avtomatlashtirish va oʻlchash vositalarini davlat sistemasi

DOCX 378,1 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1668457873.docx avtomatlashtirish va oʻlchash vositalarini davlat sistemasi reja: 1. avtomatlashtirish va oʻlchash vositalarini davlat sistemasi. 2. oʻlchash oʻzgartirgichlarini unifikatsiyalash va standartlashtirish. tayanch so’z va iboralar: o’lchash vositasi, metrologiya, birlik, parametr, fizik kattalik, ma’lumot, si sistemasi, metrologiya — o’lchashlar, uni ta’minlash usullari va vositalari hamda talab etilgan aniqlikka erishish yo’llari haqidagi fan. metrologiyaning asosini o’lchashning umumiy masalalari, fizik kattaliklar birligi va ularning tizimlari haqidagi ma’lumotlar, o’lchashning usul va vositalari, o’lchash natijasining to’g’riligini aniqlash usullari va hokazolar hosil qiladi. o’lchashga doir fizik kattaliklar mexanik, elektr, issiqlik, optik, akustik bo’lishi mumkin. bu kattaliklarning bir turi texnologik jarayon rivojlanishining bevosita ko’rsatkichi bo’lsa, boshqalari shu jarayon bilan funksional bog’langan bo’ladi. fizik hodisalarni o’rganish va ulardan amalda foydalanish turli fizik kattaliklarni o’lchash, ya’ni ma’lumot olish bilan bog’lik. ma’lumot qancha to’la va xolisona bo’lsa, fizik xodisalarning tub ma’nosini tushunish shunchalik chuqur bo’ladi. fizik kattalikning muayyan qiymati texnologik jarayonning rivojlanishi hakidagi ma’lumotning muhim qismidir. turli usul va asboblar …

tizimlarga nisbatan shartli ravishda erkin hisoblangan fizik kattalik asosiy fizik kattalik deb ataladi. xalqaro birliklar tizimi — si (sisteme international - si) fan va texnikaning barcha sohalari uchun fizik kattaliklarning universal tizimi bo’lib, 1960 yilning oktyabr oyida o’lchov va tarozilar xi bosh konferensiyasida qabul qilingan. si ning joriy etilishi shu tizimda nazarda tutilgan va uning tarkibiga kirmaydigan (ammo hozir o’lchov birliklari sifatida qo’llanilayotgan) birliklarning ilmiy-tadqiqot natijalarini hisoblashda, ishlab chiqarish vositalari va asbob uskunalarini loyihalashda, qurilish hamda qurilgan ob’ektlardan foydalanishda, shuningdek o’quv-ta’lim ishlarida ko’p qiyinchiliklar tug’dirayotgan o’lchovbirliklaridagi turli hillikka barham beradi. si ning hozirgi qo’llanilayotgan ayrim o’lchov tizimlariga nisbatan muhim afzalligi shundaki, u —universal; o’lchov birliklarini birxillashtirgan; asosiy, qo’shimcha va o’z hosilaviy birliklarini amaliyot uchun qulay o’lchamlarga mujassamlashtirgan; kogerent, ya’ni hosilaviy birliklar o’lchamlarini aniqlovchi fizik tenglamalardagi mutanosiblik koeffisientlarini tugatgan tizimidir. uning tatbiqi bilan hisoblash tenglamalarining yozilishi ancha soddalashdi. xalqaro birliklar tizimi (si) da ettita asosiy va ikkita qo’shimcha kattalik qabul qilingan. …

olib borish xato hisoblanmaydi. shuning uchun, ba’zi hisoblashlarda qulaylik yaratish maqsadida birliklarning o’nlik karrali va ulushli qiymatlaridan foydalaniladi. birliklarning unlik karrali va ulushli qiymatlari barcha birliklardan emas, balki amaliy hisoblarda qulaylik yaratadigan birliklardangina hosil qilinadi. shunday sohalar ham borki, ularda doimo karrali yoki ulushli birliklardangina ishlatiladi (masalan, chizmachilikda ularning o’lchamlari faqat millimetr — mm da ifodalanadi). o’lchash o’zgartkichi — o’lchashlar vositasi sifatida o’lchash o’zgartirishi δr→δa ni amalga oshirishga imkon berdi. kattalikning ketma-ket o’zgartirishlar qatoridan bittasi yuz beradigan o’lchash vositalari elementi o’zgartirish elementi deb ataladi. o’zgartirish elementi har doim ham konstruktiv ajralib turmaydi, ya’ni o’lchash vositasi tuzilishining ayni bitta elementi ikki va undan ortiq o’zgartirish elementiga ega bo’lishi mumkin. o’lchash axboroti signali hamma o’zgarishlarining amalga oshishini ta’minlovchi o’zgartirish elementlari to’plami o’lchash vositasining o’lchash maqsadi deyiladi. o’lchash zanjirida bevosita o’lchanayotgan kattalikning ta’sirida bo’lgan birinchi o’zgartirish elementining qismi sezgir element deyiladi. sezgir elementning o’lchash vositasini aniqlashda e’tiborli bo’lish va uni ximoya armaturasi bilan …

bo’lgan bimetall plastinkalarning siljishi; uchinchi holda — harorat o’lchanadigan muhit bilan bevosita aloqada bo’lgan sezgir element bilan bog’liq asbob ko’rsatkichining (strelkasining) siljishi. shunday qilib, o’lchash o’zgartirishining ko’rsatmasi nimani va nimaga aylantirish kerak, degan savolgagina javob beradi, aniq o’lchash o’zgartkichlarining ko’rsatishi esa buni tabiatan qanday bajarish mumkin, degan savolga javob beradi. aslida o’lchash o’zgartkichi bir xususiy o’lchash o’zgartirishini baja-ruvchi ma’lum amal prinsipida yasalgan texnik qurilmani ifodalaydi. o’lchash o’zgartkichi — o’lchashlar vositasi sifatida o’lchash o’zgartirishi δr→δa ni amalga oshirishga imkon berdi. kattalikning ketma-ket o’zgartirishlar qatoridan bittasi yuz beradigan o’lchash vositalari elementi o’zgartirish elementi deb ataladi. o’zgartirish elementi har doim ham konstruktiv ajralib turmaydi, ya’ni o’lchash vositasi tuzilishining ayni bitta elementi ikki va undan ortiq o’zgartirish elementiga ega bo’lishi mumkin. o’lchash axboroti signali hamma o’zgarishlarining amalga oshishini ta’minlovchi o’zgartirish elementlari to’plami o’lchash vositasining o’lchash maqsadi deyiladi. o’lchash zanjirida bevosita o’lchanayotgan kattalikning ta’sirida bo’lgan birinchi o’zgartirish elementining qismi sezgir element deyiladi. sezgir elementning o’lchash …

kkinchi holda — qatlamlari turlicha bo’lgan harorat kengayish koeffisientiga ega bo’lgan bimetall plastinkalarning siljishi; uchinchi holda — harorat o’lchanadigan muhit bilan bevosita aloqada bo’lgan sezgir element bilan bog’liq asbob ko’rsatkichining (strelkasining) siljishi. shunday qilib, o’lchash o’zgartirishining ko’rsatmasi nimani va nimaga aylantirish kerak, degan savolgagina javob beradi, aniq o’lchash o’zgartkichlarining ko’rsatishi esa buni tabiatan qanday bajarish mumkin, degan savolga javob beradi. aslida o’lchash o’zgartkichi bir xususiy o’lchash o’zgartirishini baja-ruvchi ma’lum amal prinsipida yasalgan texnik qurilmani ifodalaydi. o’lchash o’zgartkichining asosiy xarakteristikalaridan biri o’zgartirish koeffisienti bo’lib, u o’lchanayotgan kattalikni akslantiruvchi o’zgartkichning chiqishidagi signalning o’zgartkich kirishidagi signalga nisbatini ifodalaydi. funksional vazifasiga ko’ra o’lchash o’zgartkichlarini quyidagi turlarga ajratish qabul qilingan: birlamchi, oralik, masshtabli, uzatuvchi va boshqalar. birlamchi o’lchash o’zgartkichi — o’lchash o’zgartkichi birinchi bosqichi bo’lib, unga o’lchanayotgan fizik kattalik qiymatini boshqa fizik kattalik qiymatiga o’zgartiradi, masalan, deformasion manometrning naysimon prujinasi. birlamchi o’lchash o’zgartkichi yordamida o’lchanadigan kattalik yoki o’zgartiriladigan fizik kattalik boshqa o’zgartkichga yoki o’lchash asbobiga …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "avtomatlashtirish va oʻlchash vositalarini davlat sistemasi"

1668457873.docx avtomatlashtirish va oʻlchash vositalarini davlat sistemasi reja: 1. avtomatlashtirish va oʻlchash vositalarini davlat sistemasi. 2. oʻlchash oʻzgartirgichlarini unifikatsiyalash va standartlashtirish. tayanch so’z va iboralar: o’lchash vositasi, metrologiya, birlik, parametr, fizik kattalik, ma’lumot, si sistemasi, metrologiya — o’lchashlar, uni ta’minlash usullari va vositalari hamda talab etilgan aniqlikka erishish yo’llari haqidagi fan. metrologiyaning asosini o’lchashning umumiy masalalari, fizik kattaliklar birligi va ularning tizimlari haqidagi ma’lumotlar, o’lchashning usul va vositalari, o’lchash natijasining to’g’riligini aniqlash usullari va hokazolar hosil qiladi. o’lchashga doir fizik kattaliklar mexanik, elektr, issiqlik, optik, akustik bo’lishi mumkin. bu kat...

Формат DOCX, 378,1 КБ. Чтобы скачать "avtomatlashtirish va oʻlchash vositalarini davlat sistemasi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: avtomatlashtirish va oʻlchash v… DOCX Бесплатная загрузка Telegram