saralash usullari, piramidali saralash

DOC 26 pages 2.2 MB Free download

26 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 2.2 MB

File type DOC

Pages 26

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 26

o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi samarqand davlat universiteti “raqamli texnologiyalar “fakulteti algoritm va ma’lumotlar strukturasi fanidan saralash usullari, piramidali saralash mavzusida kurs ishi bajardi:raqamli texnologiyalar fakulteti 203-guruh talabasi mamarajabova vazira. himoya bali______________ ilmiy rahbar:______________ samarqand 2021 mundarija: 1.kurs ishi uchun qo’yilgan mavzu……………………2 2.kirish………………………………………………...4 3.asosiy qism………………………………………….6 5.xulosa……………………………………………….23 4.foydalanilgan manba va adabiyotlar ro’yxati………24 mavzu: saralash usullari , piramidali saralash. reja: kirish 1.saralash usullari. * pufakchali saralsh algoritmi. *joylashtirish usulida saralash (insertion-sorti) *qo'shish usulida saralash (merge-sort ) *shell usulida saralsh. 2.piramidali (uyum) saralash . *piramidali saralash haqida umumiy tushuncha *piramidali saralsh kodlari (c va c++ tilida ) 3.xulosa 4.foydalanilgan adabiyotlar ro’yxati kirish: algoritm kibernetika va matematikaning asosiy tushunchalaridan biri bo'lib, bu atama o'rta asrlarda yashab ijod etgan buyuk o'zbek matematigi al-xorazmiy nomidan kelib chiqqan. u ix asrning 825 yilidayoq o'zi kashf etgan o'nli sanoq tizimida to‘rt arifmetika amallarini bajarish qoidalarini bergan. arifmetika amallarini bajarish jarayoni esa al-xorazm deb atalgan. bu …

2 / 26

da kiruvchi va chiquvchi ma’lumotlar muhim ahamiyatga ega, agar algoritm to'g'ri tuzilgan bo'isa, ijrosi (kompyuter) aniq natijalar beradi. algoritm quyidagi xossalarga ega: aniqlilik, tushunarlilik, ommaviylik, natijaviylik va diskretlik. aniqlik va tushunarlilik - deganda, algoritmda ijrochiga berilayotgan ko'rsatmalar aniq mazmunda bo'lishi tushuniladi. chunki ko'rsatmalardagi noaniqliklar mo'ljallangan maqsadga erishishga olib keimaydi. ijrochiga tavsiya etiladigan ko'rsatmalar 8 tushunarli mazmunda bo‘lishi shart, aks holda ijrochi uni bajara olmaydi. ommavivlik - deganda, har bir algoritm mazmuniga ko‘ra bir turdagi masalalaring barchasi uchun ham o‘rinli bo‘lishi,ya’ni umumiy bo‘lishi tushuniladi. natiiaviylik - deganda, algoritmda chekli qadamlardan so‘ng albatta natija bo’lishi tushuniladi. shuni ta'kidlash joizki, algoritm avvaldan ko‘zlangan maqsadga erishishga olib kelmasligi ham mumkin. bunga ba'zan algoritmning noto‘g‘ri tuzilgani yoki boshqa xatolik sabab bo‘lishi mumkin, ikkinchi tomondan, qo‘yilgan masala ijodiy yeshimga ega bolmasligi ham mumkin. lekin salbiy natija ham deb qabul qilinadi. diskretlik - deganda, algoritmlami chekli qadamlardan tashkil qilib bo'laklash imkoniyati tushuniladi. algoritmlarga doir quyidagi masalalarini misol …

3 / 26

yuz beradigan jarayonlardir. saralash usullari. to’g’ridan-to’g’ri almashtirish usuli («pufakcha» usuli) to’g’ridan-to’g’ri almashtirish yoki pufakcha usuli – elementlar saralangunga qadar yonma-yon elementlarni saralashlar va almashtirishlar jarayoni. bu usulda xuddi to’g’ridan-to’g’ri saralash usuli kabi eng kichik element massiv boshiga ko’chiriladi. agar massivni vertikal ko’rinishda deb tasavvur qilsak, minimal elementlarning tepaga ko’chishi xuddi suvdagi pufakchalarning tepaga ko’tarilishiga o’xshaydi. shuning uchun ham bu usulni “pufakchali usul” deyish mumkin. bu usul 1956 yildayoq tahlil qilingan. a[0], a [1],.., a[n] massivning elementlari berilgan bolsin. ketma-ket ravishda a[0], va a [1], a [1], va a[2] elementlar o‘zaro taqqoslanadi agar a[i]>a[i+1] bo‘lsa, ular o‘zaro o‘rin almashadilar. ikkinchi qadamda shu holat a [n-1] gacha davom ettiriladi va hokazo. bu usul pufakcha(qalqib chiqish) usuli deyilishiga sabab har safar hajmi katta «sharcha» element qolganlarini ortda qoldirib yuzaga “qalqib” chiqadi. “pufakcha” usulida saralashning kod c++ dastrulash tilidagi algoritmiga misol. algoritm tahlili taqqoslashlar soni: 𝐶 = (𝑛^ 2 − 𝑛 )/2 o’rin almashtirishlar …

4 / 26

shimcha xotira talab qilmasdan o’z o'rniga saralaydi. faqat bitta pozitsiyaga o‘ng tomonga siljiydigan massivlar qiymati kulrang ko‘rsatgich bilan ko‘rsatilgan (6-satr), qora rangli ko‘rsatgich orqali - kalitning ko’chishi ko‘rsatilgan (8-satr). (e) qismida saralangan massivning yakuniy holati ko‘rsatilgan. insertion-sort prosedurasini yakunlanishida a kiritish massivi saralangan chiqarish ketma-ketligidan iborat boladi. 1-chizma. a = {5,2,4,6,1,3} massivni joylashtirish usulida saralash (insertion-sort). kvadratlar bilan belgilangan massiv elementlarining yuqori qismida elementlar indekslari va kvadratlar ichida mos elementlar qiymatlari berilgan. bu rasmning a-d qismi for sikliga mos keladi. 1-8 qatorida for sikl iteratsiya psevdokodlari (a)-(d) rasm qismiga mos keladi. har bir iteratsiyada qora kvadratlarda а[j] kaliti qiymatlari tashkil topgan bolib, undan chapda joylashgan (psevdakodning 5-satri) kulrang kvadratlar bilan taqqoslanadi. a = {5.2,4,6,1,3} qatorida insertion-sortning ishlashi. array indeces to‘rtburchaklar ustida paydo bo'ladi va qator pozitsiyalarida saqlangan qiymatlar to'rtburchaklar ichida paydo boladi. har bir iteratsiyada qora to‘rtburchak a [j] dan olingan tugmachani ushlab turadi, bu esa kulrang to‘rtburchaklardagi qiymatlari bilan …

5 / 26

1 5 while i>0 and a[i]>key 6 a[i+j] =a[i] 7 i=i-1 8 a [i+1]=key ushbu usulda tartiblanmagan elementlarning ketma-ketligidan navbatma-navbat har bir oldingi tartiblangan element bilan taqqoslanib tanlanadi va mos o‘ringa joylashtiriladi. joylashlashtirib saralashni berilgan tartiblanmagan elementlar ketma-ketligi misolida ko‘ramiz: {40, 11, 83, 57, 32, 21, 75,64} saralash jarayoni quidagi chizmada har bir bosqichda tahlil qilinayotgan element aylanaga olib tasviriangan. yuqoriga strelka orqali tahlil qilinayotgan element kelib joylashgan joy belgilangan, ramkaga ketma-ketlikning tartiblangan qismi olingan. birinchi bosqichda ikkita boshlang‘ich element taqqoslanadi. ikkinchi element birinchi elementdan kichik bo‘lganligi tufayli, u bitta pozitsiya o‘ngga siljiydigan birinchi element joyiga kelib joylashadi. ketma-ketlikning qolgan qismi esa o‘zgarmasdan qoladi. ikkinchi bosqichda tartiblanmagan ketma-ketlikdan element tanlanadi va avvalgi ikkita tariblangan elementlar bilan taqqoslanadi. u element avvalgi elementdan kattaligi tufayli, o‘z joyida qoladi. so'ngra, to‘rtinchi, beshinchi va keyingi elementlar butun ro'yxat (yettinchi bosqichda joyga ega bo‘lgunicha) tartiblanmaguncha tahlil qilinadi. joylash usuli bo’yicha saralsh dasturi qo'shish usulida saralash …

Want to read more?

Download all 26 pages for free via Telegram.

Download full file

About "saralash usullari, piramidali saralash"

o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi samarqand davlat universiteti “raqamli texnologiyalar “fakulteti algoritm va ma’lumotlar strukturasi fanidan saralash usullari, piramidali saralash mavzusida kurs ishi bajardi:raqamli texnologiyalar fakulteti 203-guruh talabasi mamarajabova vazira. himoya bali______________ ilmiy rahbar:______________ samarqand 2021 mundarija: 1.kurs ishi uchun qo’yilgan mavzu……………………2 2.kirish………………………………………………...4 3.asosiy qism………………………………………….6 5.xulosa……………………………………………….23 4.foydalanilgan manba va adabiyotlar ro’yxati………24 mavzu: saralash usullari , piramidali saralash. reja: kirish 1.saralash usullari. * pufakchali saralsh algoritmi. *joylashtirish usulida saralash (insertion-sorti) *qo'shish usulida saralash (merge-sort ) *shell usulida s...

This file contains 26 pages in DOC format (2.2 MB). To download "saralash usullari, piramidali saralash", click the Telegram button on the left.

Tags: saralash usullari, piramidali s… DOC 26 pages Free download Telegram