o‘zbekiston ssrning tashkil topishi va uning siyosiy huquqiy tizimi

DOC 81.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1557124721_74276.doc o‘zbekiston ssrning tashkil topishi va uning siyosiy huquqiy tizimi reja: 1. o‘zbekiston ssrning davlati va huquqi tarixi 2. o‘zbekiston konstitutsiyasini ishlab chiqish 3. 1925-yildan boshlab o‘zbekiston ssrda yer-suv islohoti o‘tkazilgan. o‘zbekiston ssrning davlati va huquqi tarixini yuz bergan siyosiyhuquqiy o‘zgarishlarga ko‘ra uch davrga, ya’ni 1924–1936, 1937–1977 va 1978–1991-yillarga bo‘lib o‘rganish maqsadga muvofiqdir. 1924-yilga kelib rossiya bolsheviklar kommunistik partiyasining markaziy qo‘mitasi va sovet hukumati bolshevistik mustamlaka tizimini yanada mustahkamlash uchun yangi usulni qo‘llaganlar. 1920-yili v.i. leninning turkiston o‘lkasini milliy respublikalarga ajratib yuborish g‘oyasi amalga oshiriladi. milliy hududiy chegaralanish tufayli mavjud davlatlar o‘rniga yangi respublikalar tashkil etildi. o‘rta osiyo hududi yangi usulda yana rossiya rahbarligida birlashtirildi. natijada o‘rta osiyoda o‘zbekiston ssr va uning tarkibida tojikiston assr, turkmaniston ssr, rsfsr tarkibiga kiruvchi qora-qirg‘iz (qirg‘iziston) avtonom viloyati, qozog‘iston ssr va uning tarkibida qoraqalpog‘iston avtonom viloyati tashkil etilgan. o‘zbekistonni tashkil qilish yuzasidan tuzilgan muvaqqat qo‘mita 1924-yilning 5-dekabrida o‘zbekistonning tashkil etilganligini xalqqa e’lon qildi. tassr, …
2
boshqaruv organlariga ega edi. 1924-yil 26-noyabrda o‘zssr revkomi tojikston assr muvaqqat hukumati – revkomini tuzish to‘g‘risida qaror chiqardi. 1926-yilning 16-iyunida o‘zbekiston sovetlarining markaziy ijroiya qo‘mitaning iv sessiyasi respublikada ma’muriy-hududiy rayonlashtirish o‘tkazish to‘g‘risida qaror qabul qildi. 1926-yilning oktabrida o‘zbekiston sovetlari markaziy ijroiya qo‘mitasining v sessiyasi ushbu loyihani tasdiqladi. bunga ko‘ra, respublikada tugatilgan 7 ta viloyat o‘rniga 10 ta – qashqadaryo, surxondaryo, xorazm, toshkent, andijon, qo‘qon, xo‘jand, buxoro, o‘rta zarafshon, samarqand (poytaxt) okruglari tashkil etildi. bundan tashqari oldingi chegaralari doirasida o‘zbekiston sovetlari markaziy ijroiya qo‘mitasiga bo‘ysunadigan konimex tumani saqlanib qolindi. o‘zbekiston konstitutsiyasini ishlab chiqish uchun 26 kishidan iborat komissiya tuzilgan. uning tarkibiga tojikiston muxtor respublikasi vakillari ham kiritildi. komissiya o‘z ishida o‘zbekistonning tashkil etilgan vaqtidan buyon qabul qilingan konstitutsion aktlardan foydalandi. «o‘zbekiston ssrni tashkil etish to‘g‘risida»gi, «o‘zbekistonni sssr tarkibiga qabul qilish to‘g‘risida»gi deklaratsiyalar, markaziy ijroiya qo‘mita tomonidan 1925-yilning 22-iyulida qabul qilingan va o‘zbekistonning gerbi va bayrog‘ini belgilab beruvchi qarorlari o‘zbekistonning 1927-yilgi konstitutsiyasiga …
3
bekistonda tashkil etilgan davlatning mohiyati, oliy hokimiyat organlarining tizimi, o‘zbekistonning sobiq sovet ittifoqi tarkibiga kirishi hamda ular vakolatlarining o‘zaro belgilanganligi mustahkamlangan. konstitutsiyaga ko‘ra o‘zbekiston tarkibiga tojikiston muxtor respublika shaklida kirgan. konstitutsiya bo‘yicha o‘zbekiston ssr davlat hokimiyatining oliy idorasi o‘zbekiston sovetlar qurultoyi, uning qurultoylari o‘rtasidagi davrda sovetlar markaziy ijroiya qo‘mitasi va uning sessiyalari orasida markaziy ijroiya qo‘mitasi prezidiumi etib belgilangan. oliy boshqaruv organi respublika xalq komissarlari soveti hisoblanadi. mahalliy hokimiyat idoralari okrug va tumanlarda sovetlar qurultoyi, qurultoylar o‘rtasidagi davrda sovetlarning ijroiya qo‘mitalari etib belgilangan. shahar va qo‘rg‘onlarda sovetlar, sessiyalar o‘rtasidagi davrda ularning ijroiya qo‘mitalari va qishloqlarda qishloq sovetlaridan iborat holda aks ettirilgan. konstitutsiya demokratik qoidalarni, siyosiy, fuqaroviy, shaxsiy huquq va erkinliklarni belgilagan. jumladan, kishilarning teng huquqliligi, millati, irqidan qatyiy nazar cheklashlarga yo‘l qo‘yilmasligi, siyosiy boshpana berish, kichik millatlarning haq-huquqlari himoya qilinishi, ularga o‘z ona tillarida o‘qish, sudda chiqish, davlat boshqaruvida ishtirok etishi kabilar kafolatlangan. shu bilan bir qatorda unda fuqarolarning majburiyatlari …
4
ozdagini mavjud bo‘lib, markaz ushbu huquqlarni erkin amalga oshirishga hech qachon yo‘l qo‘ymagan. bu huquqlarni amalga oshirishga qaratilgan har qanday harakatlar «millatchilik» va «xalq dushmani» tamg‘asi bilan bosilgan. konstitutsiyaning uchinchi bo‘limi o‘zbekistonning markaziy hokimiyatini tashkil qilish masalasiga bag‘ishlangan. unga ko‘ra o‘zbekiston markaziy hokimiyat tizimi butuno‘zbek sovetlarining qurultoyi, o‘zbekiston markaziy ijroiya qo‘mitasi, markaziy ijroiya qo‘mita rayosati, xalq nozirlar kengashidan iborat bo‘lgan. konstitutsiyada ushbu hokimiyat organlarini tashkil qilish tartibi, tuzilishi, ularning vakolatlari mustahkamlanadi. butuno‘zbek sovetlari qurultoyining mutlaq vakolatlari jumlasiga o‘zbekiston konstitutsiyasini qabul qilish, to‘ldirish va o‘zgartirish; tojikiston muxtor respublikasining konstitutsiyasini tasdiqlash kirgan. konstitutsiyaning to‘rtinchi bo‘limi tojikiston muxtor respublikasining vakolatlari, oliy davlat hokimiyat organlari tizimi, uning o‘zbekiston oliy hokimiyat organlari ishida ishtiroki, o‘zbekiston qonunlarining tojikiston hududida amal qilishi masalalariga bag‘ishlanadi. mahalliy hokimiyat organlarining tizimi, ularning tuzilishi, tashkil etish tartibi, vakolatlari masalasi konstitutsiyaning beshinchi bo‘limida o‘z aksini topgan. joylarda hokimiyat okrug va rayon sovetlarining syezdlari va ularning ijroiya qo‘mitalariga tegishli bo‘lgan. ularning vakolatlariga yuqori …
5
va passiv saylov huquqi, saylovlarni o‘tkazish, saylov natijalarini tekshirish va bekor qilish, deputatlarni chaqirib olish masalalari o‘z aksini topgan. 1925-yildan boshlab o‘zbekiston ssrda yer-suv islohoti o‘tkazilgan. qabul qilingan qator hujjatlarga muvofiq barcha fuqarolar yer bilan (farg‘ona viloyati uchun 7 desyatina, toshkent va samarqand viloyatlari uchun 10 desyatinadan) ta’minlanishi lozim bo‘lib, yer-suv davlat fondini tashkil etgan. majburiy kollektivlashtirish oqibatida kommunistik partiyaning ko‘rsatmalari bilan yer komissiyalari orqali ming-minglab o‘ziga to‘q va o‘rta hol dehqonlar uch yil muddatgacha ozodlikdan mahrum etilib, ortiqcha yer va xo‘jalik mehnat vositalari musodara etilgan. umuman islohotlar natijasida 4801 boy xo‘jalik tugatilgan, 23036 xo‘jalikdan ortiqcha yerlar tortib olingan, yer fondiga 474393 desyatina yer tushgan. bularning o‘rnida 864 ta jamoa xo‘jaligi tashkil etilgan. o‘zbekistonda bu vaqtga kelib mamlakatni industrlashtirish, elektrlashtirish sanoatini rivojlantirish ishlari olib borilgan. sovet davlati sanoat, savdo, qishloq xo‘jaligidan tobora xususiy ishlab chiqarishni siqib chiqara boshladi. 1928-yilga kelib sanoat va savdo sohasida davlat to‘liq o‘z monopoliyasini o‘rnatdi. o‘zbekiston …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "o‘zbekiston ssrning tashkil topishi va uning siyosiy huquqiy tizimi"

1557124721_74276.doc o‘zbekiston ssrning tashkil topishi va uning siyosiy huquqiy tizimi reja: 1. o‘zbekiston ssrning davlati va huquqi tarixi 2. o‘zbekiston konstitutsiyasini ishlab chiqish 3. 1925-yildan boshlab o‘zbekiston ssrda yer-suv islohoti o‘tkazilgan. o‘zbekiston ssrning davlati va huquqi tarixini yuz bergan siyosiyhuquqiy o‘zgarishlarga ko‘ra uch davrga, ya’ni 1924–1936, 1937–1977 va 1978–1991-yillarga bo‘lib o‘rganish maqsadga muvofiqdir. 1924-yilga kelib rossiya bolsheviklar kommunistik partiyasining markaziy qo‘mitasi va sovet hukumati bolshevistik mustamlaka tizimini yanada mustahkamlash uchun yangi usulni qo‘llaganlar. 1920-yili v.i. leninning turkiston o‘lkasini milliy respublikalarga ajratib yuborish g‘oyasi amalga oshiriladi. milliy hududiy chegaralanish tufayli mavjud d...

DOC format, 81.0 KB. To download "o‘zbekiston ssrning tashkil topishi va uning siyosiy huquqiy tizimi", click the Telegram button on the left.

Tags: o‘zbekiston ssrning tashkil top… DOC Free download Telegram