qang' davlati tarixi

DOCX 30 стр. 60,5 КБ Бесплатная загрузка

30 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 60,5 КБ

Тип файла DOCX

Страницы 30

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 30

mundarija: kirish…………………………………………………………………….……...2 i.bob 1.1 qang‘ davlatining o‘rganlish tarixi………………………………….….……3 1.2 qang‘ davlati davrida o‘rta osiyo xalqlarining ijtimoiy-iqtisodiy hayoti…....15 ii.bob 2.1 davan davlatining paydo bo’lishi…………………………………………………..….…….……21 2.2 davan davlati haqida tarixiy manbalardagi ma’lumotlar…………….…….27 xulosa………………………………………………………………….……..29 foydalanilgan adabiyotlar………………………………………30 kirish davan davlati ma’lum bir siyosiy uyushmani tashkil etgan bo‘lib, davlatni boshqaruvchi hukmdor manbalarda «van» (podsho) unvoni bilan ish yuritgani eslatiladi. manbalarda «van» unvoniga ega bo‘lgan motsay, chan fin, mug‘ua, yan’lyu kabi hukmdorlarning nomlari saqlanib qolgan. yagona hukmdor bo‘lgan podsho, ya’ni, «van» davlat ahamiyatiga molik bo‘lgan ishlarni oqsoqollar kengashiga suyangan holda olib borgan. manbalarning ma’lumot berishicha, podshoga yaqin kishilar (odatda uning qarindoshlari) orasidan yordamchilar – bita katta yordamchi (fu van) va bitta kichik yordamchi (fu-go-van), tayinlangan. davlat hukmdori yoki podsho mamlakatning siyosiy va diniy hayotida katta ahamiyatga ega bo‘lgan. bu jarayonda oqsoqollar kengashining ham ahamiyati kam bo‘lmagan. oqsoqollar urush va sulh tuzish masalalarini hal etishda ishtirok etganlar, ba’zan ular hukmdorning taqdirini ham hal qilganlar. misol uchun, manbalarda …

2 / 30

a, oqsoqollar kengashi oldida podsho-hukmdorning huquqlari cheklangan edi. ayniqsa, urush va tinchlik, diplomatik masalalarda hal etuvchi kuch va huquq oqsoqollar kengashi qo‘lida edi. 1.1 qang‘ davlatining o‘rganlish tarixi qang‘ davlati va uning ijtimoiy-iqtisodiy va madaniy hayotini o‘rganishga doir bir qator tadqiqotlar olib borilgan. tadqiqot ishlarida arxeologik manbalar va xitoy solnomalarida keltirilgan ma’lumotlar yetakchi o‘rin tutadi. qang‘ davlati uning hududlari haqida s.p.tolstov, keyinchalik ya.g‘ulomov, k.shoniyozov, yu.buryakov va boshqalar izlanishlar olib borishgan. xitoy tarixchisi sima syan qang‘ davlatiga oid ma’lumotida, uning aholisi asosan ko‘chmanchilardan iborat bo‘lganligini yozgan. lekin uning rivojlangan davrida qang‘lilar o‘rat sirdaryo bo‘ylarini egallangan davrlarda dehqonchmilikni ham o‘zlashtirib olganlar. ular asosan, kam chorvaga ega bo‘lgan aholining qambag‘al qismi bo‘lgan degan fitkrlarni berishgan. qang‘ davlati haqida yozma manbalar ham mil.avv. 2 asrning ikkinchi yarmiga oid. xitoy elchisi chjan syanning hisobotida va xitoy tarixchisi si-syanning “shi-szi” asarida qanh davlatining chegaralari qo‘rsatilib o‘tilgan. qang‘ davlatiga oid ko‘proq ma’lumotlar keiyngi davrlarga oiddir. ular xan-shu, …

3 / 30

a joylashganligi aniqlangan. bu davlat haqida firdavsiyning shohnomasida ham berilgan. unda u kangdez sifatida tilgan olinadi. qang‘ davlati o‘rta osiyoga kirib kelgan qo‘chmanchi qabilalar birga mil.avv. iii asrda kirib kelgan. milodiy v asrning o‘rtalarigacha mavjud bo‘lgan. uning rivojlangan davri milodiy i-ii asrlar deb ko‘rsatiladi. dastlab uning chegarasi faqat sirdaryoning o‘ng qirg‘og‘idan, orol bo‘yigacha xududni egallagan. rivojlangan davrda uning xududi- sharqda farg‘ona va yettisuv, shimoli-sharqda orol dengizi, g‘arbda ural oldi xududigacha, ya’ni sarmatlargacha, shimolda sirdaryoning orqa tomonidagi cho‘llargacha, janubda sug‘dgacha borgan. bu yerda u kushan davlati bilan chegaradosh bo‘lgan. bu davrda uning tarkibiga o‘zbekistonning asosiy viloyatlari buxoro, toshkent, xorazm xududlari kirgan. bu ulkan 9104 li (3,4 ming km) hududdagi qang‘arlar yerida mil. avv i –milodiy i-ii asrlarda 120000 oila yoki 600000 kishi yashagan[footnoteref:2]3. [2: 3 шониёзов к.қанг давлати ва қанглилар. –т.: «фан», 1990, – б. 35.] qang‘ ko‘chmanchi chorvachilik bilan shug‘ullanganlari uchun ularda 2 markaziy shaxar bo‘lgan. yozma manbalarda qang‘ davlatining …

4 / 30

ngashi asosan qabila boshliqlari va harbiy sarkardalardan tashkil topib, kengashlarda ularning fikrlari yetakchi mavqega ega bo‘lgan. ular boshqaruv tizimi konfederatsiya bo‘lgan. qang‘ davlatiga qarashli yerlar viloyatlarga bo‘linib, ularni maxsus hokimlar boshqargan. viloyat boshliqlari jabg‘u yoki yobg‘u (xitoy solnomalarida chjaovu) deb atalgan. qang‘arlarga qarashli tub yerlarda jabg‘ular hoqonlarga yaqin kishilardan, ularning qavmu-qarindoshlari, yirik qabila boshliqlaridan tayinlangan. tarixchi sima-syan mil. avv. ii asrning ikkinchi yarmigaga oid ma’lumotida qang‘uy haqida, «bu ko‘chmanchi xalqlar mamlakati» degan fikrni bildiradi[footnoteref:3]4. biroq to‘ng‘ich xan sulolasining tarixi (syanxanshuda) ma’lumotlarida milodiy i asrning boshlarida qang‘uylarning yarim o‘troq xalq bo‘lganligiga ishora qilinadi. bu sulola tarixi ma’lumotlariga ko‘ra, qang‘uylarda chorvachilik rivojlangan bo‘lib, qoramol va qo‘ylari ko‘p bo‘lgan. ular ko‘plab zotli otlar yetishtirganlar. bu davrda mulkiy tabaqalanish kuchayib, chorva mollarining ko‘pchiligi podsholar va ularning qarindosh-urug‘lari hamda yirik qabila boshliqlari va harbiylarga tegishli bo‘lgan. aholining asosiy qismi ko‘chmanchilardan iborat bo‘lgan davlatda bahor kelishi bilan xoqon va uning urug‘lari qishgi qarorgohdan yozgi qarorgohga, ya’ni …

5 / 30

илган асар, ii-жилд, – б. 150.] miloddan oldingi ii asr- milodiy iii asr va undan keyingi davrlarga oid manbalarda qang‘arlar (qang‘uylar) farg‘onaning shimoli-g‘arbida, unga chegaradosh rayonlarda joylashganligi eslatib o‘tiladi. xitoy elchisi chjan syan miloddan avvalgi 128 yili davan (farg‘ona)ning markazi ershida va qang‘uy hududlarida bo‘lgan. uning ma’lumotida «qang‘uy davan bilan chegaradosh» bo‘lganligi ko‘rsatib o‘tilgan. qadimgi xitoy solnomalarida qang‘arlarga qarashli beshta viloyat – suse (kesh), fumu (zarafshon vohasida, hozirgi qattaqo‘rg‘on tumani hududlari miyonqoldagi kushaniya shaxri),, yuni (toshkent vohasi) gi (buxoro vohasi), yuegyan (xorazm vohasi, urgench) bo‘lganligi aytilgan.. qanxa, shoshtepa, qovunchitepadan topilgan arxeologik manbalar qang‘lar tarixini o‘rganishda muxim ma’lumotalr bergan. qang‘ madaniyatining gullab yashnashida sirdaryoning o‘rta oqimida yashagan xalqlarning so‘g‘d, farg‘ona, tyanshan tog‘ining shimoli-sharqiy qismida yashagan xalqlar bilan yaqin aloqada bo‘lganligi samarali ta’sir ko‘rsatgan. qadimgi manbalarda ko‘rsatilishicha qang‘uylarning shimoli-sharqiy qo‘shnisi yansay (alanlar) hamda buxoro (an, ansi) aholisining urf-odati qang‘uylarnikiga o‘xshash bo‘lgan. solnomalarda yozilishicha qang‘uylarning urf-odatlari, turmush tarzi shimoliy xitoy va sharqiy turkistonda …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 30 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "qang' davlati tarixi"

mundarija: kirish…………………………………………………………………….……...2 i.bob 1.1 qang‘ davlatining o‘rganlish tarixi………………………………….….……3 1.2 qang‘ davlati davrida o‘rta osiyo xalqlarining ijtimoiy-iqtisodiy hayoti…....15 ii.bob 2.1 davan davlatining paydo bo’lishi…………………………………………………..….…….……21 2.2 davan davlati haqida tarixiy manbalardagi ma’lumotlar…………….…….27 xulosa………………………………………………………………….……..29 foydalanilgan adabiyotlar………………………………………30 kirish davan davlati ma’lum bir siyosiy uyushmani tashkil etgan bo‘lib, davlatni boshqaruvchi hukmdor manbalarda «van» (podsho) unvoni bilan ish yuritgani eslatiladi. manbalarda «van» unvoniga ega bo‘lgan motsay, chan fin, mug‘ua, yan’lyu kabi hukmdorlarning nomlari saqlanib qolgan. yagona hukmdor bo‘lgan podsho, ya’ni, «van» davlat ahamiyatiga molik bo‘lgan ishlarni oqsoq...

Этот файл содержит 30 стр. в формате DOCX (60,5 КБ). Чтобы скачать "qang' davlati tarixi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: qang' davlati tarixi DOCX 30 стр. Бесплатная загрузка Telegram