ong strukturasining psixologik ta'riflari

DOCX 89 pages 125.5 KB Free download

89 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 125.5 KB

File type DOCX

Pages 89

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 89

фалсафа фанидан оралиқ назорат саволлари 1.онг структураси ва функциялари 1. ongning strukturasi tuzilishi, uning muhim psixologik ta’rifi qanday. uning birinchi ta’rifi-nomining o’zidayoq berilgan bo’lib, ong deganidir. kishining ongi bizning tevarak atrofimizni qurshab turgan olam haqidagi bilimlar majmuasidan tarkib topdi. k.marks. «ongning yashash usuli va ong uchun nimaningdir borligi bilimdir». deb yozgan edi. ongning strukturasiga muhim bilish jarayonlari kiradi. ular yordamida odam o’z bilimlarini doimo boyitib boradi. bu jarayonlar qatoriga sezgilar va idrokni, xotirani, xayol va tafakkurni qo’shish mumkin. sezgilar va idrok yordamida miyaga ta’sir etuvchi kuzatuvchilarning bevosita aks etishi natijasida ongda borliqning o’sha momentda kishi tasavvurida hosil bo’lgan hissiy manzarasi gavdalanadi. xotira ongda o’tmish obrazlarini qaytadan gavdalantiradi. xayol ehtiyoj ob’ekti bo’lgan ammo hozirgi paytda yo’q narsning obrazli modelini hosil qiladi. tafakkur umumlashgan bilimlardan fodalangan yo’li bilan masalaning hal etilishini ta’minlaydi. aytib o’tilgan psixik bilish jarayonidan istalgan birining batamom barbod bo’lishiga olib keladi. ongning ikkinchi ta’rifi unda sub’ekt bilan ob’ekt o’rtasida …

2 / 89

ng funktsiyasiga kiradi. bunda faoliyat motivlari yuzaga keladi va chamalab chiqiladi. irodaviy qarorlar qabul qilinadi. harakatlarni bajarishning qanday borishi hisobga olinadi. unga tegishli tuzatishlar kiritiladi va hakazo. k.marks «kishi tomonidan berilgan narsaning formasini o’zgartirish bilangina cheklanmaydi, tabiat tomonidan berilgan narsalar bilan birga o’zining ongli maqsadini ham amalga oshiradi. bu maqsad qonun sifatida kishining ish usulini va bu ishning harakterini belgilab beradi va kishi o’z irodasini ana hu maqsadga bo’ysundirish lozim» deb ta’kidlagan edi. maqsadni ko’zlovchi faoliyatni amalga oshirishda va yo’nalishida kasallik oqibatida yoki biron-bir boshqa sabablarga ko’ra har qanday buzilishning yuz berishini ongning buzilgani deb qaramoq kerak. ongning to’rtinchi ta’rifi-uning tarkibiga muayyan munosabatning kirganligidir. «mening o’z muhitimga bo’lgan munosabatim meninng ongimdir» deb yozgan k.marks. kishi ongiga muqarrar ravishda his-tuyg’ular olami kirib keladi, unda murakkab ob’ektiv eng avvalo o’zi ham jalb etilgan ijtimoiy munosabatlar o’z aksini topadi. bu o’rinda esa (jalb etilgan) ijtimoiy boshqa ko’pgina hollarda bo’lgani kabi potologiya normal ongni …

3 / 89

sohil bo’yidagi to’lqin kabi orqamizda butun boshli okean-butun bir dunyo tarixining shiddati his etiladi: shu daqiqada bizning miyamizda barcha asrlarning g’oyalari...til, alohida ob’ektiv, sistematik unda ijtimoiy tarixiy tajriba yoki ijtimoiy ong aks etgandir. kokret odam tomonidan o’zlashtirilar ekan, til ma’lum bir ma’noda uning real ongi bo’lib qoladi.» ulug’ mutafakkirlar – «til amaliy, haqiqiy ongdir, boshqalar uchun ham mavjud bo’lgan xuddi shu tufayli men uchun ham mavjud bo’lganongdir...» deb qayd etgan edi. ong tushunchasi psixologiyada. psixotriada va boshqa fanlarda uning yuqorida keltirilgan asosiy ta’riflarga mos keladigan ma’noda ishlatiladi. psixiatorlarning bemorda ong bor yoo’qligi, yo bo’lmasa buzilganligi masalalari doim qiziqtiradi, shu tufayli ular ong deganda bemorning o’z-o’ziga qaerdaligi, vaqt qachonligi, tevarak-atrofdagi vaziyat qandayligi to’g’risida o’z shaxsiy holati ham harakatlari haqida hisob berish imkoniyatlarini tushunadilar. ong yaxshi saqlanib qolgan odam miyaga kelayotgan yangi axborotga o’zidagi mavjud bilimlarni hisobga olgan holda baho beradi va o’zini tevarak-atrofdagi muhitdan alohida ajratib, boshqa odamlarga faoliyat va vaziyatga …

4 / 89

xam o‘zini oqlamaydi. chunki bu davrlar turli mintaqalarda o‘ziga xos tarzda kechgan. masalan, qadimgi gretsiya va qadimgi rumoda qulchilik iqtisodiy ishlab chiqarish usulini asosini tashkil qilib, bu davlatlarning rivojlanishida quldorlik davrini tashkil qilgan. agar xitoy, o‘indiston xamda markaziy osiyo xalqlari tarixiga nazar tashlasak bu erda sof quldorlik tuzumi bo‘lmaganligini ko‘ramiz. ko‘pgina davlatlarda qulchilik u yoki bu tarzda xix asrning 2-chi yarmigacha davom etib, hech qachon ular iqtisodiyotning asosini tashkil qilmagan. shuning uchun falsafaning rivojlanish bosqichlari turli mintaqalarda o‘ziga xos xususiyatlarga ega bo‘lganligiga e’tiborni qaratish kerak. o‘amma mintaqalar uchun falsafiy savol va javoblar tug‘ilishini universal bosqichi bo‘lib mifologik tafakkurning parchalanish davrini olish mumkin. falsafiy fikr rivojlanishiga yondashuvning o‘ziga xos xususiyatlaridan yana biri – bu, jahon tarixiy–falsafiy jarayonlarni turli–tumanligini toraytirib qo‘yadigan evropotsentrizm qarashlaridir. bu qarashlarni g‘ayriilmiyligini ko‘rsatish bilan sharq bilan bog‘liq jihatini tahlil etganda ham osiyosentrizm g‘oyalari ta’siriga tushmaslik kerak. bu o‘rinda g‘arb va sharq tarixiy–falsafiy jarayonlarini davrlarga ajratish tamoyillariga e’tibor qaratish …

5 / 89

ila-oila, gala-gala bo‘lib yashashdan bundan 50-40 ming yillar muqaddam kromonon tipidagi ajdodlarimiz jamiyat muxitida yashash va tarbiyalanish bosqichiga o‘tdilar. natijada ibtidoiy hayotning murakkablashishi va kishilar ijtimoiy amaliyotining kengayishi ularni abstrakt fikrlashini rivojlantirdi, shu bilan birga asta-sekin ilmiy bilimlarni shakllantirdi. falsafa fani o‘ziga xos yondoshishga ega. qadimdan faylasuflar borliq nima? bor bo‘lishning o‘zi nima? degan savollarga javob qidirganlar. falsafiy qarashlarning bu o‘ziga xos xususiyati qachon va nima uchun falsafa kelib chiqqan degan savolga javob berishga imkon tug‘diradi.ijtimoiy hayot va ijtimoiy ongda, odatda, mifologiya yordamida hal qilib bo‘lmaydigan, ishontirishning ilojiy yo‘q jiddiy ziddiyatlar vujudga keladi. bu o‘rinda shakllangan fikr bilan, haqiqatan qanday ekanligi xaqida bilimni farqlash ehtiyoji tug‘iladi. bu farqlash falsafa bilan birga vujudga keladi. 3.фалсафий қонун ва категориялар 3. qonun tushunchasi. dunyoning mavjudligi ana shunday botiniy va zohiriy o‘zgarishlarning abadiy takrorlanib turishidan iboratdir. bu takrorlanishlar esa o‘z mohiyati va xususiyatlarini saqlab qolganliklaridan qonun va qonuniyat tusini olgan. masalan, biz nyuton tomonidan …

Want to read more?

Download all 89 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ong strukturasining psixologik ta'riflari"

фалсафа фанидан оралиқ назорат саволлари 1.онг структураси ва функциялари 1. ongning strukturasi tuzilishi, uning muhim psixologik ta’rifi qanday. uning birinchi ta’rifi-nomining o’zidayoq berilgan bo’lib, ong deganidir. kishining ongi bizning tevarak atrofimizni qurshab turgan olam haqidagi bilimlar majmuasidan tarkib topdi. k.marks. «ongning yashash usuli va ong uchun nimaningdir borligi bilimdir». deb yozgan edi. ongning strukturasiga muhim bilish jarayonlari kiradi. ular yordamida odam o’z bilimlarini doimo boyitib boradi. bu jarayonlar qatoriga sezgilar va idrokni, xotirani, xayol va tafakkurni qo’shish mumkin. sezgilar va idrok yordamida miyaga ta’sir etuvchi kuzatuvchilarning bevosita aks etishi natijasida ongda borliqning o’sha momentda kishi tasavvurida hosil bo’lgan hissiy manzar...

This file contains 89 pages in DOCX format (125.5 KB). To download "ong strukturasining psixologik ta'riflari", click the Telegram button on the left.

Tags: ong strukturasining psixologik … DOCX 89 pages Free download Telegram