barg pigmentlari va ularning xususiyatlari

DOC 4 pages 605.0 KB Free download

4 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 605.0 KB

File type DOC

Pages 4

Updated Dec 2025

Page preview (4 pages)

Scroll down 👇

1 / 4

1-mashg‘ulot. mavzu: barg pigmentlari va ularning xususiyatlari reja: 1.barg pigmentlari va ularning xususiyatlari 2.transpiratsiya haqida umumiy tushuncha 3.barg og‘izchalarining tuzilishi va xarakatini о‘rganish. 4.barg og‘izchalarining ochilish darajasini sprit, benzol va ksilol eritmasi orqali aniqlash. asbob va reaktivlar: yashil barg, probirkali shtativ, spirt, benzin, kristal holdagi ishqor, 20% li hcl kislota, spirt lampa, cu(ch3coo)2 yoki zn(ch3coo)2. fotosintez prosessi xlorofill ishtirokida boradi, uning vositasida yorug’lik nuri yutiladi. xlorofill yutgan sprktr nurlarining energiyasi suv molekulasini parchalashda ishtirok etadi. suv tarkibidan ajralgan vodorod atomlari hisobiga karbonat angidrid organic moddalargacha qaytariladi. xlorofill tomonidan yutilgan yorug’lik energiyasi hisobiga fotoliz prosessi borishi bilan birga energiyaga boy atf molekulalari to’planadi. kelajakda ular energiyasi fotosintezning qorong’ilik fazasida organic moddalarning sintezlanishida sarflanadi. quyosh energiyasining yutilishida ishtirok etadigan xlorofill pigmentlari a (c55h72o5n4mg) va b (c55h70o6n4mg) shaklda bo’ladi. bulardan tashqari, suvo’tlarda d (c55h71o6n4mg) va ximiyaviy formulasi aniqlanmagan c xlorofill turlari va oltingugurt bakteriyalarida bakterioxlorofill deb atalgan yashil pigmentlar mavjud. xlorofilldan boshqa zarg’aldoq …

2 / 4

rofill (a va b), ikkita sariq pigment (karotin va ksantofill) bo’ladi. bargdan olingan pigmentlarning biri spirtda, ikkinchisi benzinda oson eriydi. shundan foydalanib, pigmentlarni bir-biridan ajratib olish uchun asosan spirt va benzin ishlatiladi. quruq toza probirkaga 2-3 ml filtrat solib, unga 3-5 ml benzin qo’shib chayqatiladi. bir necha minutdan keyin eritma ikki qavatli bo’lib qoladi. ustki qavatda benzin, pastda spirt to’planadi. xlorofill spirtga nisbatan benzinda yahshiroq eriganligi uchun yuqori qavatda to’planadi. eritma yashil rangga bo’yaladi. bu qavatga xlorofilldan tashqari, benzinda tez eriydigan karotin pigmenti ham o’tadi. spirt qavatida esa sariq pigment (ksantofill) yig’iladi. agar spirt va benzin qavatlari bir-biridan qiyinlik bilan ajraladigan bo’lsa, probirkaga 1-2 tomchi suv qo’shib qayta chayqatiladi. 3. feofitin hosil bo’lishi va vodorod atomining metal bilan qayta o’rin almashinishi aniqlanqdi. buning uchun filtratdan 2-3 ml olib, unga 20% hcl kislotadan 4 tomchi qo’shiladi. bunda filtrat yashil rangdan qo’ng’ir rangga kiradi. bu reaksiya vaqtida xlorofill tarkibidagi magniy metali ajralib, …

3 / 4

enzin tomizib, tinch qoldiriladi. keyib qaralganda, eritmada (benzin qavatida) sariq pigment (karotin), pastki qavatida yashil pigment (xlorofill) to’planganligi ko’rinadi. ksantofill pigmenti xlorofill bilan birga pastki qavatda qoladi. xlorofill xlorofilindikarbon kislota bilan metal va fitol spirtlarning birikishidan hosil bo’ladi. shunga ko’ra, xlorofill murakkab efirlar gruppasiga kiradi. xlorofillga ishqor ta’sir etganda sovunlanish reaksiyasiga kirishadi, ya’ni xlorofilindikarbon kislota tuzlariga, erkin metal va fitol spirtlarga parchalanib ketadi. bu reaksiya ↓ boradi: cooch3 cook c32h30on4mg < + 2koh → c32h32on4< + ch3oh + c20h39oh cooc20h39 cook metil spirt fitol spirt sovunlanish reaksiyasida xlorofill rangini saqlab qolsa ham benzinda eruvchanlik xususiyatini yo’qotadi. barg og‘izchalarining harakatini mikroskopda kuzatish о‘simliklar barg og‘izcha (ustitsa) lari orqali suv bug‘latishi transpiratsiya deyiladi. bundan tashqari, barg epidermisi hо‘jayralaridan ham suv bug‘lanada. barg plastinkasi kutin modda bilan qoplanganligi uchun bu qavat orqali sodir bо‘ladigan bug‘lanish kutikulyar transpiratsiya deyiladi. kо‘pchilik о‘simliklarda barg og‘izchalari ikkita loviyasimon hujayradan tashkil topgan bо‘lsa, g‘alladoshlarda boshqacharoq tuzilgan.barg og‘izchalarining ochiq …

4 / 4

rin sitoplazmadan о‘tib, hujayra shirasi (vakuola)da tо‘planadi. hujayra shirasining konsentratsiyasi ortadi va tashqi eritmadagi suvni о‘ziga shimib oladi. barg og‘izchasi hujayralarida deplazmoliz hodisasi yuz beradi, chunki glitserin barqaror plazmoliz hosil qilmaydi, shu sababli barg og‘izchalari qaytadan ochiladi. agar qoplag‘ich oyna yoniga bir tomchi suv tomizib, glitserin filtr qog‘ozga shimdirib olinsa, barg og‘izchalari kengroq ochiadi. chunki suv qо‘shilganda glitserinning konsentratsiyasi hujayra shirasining konsentratsiyasiga qaraganda pasayib qoladi. 1-rasm. barg og‘izchalari (ustitsalar)ning tuzilishi: a – gulsavsar va b – makkajuxori bargi epidemisining tuzilishi: a, a1 – hujayra epidermisining umumiy kо‘rinishi; 1 – og‘izcha tirkishi; 2 – qamrovchi hujayralar; 3 – havo bо‘shliqlari; 4 – qо‘shimchi hujayralar. a-yopiq b-ochiq barg og‘izchalarining ochilish darajasini infiltratsiya usulida aniqlash barg plastinkasi asosiy tomirining bir tomoniga bir tomchi spirt, ikkinchi tomoniga bir tomchi benzol, yana nariroqqa bir tomchi ksilol tomiziladi. agar barg og‘izchalari keng, ya’ni tо‘la ochilgan bо‘lsa, spirt ular orqali barg tuqimalariga о‘tib, bargda tiniq dog‘ hosil …

Want to read more?

Download all 4 pages for free via Telegram.

Download full file

About "barg pigmentlari va ularning xususiyatlari"

1-mashg‘ulot. mavzu: barg pigmentlari va ularning xususiyatlari reja: 1.barg pigmentlari va ularning xususiyatlari 2.transpiratsiya haqida umumiy tushuncha 3.barg og‘izchalarining tuzilishi va xarakatini о‘rganish. 4.barg og‘izchalarining ochilish darajasini sprit, benzol va ksilol eritmasi orqali aniqlash. asbob va reaktivlar: yashil barg, probirkali shtativ, spirt, benzin, kristal holdagi ishqor, 20% li hcl kislota, spirt lampa, cu(ch3coo)2 yoki zn(ch3coo)2. fotosintez prosessi xlorofill ishtirokida boradi, uning vositasida yorug’lik nuri yutiladi. xlorofill yutgan sprktr nurlarining energiyasi suv molekulasini parchalashda ishtirok etadi. suv tarkibidan ajralgan vodorod atomlari hisobiga karbonat angidrid organic moddalargacha qaytariladi. xlorofill tomonidan yutilgan yorug’lik energiya...

This file contains 4 pages in DOC format (605.0 KB). To download "barg pigmentlari va ularning xususiyatlari", click the Telegram button on the left.

Tags: barg pigmentlari va ularning xu… DOC 4 pages Free download Telegram