biotexnologiyafanidantaqdimot

PPTX 30 pages 13,6 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 30
презентация powerpoint biotexnologiya fanidan taqdimot muallif: m.a.sharopova 1-мavzu. biotexnologiya fanining vazifasi va ahamiyati (2soat) qarshi 2023 1 mavzu. biotexnologiya fanining predmeti, vazifasi va ahamiyati (2soat) reja: 1. kirish. biotexnologiyaning rivojlanish tarixi 2. biotexnologiyaning fan va ishlab chiqarish sohasidagi ahamiyati. 3.biotexnologiyaning bo’limlari. 4.biologizatsiya va ekologizatsiya. 5.biotexnologiyaning amaliyotda qo‘llanilishi. biotexnologiya – hozirda texnika va fanning yangi yo’nalishi bo’lib, u 60-70 yillarda keng rivojlana bordi. ayniqsa, u 70-yilda gen muhandisligining tajribasi bergan imkoniyatlardan so’ng yanada jadallashdi. o’zining rivojlanishiga qisqa vaqt bo’lgan bo’lsada, biotexnologiya fani ko’plab olimlarning diqqatini o’ziga jalb qila oldi. bu fanning nomlanishi «bio» - hayot, tiriklik, “texnos” mahorat, san’at, yo‘l, usul, “logos” ta’limot so‘zlarining uyg‘unlashuvidan paydo bo‘lgan. biotexnologiya – xalq xo’jaligi hamda tibbiyot uchun maqsadli mahsulotlarni olishning boshqariladigan usulidir. buning uchun biologik agentlar va hujayra komponentlaridan foydalaniladi. aslida bu fan juda qadimgi va klassik fanlardandir. chunki insoniyat yaralibdiki biotexnologik jarayonlardan foydalanib hayot kechiradi. oziq ovqat, kiyim-kechak, dorivor moddalar tayyorlashdan tortib qatiq …
2 / 30
texnologiyaning alohida fan sifatida shakllanish davri deb hisoblash mumkin. xx asrning 50-yillarida ozuqa muhitlari yaratilib, ularni ishlab chiqarish yo‘lga qo‘yildi, 60-yillarda vaksinalar, 70-yillarda qator yangi texnologik jarayonlar va ularni amalga oshiradigan jihozlar va qurilmalar loyihalari yaratildi. ko‘pchilik olimlarning fikricha xxi asr biotexnologiya asri bo‘ladi. molekulyar biologiya va genetikaning ulkan yutuqlari, hamda sog‘liqni saqlash, atrof-muhitni himoyalash sohalarini rivojlantirish, oziq-ovqat va mineral resurslar tanqisligini bartaraf qilishga yo‘naltirilgan prinsipial yangi texnologiyalarga bo‘lgan ehtiyoj asrimizning biotexnologiya asri bo‘lishini taqozo etadi. hozirgi zamon biotexnologiyasining asosiy yo‘nalishlari. dori vositalarini ishlab chiqarishda an’anaviy texnologiyalar o‘rnida biotexnologiyani qo‘llash yangi imkoniyatlar yaratmoqda. biotexnologik usul bilan qator gen mahandislik mahsulotlari (interferonlar, interleykinlar, insulin, gepatitga qarshi vaksinalar va h.z.), fermentlar, diagnostikumlar, vitaminlar, antibiotiklar va boshqalar ishlab chiqarilmoqda. biotexnologiyaning kelajagi porloq, u yuqori rentabelli ishlab chiqarish sohalaridan hisoblanadi. biotexnologiya sohasidagi ishlanmalarning eng katta qismi rivojlangan mamlakatlarga to‘g‘ri keladi. butun dunyodagi 3000 ga yaqin biotexnologik kompaniyalarning 1500 dan ko‘prog‘i faqat aqsh da faoliyat …
3 / 30
lari yaratishda foydalanish, so‘zsiz istiqbolli yo‘nalishdir. biotexnologiya - bakteriya hujayra kulturasidan foydalanishni, achitqilar olishni, o’simlik yoki hayvon biosintezini ta’minlovchi mahsulotlar olishni yo’lga qo’ydi. biotexnologiya o’zining o’rnak bo’la oladigan bilimi va bioximiyaviy usuli, texnik ximiya va genetikada o’zining imkoniyatlarini to’la ravishda namoyon qila oldi. biotexnologiyani yaratishdan maqsad asosan global bo’lgan muammolarni hal ilishdan iborat edi. masalan, inson ehtiyojlarini qondirishda turli gazlarni ishlab chiqarish, dori-darmon tayyorlash, inson salomatligi har bir yangilik o’ziga xos tarzda hal etilishini taqozo etadi. bu vaqtda fizik-kimyoviy biologiya, genetika, molekulyar biologiya va mikrobiologiya birgalikda yangi texnologiyani tavsiya etishadi, go’yoki bu texnologiya muammolarni hal etishga qodirdek. chunki bunda biotexnologiyaning yangi tajribalari yomon natija bermayotgan edi, shuning uchun kelajak uchun foydaliligi aniqlandi. biotexnologiya rivojnishini asosan to’rtta bosqichga bo’lish mumkin: 1.oziq-ovqat mahsulotlari biotexnologiyasi. 2.nosteril sharoitlarda organik kislotalar, erituvchilar, biomassalar biotexnologiyasi, vaksinalar biotexnologiyasi. 3. steril sharoitlardagi biotexnologik jarayonlar (antibiotiklar davri). 4. zamonaviy bosqich: a) fermentlar va immobilizatsiyalangan hujayralardan foydalanish; b) molekulyar biologiya …
4 / 30
to’planib qolishi hamda fundamental tadqiqotlarning yangi va samarali usullarining paydo bo’lishidir. biotexnologiyaning fan va ishlab chiqarish sohasidagi ahamiyati. biotexnologiya – rivojlanish bilimlar texnologiyasidir. aqshning “djenetik” firmasi biotexnologik jarayonlar uchun 76% mablag‘ sarflash o’rniga, qayta ishlab chiqarish natijasida boshqa firmalarga qaraganda ancha kamroq bo’lgan – 12% mablag‘ni sarflaydi. bu firma ishchilarining 35% ini fan doktorlari tashkil qiladi. shu usul bilan yangi biotexnologiya, fan biotexnologiyasidan ko’proq yangiliklarni izlashda, ishlab chiqarishning oson tomonini izlab topmoqda. birgina fan texnologiyasi yo’li ishlab chiqarishda faol qatnashadi. albatta bu sohada qo’yilgan qadam chuqur fundamentga asoslangan holdagina kerakli samarani berishi mumkin. yangi texnologiyani o’ziga xosligini tan olgan holda qishloq xo’jaligi va mahalliy biotexnologiya imkoniyatlarini birlashtirilishi ayni muddao bo’ladi. bu jarayon o’z navbatida tirik tabiatga va mikroorganizmlarga qolaversa, tabiatga uni mavh etish darajasidagi ta’sirni o’tkazish mumkin. biotexnologiya mavjud bo’lgan bunday masalani hal qilishga intilmoqda. yaqin kelajakda biotexnologiya o’zining imkoniyatlari va rejalashtirayotgan ishlari bilan yuzaga keladigan muammolarni to’laligicha hal qila …
5 / 30
ya bilan bog‘liq holda biologik izlanishlarga qaratilgan. bu fikr ayni haqiqatday ko’rinadi. lekin bunday muammolarni talabligicha hal etish biotexnologiya tajribasida asosli ravishda isbotlanmagan. biotexnologiya tirik hujayrada organik texnologiyani to’qima, organizm, biotsenoz, biosfera va inson bilan bog‘liq muhim masalalarni hal qiluvchi o’ziga xos bo’lgan texnologiyadir. u butun sayyorani aylanasini qamrab olish imkoniyatida. bu hozircha faqat faraz, hamda qiyinchilik bilan erishiladigan orzu. hozirda biotexnologiya ko’proq kimyoviy texnologiyaning tirik fragmenti asosida qo’llaniladi. hozirda ana shu orzular va farazlar natijasida ekologik va biologik masalalar bilan bog‘liq ko’plab ishlar bajarilmoqda. asrimizning boshlaridanoq fransuz ximigi p.bertlo ideal ovqatlanishni, ya’ni tayyor oziqni oshqozon-ichaklarga va qonga yuborishni taklif qilgan. bu faraz 70-yillargacha qo’llab-quvvatlanib kelgan, lekin endi bu usuldan ovqatlanish samarali emas. bu masalani birinchi bo’lib akademik a.m.ugolev (1960) ko’plab tadqiqotlar asosida yechdi va fanga membranada ovqat hazm bo’lishi degan tushunchani kiritdi. uning aytishicha, oxirgi vaqtlarda ovqatlanish borasida ko’plab yangiliklar yaratilmoqda. jumladan, ovqatlanishning yangi tiplari hujayra ichida, lizosomada, hujayradan …

Want to read more?

Download all 30 pages for free via Telegram.

To'liq yuklab olish

About "biotexnologiyafanidantaqdimot"

презентация powerpoint biotexnologiya fanidan taqdimot muallif: m.a.sharopova 1-мavzu. biotexnologiya fanining vazifasi va ahamiyati (2soat) qarshi 2023 1 mavzu. biotexnologiya fanining predmeti, vazifasi va ahamiyati (2soat) reja: 1. kirish. biotexnologiyaning rivojlanish tarixi 2. biotexnologiyaning fan va ishlab chiqarish sohasidagi ahamiyati. 3.biotexnologiyaning bo’limlari. 4.biologizatsiya va ekologizatsiya. 5.biotexnologiyaning amaliyotda qo‘llanilishi. biotexnologiya – hozirda texnika va fanning yangi yo’nalishi bo’lib, u 60-70 yillarda keng rivojlana bordi. ayniqsa, u 70-yilda gen muhandisligining tajribasi bergan imkoniyatlardan so’ng yanada jadallashdi. o’zining rivojlanishiga qisqa vaqt bo’lgan bo’lsada, biotexnologiya fani ko’plab olimlarning diqqatini o’ziga jalb qila oldi. b...

This file contains 30 pages in PPTX format (13,6 MB). To download "biotexnologiyafanidantaqdimot", click the Telegram button on the left.

Tags: biotexnologiyafanidantaqdimot PPTX 30 pages Free download Telegram