suv ta’minoti manbalari

PDF 26 pages 773.3 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 26
ii bob. suv ta’minoti manbalari 2.1 suv manbasini topish va tanlash suvsiz hayot bo„lishi mumkin emas. suvni toza saqlashga, undan oqilona foydalanishga alohida e'tibor beriladi. har doim odamlarni suv bilan ta‟minlash masalasi eng muhim muammolardan biri bo„lib kelgan. hozirgi kunda ko„plab mamlakatlarda (gretsiya, germaniya, shvetsiya, amerika qo„shma shtatalari va boshqalar) ichimlik suv bilan ta‟minlash bosh masaladir. suv resurslaridan samarali foydalanish va ularni muhofaza qilish, umuman suv resurslari bilan bog„liq barcha munosabatlar o„zbekiston respublikasining “suv va suvdan foydalanish” to„g„risidagi 1993 yil 6 mayda qabul qilingan va 2009 yilda qator o„zgartirishlar kiritilgan qonunida o„z aksini topdi. qonunning 3– moddasida: “suv o„zbekiston respublikasining davlat mulki – umummilliy boylik hisoblanadi, suvdan oqilona foydalanish lozim bo„lib, u davlat tomonidan qo„riqlanadi” deb e‟tirof etilgan. shu qonunga asosan o„zbekiston respublikasining yagona davlat suv fondi: daryolar, ko„llar, suv omborlari, boshqa yer usti havzalari va suv manbalari suvlaridan, yer osti suvlari va muzliklardan iboratdir. davlatlararo daryolar – amudaryo, sirdaryo, …
2 / 26
jada bo„lgan hollarda ularni ishlab chiqarish va sug„orish maqsadlarida maxsus tashkilotlar ruxsati bilangina foydalanish mumkin bo„ladi. maxsus ruxsat yer usti suvlaridan foydalanish daryo va boshqa tabiiy manbalari bilan bog„luq holatlarda “tabiatni muhofaza qilish” qo„mitasi tomonidan qishloq va suv xo„jaligi vazirligi taklifiga binoan hamda kanal va boshqa sun‟iy manbalar bilan bog„liq hollarda qishloq va suv xo„jaligi vazirligi tomonidan beriladi. yer osti suvlaridan foydalanish uchun o„zbekiston respublikasi “geologiya va mineral resurslari” qo„mitasini ruxsati olinadi. ishlab chiqarish maqsadlarida ko„proq yer usti suvlaridan foydalaniladi, chunki bu suvlar miqdori nisbatan ko„p va asosan – chuchuk suvlardir. yer osti suvlari bo„lmagandagina yer usti suvlaridan ichimlik maqsadida foydalanish mumkin, ammo bunda suvni tozalash va zararsizlantirish ko„zda tutilishi zarur. xo„jalik – ichimlik suv ta‟minoti uchun manbalar tanlash quyidagilar asosida belgilanadi: -suv ta‟minoti yer osti manbalari uchun asosiy inshootlar joylashgan yerlar va ularga tutashgan quduqlarning ozodalik ahvoli, - suv ta‟minoti yer usti manbalari uchun asosiy inshootlar joylashgan yerlar, yuqori …
3 / 26
lish inshootlari bilan birga uchta qismdan tashkil topgan bo„lishi kerak. bu birinchi qat'iy tartib, ikkinchi va uchinchisi cheklangan tartiblar o„rnatilgan qismlarni o„z ichiga oladi. snzning o„lchamlari qmq 2.04.02 – 97 ga binoan aniqlanadi. yer usti manbalari tanlanganda: snz chegaralari: - yuqoriga oqim bo„yicha – 200 m dan kam bo„lmagan, - pastga oqim bo„yicha 100 m dan kam bo„lmagan, - suv olish inshooti joylashgan qirg„oqqa tutashuv bo„yicha – 100 m dan kam bo„lmagan, - qarama-qarshi qirg„oqda suv oqimi yo„nalish bo„yicha kengligi 50 m dan kam bo„lmagan (suv manbasi kengligi 100 m dan ko„p bo„lsa 100 m dan kam bo„lmagan) hududni o„z ichiga oladi. yer osti manbalari tanlanganda: snz ning birinchi qismining chegaralari suv olish inshootidan quyidagi masofalarda joylashtiriladi: - 30 m – himoyalangan yer osti suvlaridan foydalanganda, - 50 m – yetarli himoyalanmagan yer osti suvlaridan foydalanganda. suv ta‟minoti tizimiga qarashli boshqa inshootlardan s.n.z. chegaralari o„rnatilishi lozim bo„lgan masofalar qmq2.04.02 – …
4 / 26
quvurlar yotqizishi; - cho„milish, mollarni sug„orish, kir yuvish, baliq ovlash, o„simliklarni himoya qilish uchun zaharli kimyoviy moddalarni va o„g„itlarni qo„llash va h.k.; - asosiy suv quvur inshootlarini qayta tiklash yoki kengaytirishdan tashqari barcha qurilishlar. 6-rasm. snz sxemasi - ishchi quduqlar soni bitta bo„lgan holda 1 – vertikal nasos bilan jihozlangan birinchi nasos stansiyasi; 2 – toza suv rezervuari; 3 – bakteritsit qurilma bilan jihozlangan ikkinchi nasos stansiyasi; 4 – laboratoriya. 7-rasm. snz sxemasi - ishchi quduqlar soni ko„p bo„lgan holda 1 – vertikal nasos bilan jihozlangan birinchi nasos stansiyasi; 2 – toza suv rezervuari; 3 – xlorlash moslamasi; 4 – ikkinchi nasos stansiyasi; 5 – laboratoriya. quduqlar bir biridan kamida 2 ta‟sir radusida tengmasofada joylashadilar (masofa maxsus jadvaldan olinadi) 2.2 suvning sifati. ichimlik suv sifatiga qo‘yiladigan talablar ichimlik, xo„jalik va texnik maqsadlar uchun ishlatiladigan suvning sifati suvdagi turli eruvchan va erimaydigan mineral va organik moddalarning tarkibiga bog„liqdir va suvning fizik, …
5 / 26
etalon rangli suv bilan taqqoslash yo„li bilan aniqlanadi. ichimlik suvining rangi 20 gradusdan yuqori bo„lmasligi kerak. suvning hidi uning tarkibidagi turli gazlar va organik moddalar miqdoriga bog„liq. suvdagi yoqimsiz hid uning tarkibida tuzlar, o„simlik qoldiqlariga xos bo„lgan chirindi mahsulotlari borligidan dalolat beradi. uzdst 950:2011 bo„yicha harorati 20 gradusgacha bo„lgan ichimlik suvini 60 gradusgacha isitilganida ham, hidi va mazasi 2 (ikki) balldan yuqori bo„lmasligi zarur ( 12 mg ekv/l daryo suvlarining qattiqligi odatda katta emas (1-6 mg ekv/l). biroq so„nggi davrda antropogen ta‟sirning kuchayishi oqibatida daryo suvlarining qattiqligi ham keskin ortdi. masalan, amudaryo suvining qattiqligi uning quyi oqimida vaqti vaqti bilan 16-18 mg ekv/l gacha etmoqda. yer osti suvlarining qattiqligi odatda yer usti suvlarinikiga qaraganda kattaroqdir. ichimlik suvining qattiqligi 7 mg ekv/l dan ortmasligi lozim. qattiq suv aylanma suv ta‟minotida, bug„ qozonlarida, yuqori sifatli tsellyuloza va sun'iy tola ishlab chiqarish sanoatlari uchun foydalanishga ayniqsa yaroqsizdir. quruq qoldiq - bu suvdagi barcha …

Want to read more?

Download all 26 pages for free via Telegram.

Download full file

About "suv ta’minoti manbalari"

ii bob. suv ta’minoti manbalari 2.1 suv manbasini topish va tanlash suvsiz hayot bo„lishi mumkin emas. suvni toza saqlashga, undan oqilona foydalanishga alohida e'tibor beriladi. har doim odamlarni suv bilan ta‟minlash masalasi eng muhim muammolardan biri bo„lib kelgan. hozirgi kunda ko„plab mamlakatlarda (gretsiya, germaniya, shvetsiya, amerika qo„shma shtatalari va boshqalar) ichimlik suv bilan ta‟minlash bosh masaladir. suv resurslaridan samarali foydalanish va ularni muhofaza qilish, umuman suv resurslari bilan bog„liq barcha munosabatlar o„zbekiston respublikasining “suv va suvdan foydalanish” to„g„risidagi 1993 yil 6 mayda qabul qilingan va 2009 yilda qator o„zgartirishlar kiritilgan qonunida o„z aksini topdi. qonunning 3– moddasida: “suv o„zbekiston respublikasining davlat mulki – u...

This file contains 26 pages in PDF format (773.3 KB). To download "suv ta’minoti manbalari", click the Telegram button on the left.

Tags: suv ta’minoti manbalari PDF 26 pages Free download Telegram