda deyarli yoki butunlay zilzilalar kuzatilmaydi. bunday hududlar esa aseysmik hududlar deb ataladi. seysmograf haqida tushuncha yer sharida faoliyat ko‘rsatayotgan 500 ga yaqin seysmik stansiya har yili jami 100000 ga yaqin zilzila bo‘lishi aniqlangan. ba’zan tebranishlar kuchsiz bo‘lib, uni faqatgina seysmograf orqali aniqlash mumkin. seysmograf (“seysmo”-silkinish, ”grafo”-yozaman deganidir) zilzilani qayd qiluvchi maxsus-asbob. zilzilani qayd etuvchi asbob yuqorida qayd qilinganidek seysmograf (rasm) bo‘lib, uni dastlab 1906 yilda rus olimi akademik b.b.golitsin va uning shogirdlari tomonidan kashf qilingan. zamonaviy seysmograflar d.p.kirnos, d.a.xorin, s.v.medvedevlar tomonidan takomillashtirilgan va hozirda keng qo‘llanilmoqda. seysmik hududlar: hozirda yer shari bo‘ylab, ikkita yirik seysmik hudud kuzatiladi. o‘rta yer dengizi yoki alp-kavkaz-himolay hududi bo‘lib, u atlantika okeanidan himolay tog‘lari orqali malayya arxipelagi tomon cho‘zilib ketadi. bu hududda yer yuzida ro‘y beruvchi kuchli zilzilalarning 68%i ro‘y beradi. tinch okeani hududi bo‘lib, u mazkur okean orollari va qirg‘oq bo‘ylarini qamrab oladi. bu yerda esa yer sharida yuz …

4 / 15

litosferaplitalari, seysmikmintaqalar - Page 4

5 / 15

litosferaplitalari, seysmikmintaqalar - Page 5

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "litosferaplitalari, seysmikmintaqalar"

mavzu: litosfera mintaqalari, seysmik mintaqalar mavzu: litosfera plitalari, seysmik mintaqalar reja: litosfera to’g’risida umumiy tushuncha litosferaning tarkibiy tuzilishi seysmik zonalar haqida tushuncha yer sharidagi seysmik hududlar tayanch so’z va tushunchalar adabiyotlar 1. qurbonov a. s. “geologiya” o‘quv qo‘llanma t.: “o‘qituvchi”, 1992. 2. vep sayt. www.arxiv.uz. www.google.com. www.wikipedia.com. litosfera, astenosfera, magmatik, metamorfik, cho’kindi, granit, bazalt, okean po’sti, litosfera plitalari, zilzila, seysmik mintaqa, seysmik zona, seysmogramma, seysmograf. litosfera to’g’risida umumiy tushuncha 1.1 litosfera yunoncha (qattiq tosh qobiq degan ma’noni anglatadi ). u o/z ichiga yer po’stini va yuqori mantiyani astenosferagacha bo’lgan qismini olib, taxminan 250-300km chu...

This file contains 15 pages in PPTX format (1.0 MB). To download "litosferaplitalari, seysmikmintaqalar", click the Telegram button on the left.

Tags: litosferaplitalari, seysmikmint… PPTX 15 pages Free download Telegram