afrika. milliy bog’lar. umumiy xarakterli tizim

DOCX 12 pages 33.2 KB Free download

12 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 33.2 KB

File type DOCX

Pages 12

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 12

mavzu: afrika. milliy bog’lar. umumiy xarakterli tizim. reja: 1. afrika 2. milliy bog’lar 3. umumiy xarakterli tizim. 1. maydoni (madagaskar va boshqa orollar bilan) – 30,3 mln. km2 aholisi – 973,3 mln kishidan ortiq (2008 yil, iyul) afrika makromintaqasi – bugungi jahon xo’jaligida ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanish, industrlashtirish darajasi, qishloq xo’jaligi (ziroatchilik va chorvachilik), transport tizimi bilan ta’minlanganligi, sog’liqni saqlash, ta’lim va fanning rivojlanishi jihatidan oxirgi o’rinda turadi. xalqaro mehnat taqsimotida qazib beruvchi sanoat, tropik va subtropik dehqonchilik mahsulotlari yetkazib berishga ixtisoslashgan. ayni paytda xo’jaligida oltin va olmos, uran va boksit, fosforit, kokos yong’og’i va palьma yog’i, kofe va kakao ishlab chiqarish bo’yicha muhim o’rin tutadi. makromintaqaning iqtisodiy-geografik xususiyatlari: boshqa makromintaqalarga nisbatan afrikaning o’ziga xos iqtisodiy- geografik holati avvalo ekvator uning markazidan o’tib ikkiga bo’ladi, shimolga va janubga tomon ekvatorial, tropik va subtropik kengliklar joylashgan. issiqlik afrika hududiga yil davomida bir xil tushadi, yil shimol va janubda bir-biriga qarama-qarshi, shimoliy yarim sharda …

2 / 12

ashgan. dengiz qirg’oq bo’yi, jar, zambiya, zair va zimbabve qirg’oq bo’yi rayonlarida 1 km2ga 50 kishidan 1000 kishiga qadar aholi to’g’ri kelsa, sahroi kabir, kalaxari, namib cho’llarida aholining zichligi 1 km2ga zo’rg’a 1 kishiga yetadi. urbanizatsiya darajasi past, 30% atrofida. afrikada 200 dan ortiq yirik shaharlar bo’lib, bu shaharlar atrofida aglomeratsiyalar shakllangan (qohira, iskandariya, jazoir, kasablanka, addis-abeba, logos, kinshaso, yoxannesburg, keyptaun, durban va boshq.). yirik shaharlar asosan iqtisodiy jihatdan bir muncha rivojlangan – jar (59%), misr (43%), tunis (63%), jazoir (63%) mamlakatlarda joylashgan bo’lib, shahar aholisi salmog’i nisbatan yuqori. lingvistik xususiyatiga ko’ra, afro-osiyo, kongo-kordofan, nil-sahroikabir va koysan til sinflari mavjud. yevropoid irqiga mansub xalqlar afrika aholisining 3%ni tashkil qiladi. afrikada aholining 42% musulmon, 22% xristian va 36% mahalliy an’anaviy dinlarga e’tiqod qiladi. afrika mamlakatlarida ichki va tashqi migratsiya xarakterli. afrikadan tashqi migratsiya yevropa mamlakatlariga, janubi-g’arbiy osiyo mamlakatlariga (asosan fors ko’rfazi), ichki migratsiya esa kambag’al mamlakatlardan nisbatan boy mamlakatlar nigeriya, kot-d-ivuar, …

3 / 12

qirg’oq bo’yida joylashgan bo’lib, aholisi asosan arablardan iborat, islom diniga e’tiqod qiladi. iqtisodiy-geografik holati juda qulay (dengiz bo’yi, janubiy yevropa, janubi- 1 мағриб мамлакатлари (арабча ғарб – марокко, тунис ва жазоир) деб ҳам юритилади. g’arbiy osiyo mamlakatlariga yaqin qo’shnichilik holati, atlantika okeani hamda suvaysh kanali orqali hind okeaniga chiqishi) bo’lib, boshqa mintaqalarga (g’arbiy, markaziy, sharqiy va janubiy) nisbatan iqtisodiy va industrial rivojlanishi, xalqaro mehnat taqsimotiga tortilish darajasi yuqori (neftь, tabiiy gaz, fosforit va boshqlar eksporti bo’yicha). arid va ekstraarid hududlarda joylashgan, foydali qazilmalar (neftь, tabiiy gaz, fosforit, rudali va noruda metallar, radiaktiv elementlar – uran) keng tarqalgan. qishloq xo’jaligi imkoniyatlari chegaralangan. atlas tog’li oblasti, shimoli-g’arb, misr va sudanda – nil vodiysi va delьtasi, senegal daryosining o’ng qirg’og’i dehqonchilik uchun qulay. yer osti suvlaridan (chorvachilikda) foydalaniladi. aholisi. etnik tarkibi bir xil, arablardan iborat bo’lib-millatlardan – misr, jazoir, liviya, tunis, marokash millatlari shakllangan. ayrim mamlakatlarda berber qabilalari saqlanib qolgan. aholisining yillik tabiiy …

4 / 12

axti, gumboarabika daraxti va boshq) yetishtiriladi. chorvachilik bo’sh rivojlangan. ko’chmanchi va yarim ko’chmanchilik (qo’ychilik, tuyachilik, yirik shoxli hayvonlar) xarakterli. mag’rib mamlakatlarida baliqchilik eksport yo’nalishida rivojlangan. sanoati. sanoatda qazib beruvchi sanoat yetakchi sohadir. bu tarmoqqa liviya jazoir va mavritaniya eksportining 90% to’g’ri keladi. neftь jazoir, liviya va misrda, tabiiy gaz jazoirda (yiliga 68 mlrd. m3) qazib chiqarilmoqda. temir rudasi (mavritaniya, jazoir va misr), fosforit (marokash va tunis – dunyoda qazilayotgan fosforitning 25% to’g’ri keladi), tsement xom ashyosi qazib chiqariladi. neftni qayta ishlash sanoati (misr, liviya, jazoir), neftь- kimyo (liviya va jazoir), metallurgiya, mashinasozlik, to’qimachilik (ip-gazlama misr, sudan, jazoir), oziq-ovqat (o’simlik yog’i, palьma, yeryong’oq, zaytun, kofe, kakao, qand-shakar, vino, baliq konservalari) va mahalliy hunurmanchilik rivojlanib bormoqda. transporti. mintaqada avtomobilь, quvur, temir yo’l, dengiz va havo transporti rivojlangan. tashqi iqtisodiy aloqalari. eksportda – neftь, tabiiy gaz, fosforit, paxta, yeryong’oq, tsitrus mevalar, uzum vinosi, sabzavot va baliq konservalari, importda xilma - xil mashina va …

5 / 12

yi, uran, oltin, olmos, fosforit va boshqa qazilmalar mavjud. aholisi. irqiy va etnik tarkibi murakkab (evropoid va negroid irqlari oralig’ida). bir xil xalqlar bir necha mamlakatga bo’linib qolgan. tabiiy o’sish yuqori (3%). aholi tarkibida yoshlar (14 yoshgacha bo’lganlar – 40%dan ortiqroq) salmog’i katta. aholi g’oyat notekis joylashgan. aholi zichligi qurg’oqchil hududlarda 1 km2ga 1 kishi, daryo vodiylari va qirg’oq bo’ylarida esa 100 kishidan ortadi. qishloq aholisi niger, burkino-faso va beninda 90%dan ortiq. urbanizatsiya –nigeriya, kot-d’-iviuar, gana va senegalda rivojlangan. ko’chmanchi va yarim ko’chmanchilarning migratsisidan tashqari mavsumiy (hosil yig’ishda) migratsiya ham rivojlangan. xo’jaligi. mintaqa iqtisodiyotining asosi qishloq xo’jaligidan iborat. qazib beruvchi sanoat nigeriya, gvineya-bisau, liberiya va boshqa mamlakatlarda, ishlov beruvchi sanoat nigeriya, kat-d’-iviuar, gana, liberiya, mali kabi mamlakatlarda rivojlangan. qishloq xo’jaligida (qurg’oqchil shimoliy rayonlardan tashqari) dehqonchilik bosh soha. oziq-ovqat ekinlari (sholi) va eksport ekinlari – kakao (dunyoda yetishtirilgan kakaoning 60% dan ortig’i va afrikada yetishtiriladigan kakaoning 75% to’g’ri keladi), kofe, tabiiy …

Want to read more?

Download all 12 pages for free via Telegram.

Download full file

About "afrika. milliy bog’lar. umumiy xarakterli tizim"

mavzu: afrika. milliy bog’lar. umumiy xarakterli tizim. reja: 1. afrika 2. milliy bog’lar 3. umumiy xarakterli tizim. 1. maydoni (madagaskar va boshqa orollar bilan) – 30,3 mln. km2 aholisi – 973,3 mln kishidan ortiq (2008 yil, iyul) afrika makromintaqasi – bugungi jahon xo’jaligida ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanish, industrlashtirish darajasi, qishloq xo’jaligi (ziroatchilik va chorvachilik), transport tizimi bilan ta’minlanganligi, sog’liqni saqlash, ta’lim va fanning rivojlanishi jihatidan oxirgi o’rinda turadi. xalqaro mehnat taqsimotida qazib beruvchi sanoat, tropik va subtropik dehqonchilik mahsulotlari yetkazib berishga ixtisoslashgan. ayni paytda xo’jaligida oltin va olmos, uran va boksit, fosforit, kokos yong’og’i va palьma yog’i, kofe va kakao ishlab chiqarish bo’yicha muhim o’rin t...

This file contains 12 pages in DOCX format (33.2 KB). To download "afrika. milliy bog’lar. umumiy xarakterli tizim", click the Telegram button on the left.

Tags: afrika. milliy bog’lar. umumiy … DOCX 12 pages Free download Telegram