o'simliklar kasalliklari

DOC 18 pages 495.5 KB Free download

18 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 495.5 KB

File type DOC

Pages 18

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 18

mavzu: kasallik qoʻzgʻatuvchilarining biologik xususiyatlari. reja: 1. oʻsimliklar kasalliklari 2.o’simliklarning bacterial va aktinomitsetli kasalliklari 3. o'simliklarni bakteriozdan himoya qilish 4.xulosa 5.foydalanilgan adabiyotlar 1.oʻsimliklar kasalliklari oʻsimliklarda turli sabablar — kasallik qoʻzgʻatuvchilar hamda noqulay tashqi sharoit taʼsirida yuz beradigan patologik jarayonlar. bular organizm funksiyasi (fotosintez, nafas olish, oʻstiruvchi moddalar sintezi, suv, oziq moddalar harakati)ning buzilishiga, oʻsimlikning butunlay nobud boʻlishi yoki baʼzi organlarining zararlanishiga olib keladi.oʻsimliklar kasalliklari hosilni kamaytirib, sifatini buzadi. mas, viltning rivojlanishi va tarqalishi uchun qulay sharoit vujudga kelgan yillari paxta hosili 20—25% ga, baʼzi hududlarda 60—80% gacha kamayishi mumkin.oʻsimliklar kasalliklarining 30 mingdan ortiq turi maʼlum. ular belgilari yoki tiplari (patografik tasnif), zararlangan oʻsimliklar (oʻsimlikshunoslik tasnifi) hamda kasallik qoʻzgʻatuvchi sabablar (etiologik tasnif) boʻyicha guruhlanadi. etiologik tasnif negizida oʻsimliklar kasalliklari yuqumsiz va yuqumli kasalliklarga ajraladi.yuqumsiz oʻsimliklar kasalliklari, asosan, muhitning abiotik omillari: mineral oziqlanish tartibining buzilishi, xususan, makroelementlar — azot, fosfor, kaliy hamda mikroelementlar — bor, rux, temir, mis, molibdenning yetishmasligi; noqulay suv …

2 / 18

nurlar, rentgen nurlari, neytronlar); baʼzi zamburugʻlar (gʻivagsht, vo1gush va boshqalar turlar) hamda ayrim yuksak oʻsimliklar tomonidan tuproqqa chiqariladigan toksinlar sabab boʻlishi mumkin. yuqumli oʻsimliklar kasalliklariga oʻsimliklarning virusli kasalliklari (mozaika kasalligining bir qancha turlari, soʻlish, pakanalik, gʻumbaklanish, proliferatsiya — toʻqimalarning oʻsib ketishi); oʻsimliklar bakterial kasalliklar yoki bakteriozlar (oʻsimliklar raki, bakterial chirishning turli xillari, mevali daraxtlar, tamaki va boshqalarning bakterial kuyish kasalliklari); oʻsimlik zamburugʻli kasalliklari yoki mikofitozlar (oʻsimlik zang kasalliklarining bir qancha turlari, qorakuya, ragʻa, fuzariozlar, chirishlar, sitosporozlar, askoxitozlar va boshqalar) kiradi. shuningdek, aktinomitsetlar qoʻzgʻatadigan aktinomikozlar, algofitozlar; gelmintofitozlar ham yuqumli oʻsimliklar kasalliklariga kiradi. yuqumli kasalliklarga oʻsimliklarning parazit hasharot (entomofitozlar) bilan zararlanishi ham sabab boʻlishi mumkin.oʻsimliklar kasalliklarining inkubatsion davri qancha davom etishi havo harorati, namligi, oʻsimlikning kasalliklarga chidamliligi yoki moyilligiga bogʻliq (qoʻzgʻatuvchi kasal oʻsimlik ichida yoki tashqarasida koʻpayadi; infeksiya elementlari havo, yomgʻir tomchilari, hasharotlar va boshqalar yoʻllar bilan tarqalib, oʻsimliklarni yoppasiga zararlashi mumkin). himoya reaksiyalari. oʻsimlikda kasallik qoʻzgʻatuvchilarga qarshi fermentlar, fitonsidlar faolligi ortadi, …

3 / 18

mamlakatga oʻtmasligi uchun karantin qoʻllaniladi. bakterial kasalliklar bakteriozlar (oʻsimliklarda) — oʻsimliklarda bakteriyalar qoʻzgʻatadigan yuqumli kasalliklar. bakteriyalar taʼsirida oʻsimlik organizmidagi hayotiy jarayonlar buziladi, toʻqima va hujayralarning fiziologik funksiyasi hamda tuzilishi oʻzgaradi. gʻoʻza, tamaki, pomidor, kartoshka, karam, bodring, piyoz, sabzi, gʻalla ekinlari, mevalar va tokni zararlaydi va q.x.ga katta zarar yetkazadi. bakteriozlarning bir necha xili farqlanadi: chirish (toʻqimalarning yumshab, qurishib, parchalanib ketishi, ildiz chirishi); dogʻlar (barg yoki yosh novdalar va mevalarda dogʻlar paydo boʻlishi); kuyish (gul, tuguncha, barg va novdalarning qoʻngʻir tusga kirib, qorayishi); bakterial rak (ildiz, poya yoki novdalarda shish hamda yaralar paydo boʻlishi); shira oqishi (gommoz). bakteriyalar oʻsimlik ichiga barg ogʻizchalari, nektar ajratuvchi bez teshiklari yoki jarohatlangan joylardan kirishi mumkin. bakteriya organizm ichiga kirgach, hujayralararo toʻsiqni eritib, toʻqimalararo yoʻllar bilan tarqaladi. natijada toʻqima chirigan kartoshka va sabzi ildizmevasi kabi yumshab qoladi. kasallikning bunday kechishi parenximatoz (toʻqima kasalligi) deb ataladi. boshqa tur bakteriyalar oʻsimlikning oʻtkazuvchi nay tutam (tomir)larida tarqalib, tomirlar bakteriozini …

4 / 18

otexnika choratadbirlari kutilgan natijani bermasa, unda maxsus kimyoviy preparatlar — pestitsidlardan foydalaniladi. 2.o’simliklarning bacterial va aktinomitsetli kasalliklari bakteriyalarning umumiy tavsifi. bakteriyalar bir hujayrali xlorofilsiz organizmlardir. bakteriyalar juda yupqa qobiq bilan o‘ralgan protoplazmadan iboratdir. ularning o‘lchami 0,06-0,3 dan 3,5 mikrongacha bo‘lishi mumkin. bakteriyalar ko‘pincha sharsimon, tayoqchasimon shaklga ega bo‘ladi. deyarli hamma bakteriyalar xivchinlarga ega bo‘lib, bu xivchinlar hujayraning bir yoki ikki uchiga, ayrim hollarda esa butun hujayra bo‘ylab joylashgandir. xivchinlar yordamida bakteriyalar harakatlanadi. xivchinga ega bo‘lmagan bakteriyalar harakatlanmaydi. fitopatogen bakteriyalarda bir qator fermentlar: proteaza, amilaza, protopektinaza va boshqalar bor. mavjud fermentlarning yuqori darajali faolligi tufayli bakteriyalar o‘simlik ichiga kirib, hujayra devorlarini yemiradi, hujayrani nobud bo‘lishi tufayli patologik jarayon kuzatiladi, bu esa kasallikni turli xil ko‘rinishlarida namoyon bo‘ladi. bakteriyalar o‘simlik ichiga turli yoriqlar, qirilgan joylar va boshqa mexanik shikastlangan qismidan hamda tabiiy tirqishlar ustida, checheviska orqali kiradi. o‘simliklarda bakteriyalar keltirib chiqaradigan kasalliklarni parenximali va parenximali– o‘tqazuvchi to‘qima kasalliklariga bo‘lish mumkin. yer yuzida …

5 / 18

ming o'lchami bo'yiga 0,5-4,5 mkm, eniga 0,3-0,6 mkm ni tashkil qiladi .bakteriyalar hujayrasining sitoplazmasi ko'p qavatli po'st bilan o'ralgan bo'ladi. ayrimlarining hujayra po'sti shilimshiq bilan qoplangan bo'lib, qulay sharoitda shishadi.shilimshiq modda bakteriya hujayralarini noqulay sharoitdan, qurib qolishdan, quyosh nuridan himoya qiladi va patogenlik xossasini ifodalaydi (pseudomonas, xanthomonas). bakteriyalar hujayrasida haqiqiy yadro bo'lmaydi, u sitoplazma tarkibida mayda donachalar shaklida uchraydi. bakteriyalar hujayrasi po'stidagi osmotik bosim kuchi ostida oziqlanadi. parazitlik bilan hayot kechiruvchi bakteriyalar oqsil, qand moddalami hosil qiluvchi fermentlarga ega bo'ladi. bunday fermentlar qatoriga hujayra po'stini va pektin moddasini parchalovchi protopektinaza, oqsilni parchalovchi proteaza, kraxmalni parchalovchi amilaza, xlorofil donachalarini parchalovchi xlorofillaza, 0 'tkazuvchi naychalarni qoraytiruvchitirozinaza kabilar kiradi. bakterioz kasalliklariga qarshi kurashda ulamingbelgilarini to'g'ri aniqlash muhim ahamiyatga ega. belgilami to'g'ri bilish kasallikni keltirib chiqaruvchi turlarning morfologik, fiziologik xossalarini aniqlashga irnkon beradi. bakteriyalar bilan kasallangan o'simliklaming kasallanish sabablarini to'g'ri aniqlash uchun ularning a'zolari mikroskopik tahlil qilinadi. kasallangan a'zolarning hujayralarini va kasallik qo'zg'atuvchi turlami …

Want to read more?

Download all 18 pages for free via Telegram.

Download full file

About "o'simliklar kasalliklari"

mavzu: kasallik qoʻzgʻatuvchilarining biologik xususiyatlari. reja: 1. oʻsimliklar kasalliklari 2.o’simliklarning bacterial va aktinomitsetli kasalliklari 3. o'simliklarni bakteriozdan himoya qilish 4.xulosa 5.foydalanilgan adabiyotlar 1.oʻsimliklar kasalliklari oʻsimliklarda turli sabablar — kasallik qoʻzgʻatuvchilar hamda noqulay tashqi sharoit taʼsirida yuz beradigan patologik jarayonlar. bular organizm funksiyasi (fotosintez, nafas olish, oʻstiruvchi moddalar sintezi, suv, oziq moddalar harakati)ning buzilishiga, oʻsimlikning butunlay nobud boʻlishi yoki baʼzi organlarining zararlanishiga olib keladi.oʻsimliklar kasalliklari hosilni kamaytirib, sifatini buzadi. mas, viltning rivojlanishi va tarqalishi uchun qulay sharoit vujudga kelgan yillari paxta hosili 20—25% ga, baʼzi hududlarda 6...

This file contains 18 pages in DOC format (495.5 KB). To download "o'simliklar kasalliklari", click the Telegram button on the left.

Tags: o'simliklar kasalliklari DOC 18 pages Free download Telegram