dnk markerlari

PPTX 22 pages 259.4 KB Free download

22 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 259.4 KB

File type PPTX

Pages 22

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 22

презентация powerpoint mavzu: dnk markerlari. reja: 1. markerlar haqida umumiy tushuncha. 2. markerlarning turlari. 3. xulosa. dnk markerlari — bu organizmning genetik materialida joylashgan, aniqlash, solishtirish yoki kuzatish mumkin bo‘lgan dnk ketma-ketliklari. ular odatda genetik tadqiqotlar, nasl-nasabni aniqlash, jinoyatchilikni fosh etish (kriminalistika), kasalliklarni tashxislash va populyatsiyani o‘rganishda keng qo‘llaniladi. dnk markerlari nima uchun kerak? dnk markerlarining asosiy maqsadi — biror organizm yoki guruh orasidagi genetik farqlarni aniqlash. har bir inson yoki tirik organizmning dnksi bir-biridan ozgina farq qiladi. ushbu farqlarni topish va tahlil qilish orqali ko‘p maqsadlarda foydalanish mumkin: dnk markerlari dnk markerlari – organizmlarning genetik tarkibini o‘rganish va identifikatsiya qilish uchun ishlatiladigan dnk bo‘laklari. ular genetika, sud tibbiyoti, evolyutsion tadqiqotlar va kasalliklarni aniqlashda muhim ahamiyatga ega. dnk markerlari molekulyar markerlar-dnk ketma-ketligidagi o‘zgarishlar asosida genetik tahlillar olib borish uchun ishlatiladi. genetik kartalashtirish. 1.qtl kartalashtirish 2.ld kartalashtirish biokimyoviy markerlar – fermentlar va oqsillar darajasidagi farqlarni aniqlash uchun ishlatiladi. morfologik markerlar-fenotipik belgilar …

2 / 22

i nazar o‘zgaruvchan bo‘lgan dnk ketma-ketliklari, ya’ni genetik “belgilar”. ular organizmning genetik tarkibini o‘rganishda, solishtirishda va aniqlashda belgi sifatida ishlatiladi. --- asosiy xususiyatlari: genetik jihatdan barqaror, meros bo‘ladigan bo‘lishi kerak. organizmda har xil shakllarda (polimorfizm) mavjud bo‘lishi kerak. oson aniqlanadigan va takrorlanuvchi bo‘lishi kerak. molekulyar markerlar – irsiyatning standart qonunlari asosida bir avloddan keyingi avlodga ko’chib o’tadigan, genomning spetsifik regionlarini belgilovchi aniq dnk ketma-ketliklari demakdir ularning mavjudligi zamonaviy dnk texnologiyalari asosida aniqlanadi va bu biron bir belgi bilan assotsiatsiyalangan (bog’langan) genlar mavjudligidan dalolat beradi. rflp – restricted fragment length polymorphism (bo’laklangan fragmentlar uzunliklari polimorfizmi - bfup). rflp tahlili ilk bor jeffris tomonidan 1985 yil olib borilgan. cheklash bo'lagi uzunligining polimorfizmi (rflp) - bu genomik dnkni o'rganish, dnkni cheklash endonukleazlari yordamida kesish va natijada hosil bo'ladigan qismlarning hajmini (cheklash) gel elektroforez (dnk elektroforezi) bilan tahlil qilish. rflpda irsiy kasalliklar diagnostikasi, genom xaritasi, sud-tibbiyot tadqiqotlarida jinoyatchilarni aniqlash, otalikni aniqlash va boshqalar kabi …

3 / 22

’g’ri keladi. bitta praymer tegishli tur yoki individuum dnk o’xshash uchaskasiga bog’liq holda bir necha pzr mahsulotlari berishi mumkin. rapd markerlari odatda populyatsiyaning genetik strukturasini o’rganishda yoki genetik kartalashtirishda foydalanilishi mumkin molekulyar markerlar rapd-da quyidagi asosiy qadamlar ishtirok etadi. maqsadli dnkning ekstraktsiyasi tasodifiy tanlangan primerlar yordamida maqsadli dnkning bir nechta mintaqalarini kuchaytirish kuchaytirilgan pcr mahsulotlarining gel elektroforezi eridiy bromidni bo'yash va polimorfizmni aniqlash molekulyar markerlar molekulyar markerlar rapd-markerlari boshqa tip markerlariga nisbatan ancha arzon, sodda va qulayligi bilan ajralib turadi. bu usulda radioaktiv moddalar ishlatilmaydi, probalarni tayyorlash uchun maxsus tayorgarlik talab qilinmaydi va hattoki dnk ketma-ketligini ham oldindan bilish shart emas. biroq bu markerlardagi kamchilik ularning dominatligida va bu geterozigota ni gomozigotadan farqlashda va buning natijasida esa allellar chastotasini aniqlashda ancha qiyinchiliklar keltirib chiqaradi. molekulyar markerlar aflp – amplified fragment length polymorphism (amplifikatsiyalangan fragment uzunligi polimorfizmi). bu usul amprifikatsiya va restriksiya etaplaridan tashkil topgan bo’lib eng avvalo genom dnksi restriktazalar …

4 / 22

khmonov et al., 2004) bir necha o’zbek navlarining molekulyar-genetik pasporti yaratilgan. biokimyoviy markerlar — bu organizmning fiziologik yoki patologik holatini, yoki dori-darmonlarga bo‘lgan javobini ko‘rsatadigan biologik moddalar yoki parametrlar. ular asosan qon, siydik, to‘qima yoki boshqa tana suyuqliklaridan aniqlanadi. masalan: yurak markerlari: troponin i va t – yurak mushaklarining shikastlanishini ko‘rsatadi (masalan, yurak xuruji). ck-mb (kreatin kinaza - mb fraksiyasi) – yurak xurujida oshadi. myoglobin – yurak yoki mushak shikastlanganda erta ko‘rsatkich. 3. buyrak markerlari: kreatinin – buyrak filtratsiyasini baholaydi. mochevina (bun – blood urea nitrogen) – buyrak faoliyatini ko‘rsatadi. morfologik markerlar nima? biologiyada morfologik markerlar — bu organizmning tashqi ko‘rinishidagi (fenotipidagi) aniq ko‘rinadigan belgilardir. masalan: o‘simlik bargining shakli yoki rangi mevaning kattaligi hayvondagi tuk rangi yoki tananing tuzilishi qon guruhi (odamlarda) ular genetik asosga ega bo‘lib, ma’lum genlar ta’sirida shakllanadi. morfologik va dnk markerlar o‘rtasidagi bog‘liqlik morfologik markerlar fenotipda ko‘rinadigan belgilar bo‘lsa, dnk markerlar genotip asosidagi belgilar hisoblanadi. har …

5 / 22

Want to read more?

Download all 22 pages for free via Telegram.

Download full file

About "dnk markerlari"

презентация powerpoint mavzu: dnk markerlari. reja: 1. markerlar haqida umumiy tushuncha. 2. markerlarning turlari. 3. xulosa. dnk markerlari — bu organizmning genetik materialida joylashgan, aniqlash, solishtirish yoki kuzatish mumkin bo‘lgan dnk ketma-ketliklari. ular odatda genetik tadqiqotlar, nasl-nasabni aniqlash, jinoyatchilikni fosh etish (kriminalistika), kasalliklarni tashxislash va populyatsiyani o‘rganishda keng qo‘llaniladi. dnk markerlari nima uchun kerak? dnk markerlarining asosiy maqsadi — biror organizm yoki guruh orasidagi genetik farqlarni aniqlash. har bir inson yoki tirik organizmning dnksi bir-biridan ozgina farq qiladi. ushbu farqlarni topish va tahlil qilish orqali ko‘p maqsadlarda foydalanish mumkin: dnk markerlari dnk markerlari – organizmlarning genetik tarkibini...

This file contains 22 pages in PPTX format (259.4 KB). To download "dnk markerlari", click the Telegram button on the left.

Tags: dnk markerlari PPTX 22 pages Free download Telegram