amir temur va temuriylar davri tarixiy geografiyasi

DOC 12 pages 34.0 KB Free download

12 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 34.0 KB

File type DOC

Pages 12

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 12

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi __universiteti kurs ishi mustaqil ish referat diplom ishi amir temur va temuriylar davri tarixiy geografiyasi reja: 1. temur davlatining tarixiy geografiyasi. 2. temuriylar davri tarixiy geografiyasi. 3. temur va temuriylar davrida geografik bilimlar. amir temu ro`ta murakkab bir sharoitda maydonga chiqdi. xiv asrning 60-yillarida movoraunnahr siyosiy jixatdan tarqoq bo`lib, mug'il shahzodalar bir-birlari bilan to`xtovsiz urush olib bormoqda edilar. chig'atoy ulusiga qarashli movoraunnahr o`nlab mustaqil bekliklarga bo`linib ketgan edi: shahrisabizda - xoji barlos, xo`jandda - boyazid jaloir, balxda - amir xusayin, shibirg'onda - muhammad aperdi nayman, ko`xistonda - amir sotilmish, arxang saroyda - o`ljoy aperdi va xakozo. o`zaro feodal urushlar movoraunnahr iqtisodini yo`ldan chiqardi, xalqning turmush sharoiti og'irlashdi. amir temurning xokimiyat uchun yo`li 1360 yili keshda to`g'liq temur xizmatiga kirishdan boshlandi. 1365 yil 22 mayda temur va xusayn qo`shinlari ilyosxo`jadan mag'lubiyatga uchradi (chinoz "jangi loy"). sarbadorlar harakatidan so`ng 1366 yili ittifoqchilar samarqandga kiradilar. …

2 / 12

davlatni boshqarishda syurg'ol usulida foydalandi. jahongir mirzoga balх, umarshayh mirzoga fors, mironshohga ozarbayjon, armaniston, iroq, shohruhga xuroson, jurjon, mozandaron, seyiston bo`lib berildi. amir temur davlati iqtisodi to`g'risida gapirganda shuni aytish mumkinki, movoraunnahr bu davrda tarixdagi eng rivojlangan cho`qqilaridan birida edi. barcha ishlar aniq belgilab qo`yilgan qonun - qoidalar asosida olib borildi. xo`jalikning asosiy turi xisoblanmish dexqonchilikga katta e`tibor berildi. yangi erlarni o`zlashtirish uchun suniy sug'orish inshootlari qurildi. bunday erlardan uch yilgacha soliq olish taqiqlandi. soliq tizimi ham davlat tomonidan tartibga solindi. samarqand bozori atrofidagi misgarlik, kulolchilik, zargarlik, maxsido`zlik, duradgorchilik, temirchilik, to`qimachilik ustaxonalari rivojlandi. amir temur chet el hunarmand ustalarini to`xtovsiz movoraunnahrga keltirdi. natijada keng turli hunarmandchilik mahsulotlari ko`paydi. binokorlik ayniqsa keng avj oldi. ko`prik, yo`l qurilishida tortib, yirik inshootlar qurilishi shu paytgacha bu darajadа ko`paymrgan edi. samarqand atrofida sultoniya, sheroz, damashq, bog'dod, qohira kabi yirik davlatlar nomlari berilgan butun bir qishloqlar vujudga keldi. ichki va tashqi savdo xo`jalikning boshqa turlari …

3 / 12

siyat qilinishiga qaramasdan taxtni xalil sulton egalladi va 1405 yil 18 martda o`zini oliy hukmdor deb e`lon qildi. lekin ko`p o`tmay amudaryoning chap sohilida uning ukasi mirzo surton xusayn bo`ysinishdan bosh tortdi. turkistonda amir xudaydod, farg'onada shayx nuriddin bosh kutardi. paytdan foydalangan pirmuhammad amudaryoning o`ng sohiliga - xalil sulton erlariga kechib o`tdi. umuman, xurosonda shohruh, balx, g'azna, qandahorda pirmuhammad, g'arbiy эron va ozarbayjonda mironshohning o`g'illari umarshayx mirzo va abu bakr mirzolar mustaqil hokimlarga aylanishdi. farg'onada xudaydod, xorazmda idiku temuriylarga bo`ysinmay quydilar. 1407 yil pirmuhammadning, 1408 yili mironshohning o`ldirilishi vaziyatni yanada chigallashtirdi. faqatgina 149 yilda shohruhning taxtni egallashi birmuncha osoyishtalikni boshladi. u xirotga qaytgach samarqand taxtiga o`g'li ulug'bekni qoldirdi. ulug'bekdan so`ng 1469 yilda sulton xusayn davrida rivojlandi. lekin amalda movoraunnahr va xuroson ajratib yuborilgan edi. temuriylar davrida geografik bilimlarning rivojlanishi. xiv asrning 60-70 yillaridan to xv asr oxirigacha hukm surgan temuriylar hokimiyati davrida, aksincha, o`rta osiyoda geografik bilimlar ancha rivojlandi. amir …

4 / 12

azifasini o`tagan. olim juda ko`p o`lka shaharlarda bo`lganligini yozadi. hofizi abru o`zi ko`rgan erlar tarixi hamda geografiyasiga doir ko`plab ma`lumotlar to`plagan va keyinchalik shohruh saroyida tarixchi sifatida xizmat qilar ekan, bu ma`lumotlardan keng foydalangan. hofizi abruning ko`plab asarlaridan bizgacha birgina geografik-tarixiy asari etiб kelgan. bu asa o`zbekiston ssr fanlar akademiyasi sharqshunoslik institutining qo`lyozmalar fondidagi 5361- sonli qo`lyozmadir. bu qo`lyozmaning geografik qismida butun dune haqidagi o`rta asr geograflariga ma`lum bo`lgan dunyoning tasviri, shuningdek, эronning fors, kirmon viloyatlari hamda xurosonning qisqacha geografiyasi berilgan. hofizi abru asari tasviriygeografik va kartografik qismlardan iborat. hofizi abruning o`zidan oldin o`tgan ko`plab geograflarning ma`lumotlaridan bahramand bo`lganligi, bu ob`ekilarning bevosita kuzatganligi, uning tasviri ahamiyatini yanada oshiradi. sayyoh o`lkamizning ikki asosiy daryosi - amudaryo bilan sirdaryonigina emas, boshqa yirik daryolarni ham (jumladan murg'ob daryosini) ham yuqoridagi tarzda batafsil tasvirlagan. hofizi abru o`zi tasvirlagan yirik tabiiy geografik ob`ekilarning (hind okeani, dengizlar orollar, shaharlar va h.k.) chizmalarini ham berganki, bu hol …

5 / 12

n naqqosh (1418-1422) uch yil davomida xirotdan pekingacha bo`lgan mashrut bo`ylab juda katta territoriyaning tarixi, aholisi, shaharlari va tabiati haqida ajoyib ma`lumot to`plagan. "uning xitoy tarixi" va "ajoyi ul latif" nomi balan mashxur kundaiklaridan iborat asarida o`rta osiyoning sharqiy qismi geografiyasiga oid boy materiallar bor. ulug'bekning istedodli shogirdi va olim ishning davomchisi ali qushchi (1403-1474) o`z davrining ptolemeyi nomini olishga muyassar bo`ldi. ali qushchi ulug'bekning fojiali o`limidan (1449) so`ng bir necha yil o`tgach, эron va turkiyaga ketib, astranomiya, geografiya va tematikaga oid ilmiy tadqiqodlarini o`sha erlarda davom ettirdi. adabiyotlar: 1. amir temur jaxon tarixida. t. 1996 yil. 2. ibin arabshox amir temur tarixi.1-2 kitobi. t. 1992 yil. 3. ibroximov n ibn batuta va uning o`rta osiyo sayoxati. t. 1993 yil. 4. mo`minov n amir temurning o`rta osiyo tarixida tutgan o`rni va roli. t.1993 yil. 5. temur tuzuklari. barcha nashrlari. 6. ulug`bek. to`rt ulus tarixi. 7. bobur. boburnoma. t. 1960 yil. …

Want to read more?

Download all 12 pages for free via Telegram.

Download full file

About "amir temur va temuriylar davri tarixiy geografiyasi"

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi __universiteti kurs ishi mustaqil ish referat diplom ishi amir temur va temuriylar davri tarixiy geografiyasi reja: 1. temur davlatining tarixiy geografiyasi. 2. temuriylar davri tarixiy geografiyasi. 3. temur va temuriylar davrida geografik bilimlar. amir temu ro`ta murakkab bir sharoitda maydonga chiqdi. xiv asrning 60-yillarida movoraunnahr siyosiy jixatdan tarqoq bo`lib, mug'il shahzodalar bir-birlari bilan to`xtovsiz urush olib bormoqda edilar. chig'atoy ulusiga qarashli movoraunnahr o`nlab mustaqil bekliklarga bo`linib ketgan edi: shahrisabizda - xoji barlos, xo`jandda - boyazid jaloir, balxda - amir xusayin, shibirg'onda - muhammad aperdi nayman, ko`xistonda - amir sotilmish, arxang saroyda - o`ljoy aperdi va xako...

This file contains 12 pages in DOC format (34.0 KB). To download "amir temur va temuriylar davri tarixiy geografiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: amir temur va temuriylar davri … DOC 12 pages Free download Telegram