moddiy nuqtaning nisbiy atom harakat dinamikasi

PPTX 15 pages 436.7 KB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 436.7 KB

File type PPTX

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

powerpoint presentation moddiy nuqtaning nisbiy atom harakat dinomikasi yusupov ahmad 1. atom orasidagi o'zaro ta'sir kuchlari va harakat 2. harakatning turli modellari va ularning qo'llanilishi 3. moddiy nuqtaning nisbiy atom harakatining dinamikasi reja: kinetik energiya va uning atom harakatiga ta'siri kinetik energiyaning kattaligi 1/2mv² formulasi bilan aniqlanadi, bu yerda m – massa, v – tezlik. yuqori kinetik energiyaga ega bo'lgan atom yadrosi atrofida tezroq harakatlanadi va kuchliroq tebranish amplitudasiga ega bo'ladi. harorat oshishi bilan modda zarrachalarining kinetik energiyasi ortadi, bu ularning o'rtacha tezligining ortishiga va o'zaro ta'sirlarining chastotasi o'zgarishiga olib keladi. masalan, 300k da tezlik 100 m/s bo'lsa, 600k da tezlik sezilarli darajada ortadi. qattiq jismlarda atom va molekulalarning kinetik energiyasi asosan tebranish harakati bilan bog'liq bo'lib, ularning energiyasi kvantlangan va 0k da ham nolga teng emas, balki nol nuqta energiyasiga ega bo'ladi. moddiy nuqtaning nisbiy atom harakatining dinamikasi moddiy nuqtaning nisbiy atom harakatining dinamikasi, 10 -10 metr masofalar oralig'ida, …

2 / 15

lning issiqlik sig'imiga ta'sir qiladi va debay modeli orqali tavsiflanadi. potensial energiya va uning atom harakatiga ta'siri har xil potensial energiya funksiyalari (masalan, lennard-jones potensiali) atom harakatining turli xususiyatlarini, jumladan, bog'lanish uzunligi va tebranish chastotasini belgilaydi. potensial energiyaning qiymati atomning muvozanat holatidan chekinishiga bog'liq bo'lib, masalan, 1 å masofadagi chekinish 10⁻²⁰ j atrofida energiya o'zgarishiga olib kelishi mumkin. kuchli potensial energiya gradienti atom harakatining tezligini va amplitudasini aniqlaydi, masalan, 10¹² n/m gradienti juda tez va kichik amplitudali tebranishlarga olib keladi. issiqlik o'tkazuvchanlik va atom harakati amorf moddalarda issiqlik o'tkazuvchanligi pastroq bo'ladi, chunki atomlar tartibsiz joylashgan va fononlarning tarqalishi qisqa o'rtacha erkin yugurish yo'li bilan chegaralanadi. issiqlik o'tkazuvchanlik kristall panjaradagi fononlarning – 10 12 hz chastotali tebranishlarning tarqalishi bilan bog'liq bo'lib, harorat 300k ga yetganda sezilarli darajada ortadi. metallarda issiqlik o'tkazuvchanligi asosan erkin elektronlarning kinetik energiyasini o'tkazishi orqali amalga oshiriladi, ularning o'rtacha tezligi 10 6 m/s atrofida. atom harakatining modellashtirilishi atom …

3 / 15

jismlar, suyuqliklar va gazlardagi atom harakati qattiq jismlarda atomlar o'z muvozanat holatlari atrofida 10 -11 metr amplitudali tebranishlarni 10 13 gerts chastota bilan bajaradi, bu ularning o'zaro kuchli bog'lanishlari bilan bog'liq. suyuqliklardagi atomlar qattiq jismlarga nisbatan ancha yuqori harakatlanish erkinligiga ega bo'lib, ular 10 -10 metr masofalarga siljiydilar va 10 12 gerts atrofida tebranadilar. gazlarda atomlar yoki molekulalar deyarli erkin harakatlanadilar, o'rtacha 10 -7 metr masofalarni bosib o'tadilar va o'zaro to'qnashuvlar 10 9 gerts chastotada sodir bo'ladi. atom va molekulalararo ta'sir kuchlari suyuqliklarda molekulalararo vodorod bog'lanishlari, taxminan 20-40 kj/mol bog'lanish energiyasi bilan, molekulalarning o'zaro joylashishini va harakatini sezilarli darajada belgilaydi. atom va molekulalararo o'zaro ta'sir kuchlari, masalan, vander-vals kuchlari, 10⁻¹⁰-10⁻⁹ m masofalarda sezilarli bo'lib, potensial energiya egri chizig'ining chuqurligiga bog'liq holda turli xil bog'lanish energiyalarini hosil qiladi. ion bog'lanishidagi elektrostatik kuchlar, kuch konstantasi k ≈ 10² n/m bo'lgan garmonik potensial modelida tasvirlanadi va atomlar orasidagi masofaning o'zgarishiga kuchli ta'sir ko'rsatadi. …

4 / 15

odagi o'zgarishlar atomlarning tebranish chastotasiga (masalan, 10¹² hz tartibidagi) bog'liq bo'lib, bu esa materialning termodinamik xossalarini aniqlaydi. atom harakatining amplitudasi (taxminan 0,1 å dan 1 å gacha) haroratga va material tuzilishiga bog'liq holda o'zgaradi. harorat va atom harakatining bog'liqligi 300 k haroratdagi kristall panjaradagi atomlar o'rtacha 10⁻¹⁰ m amplituda bilan tebranishadi, lekin 1000 k da bu amplituda sezilarli darajada, taxminan 2-3 barobar ortadi. materialning o'ziga xos issiqlik sig'imi, uning atomlarining harakat dinamikasiga bevosita bog'liq bo'lib, debay modeli orqali taxminan 3kbn (k b - boltsman konstantasi, n - atomlar soni) ga teng bo'ladi. harorat oshishi bilan material nuqtasining atomlari 10¹² - 10¹⁴ hz chastotalarda tebranish amplitudasini oshiradi, bu esa kinetik energiyaning o'sishiga va diffuziya tezligining ortishiga olib keladi. diffuziya va atom harakati atomning o'rtacha erkin yugurish masofasi (mean free path), materialning tuzilishi va haroratiga bog'liq bo'lib, odatda bir necha angstrom (10⁻⁸ sm) ni tashkil etadi. gradiyent konsentratsiyasi 10¹⁸-10²⁰ sm⁻³ bo'lganda, diffuziya …

5 / 15

moddiy nuqtaning nisbiy atom harakat dinamikasi - Page 5

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "moddiy nuqtaning nisbiy atom harakat dinamikasi"

powerpoint presentation moddiy nuqtaning nisbiy atom harakat dinomikasi yusupov ahmad 1. atom orasidagi o'zaro ta'sir kuchlari va harakat 2. harakatning turli modellari va ularning qo'llanilishi 3. moddiy nuqtaning nisbiy atom harakatining dinamikasi reja: kinetik energiya va uning atom harakatiga ta'siri kinetik energiyaning kattaligi 1/2mv² formulasi bilan aniqlanadi, bu yerda m – massa, v – tezlik. yuqori kinetik energiyaga ega bo'lgan atom yadrosi atrofida tezroq harakatlanadi va kuchliroq tebranish amplitudasiga ega bo'ladi. harorat oshishi bilan modda zarrachalarining kinetik energiyasi ortadi, bu ularning o'rtacha tezligining ortishiga va o'zaro ta'sirlarining chastotasi o'zgarishiga olib keladi. masalan, 300k da tezlik 100 m/s bo'lsa, 600k da tezlik sezilarli darajada ortadi. qatti...

This file contains 15 pages in PPTX format (436.7 KB). To download "moddiy nuqtaning nisbiy atom harakat dinamikasi", click the Telegram button on the left.

Tags: moddiy nuqtaning nisbiy atom ha… PPTX 15 pages Free download Telegram