mikro va makro matnlar

DOCX 4 pages 24,6 KB Free download

4 pages

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklash

Hajmi 24,6 KB

Fayl turi DOCX

Pages 4

Updated Dek 2025

Page preview (4 pages)

Scroll down 👇

1 / 4

13-amaliy mashg`ulot mavzu: 13-mavzu matn va uning turlari. mikro matn va makro matn. ilmiy va ilmiy-ommabop matnlar. reja: 1. mikromatn va makromatn 2. ilmiy va ilmiy-ommabop matnlar ma’lum bir shaxs tomonidan ayrim voqea-hodisa, narsa-buyumning izchil tasviri va tavsifi uchun tuzilgan gaplar sirasi matn deyiladi. matn tuzilishi 2 xil bo‘lib, ular mikromatn va makromatndir. bir necha gaplarningo‘zaro grammatik va mazmuniy bog‘lanishidan tashkil topgan,mazmuniy yaxlitlikga ega bo‘lgan qo‘shma gaplarga nisbatan yirikroq yozma va og‘zaki nutq parchasi mikromatn deyiladi. bir umumiy mavzu ostida birlashgan bir necha mikromatnlardan tashkil topuvchi yaxlit asarga makromatn deyiladi. matnning turlari ham 2 xil: ma’lumotnoma matni va ijodiy-tavsifiy matn. ma’lumotnoma matnida bo‘lib o‘tgan voqea-hodisa yoki mavjud holat haqida oddiy axborot beriladi. ijodiy-tavsifiy matn so‘zlovchi yoki yozuvchi tomonidan ijodiy ravishda bayon etilgan voqea-hodisa, narsa yoki shaxsning tasviri yoki xabar, ma’lumotning ijodiy-tavsifiy bayonidir. ilmiy, publitistik va badiiy uslublar, shuningdek, insho ham ijodiy-tavsifiy matnning ko‘rinishlaridir. matn ma’lum fikrlar yig‘indisi hisoblangan nutq, nashrdan …

2 / 4

huv, badiiy adabiyotning boshqa san’atlar bilan o‘zaro aloqasi natijasi sifatida qarash mumkin; 3) falsafiy – publisistik mazmun yo‘nalishidagi janr, unda qo‘yilgan masala bir necha kishining suhbati shaklida muhokama etiladi. dialog janriga antic davrning suqrot, aflotun singari mutafakkirlari asos solganlar. keyinchaliko‘rta asrlar, uyg‘onish davri va yevropa ma’rifatchilik adabiyotida ham dialog janri ancha faol bo‘lgan. o‘zbek adabiyotida dialogning ildizlari munozara janriga borib taqaladi. xx asr boshlari o‘zbek adabiyotida dialog janri, unga xos unsurlardan ma’rifatchilik g‘oyalarini ommalashtirishda samarali foydalanildi. jumladan, fitratning “munozara”, “bedil” asarlarini dialog janri namunasi sanash mumkin. dialogik matn tarkibida so‘roq olmoshlari, muomala odobiga oid so‘z va iboralar, yuklamalar, undovlar, kirish so‘zlar keng qo‘llanadi. ko‘p kishilik dialoglarda suhbat mavzusi savol-javobdan iborat bo‘lmay, o‘rtaga tashlangan savol, taklif, da’vat, biror xabar, dalillarbilan xulosalanadi. bunday matndagi gaplar, asosan, sodda gaplardan tashkil topadi, sodda gaplarning bir tarkibli turlari, to‘liqsiz gaplar, so‘z-gaplar faol ishlatiladi. ikki kishi o‘rtasidagi dialog - nutq savol-javob, buyruq-javob, xabar-e’tiroz kabi mazmunlarda bo‘lib, …

3 / 4

a, narsa yoki shaxs tasviri, tavsifi yoxud xabar, ma’lumot bayonidir. maqola, insho ham tavsifiy matnning bir turi sanaladi.ma’lum voqea-hodisalarga, narsa va shaxslarga oid fikr-mulohaza bildirish, ularni badiiy-tasviriy vositalar yoki dalillar bilan ta’riflash, izohlash, isbotlash, asoslash tavsifiy matnga xos xususiyatlardandir. tavsifiy matnda belgi-xususiyat ifodalovchi so‘zlar, atamalar, modal so‘zlar, fe’lning funksional shakllari, ravishlar faol qo‘llanadi. tavsifiy matn yaratishda uyushiq bo‘laklar, ajratilgan gap bo‘laklari, atov gaplar, sodda gaplar, qo‘shma gap ko‘rinishlaridan ham keng foydalaniladi. akademik matnlar yaratishning o‘ziga xos xususiyatlari. matn tilini ilmiy o‘rganishda undagi tovush (harf) va mazmun munosabatiga alohida e’tibor qaratish kerak. tilda eng yirik birlik gap bo‘lsa, matnda u eng kichik birlik bo‘lib qoladi. matn tilshunosligi ilmiy jihatdan boshqa tilshunoslik sohalaridan farq qiladi. tilshunoslik, umuman, tilda fonema (tovush), morfema (eng kichik ma’nodor birlik), so‘z (tilning asosiy markaziy birligi), so‘z birikmasi va gapni birliklar sifatida ajratib, ularni fonologiya, morfologiya, leksika, sintaksis va stilistika kabi til bosqichlarida o‘rganadi. an’anaviy tilshunoslik va matn …

4 / 4

sli yoki asossiz, sifatiga qarab ishonchli yoki ishonchsiz, vazifasiga ko‘ra tasdiqlovchi yoki inkor etuvchi, davriyligiga ko‘ra o‘tkinchi yoki davomli, mohiyatiga ko‘ra aniq yoki noaniq, xizmat doirasiga ko‘ra umumiy yoki xususiy, ahamiyatiga ko‘ra ijobiy yoki salbiy, munosabatiga ko‘ra xolis yoki noxolis faktlarga bo‘lish mumkin. faktlar doimo haqiqatni isbotlashga xizmat qilgan. to‘plangan faktlarning ayrimlari bir-birini to‘ldirishga xizmat qilsa, ayrimlari bir-birini inkor ham etadi. asosiy fakt bu natija demakdir. har qanday natija sababning oqibati, hosilasi. to‘plangan barcha faktlar yangilik sifatida qog‘ozga tushmasligi mumkin. to‘plangan faktlarning ahamiyatlisini ajratib olish lozim. matn tuzuvchi mavzu mohiyatiga mos holda faktlarni yig‘adi, saralaydi, tanlaydi, ajratadi, umumlashtiradi, belgilaydi. matnshunoslikka oid adabiyotlarda qayd etilishicha, har qanday matn, u ilmiymi, rasmiymi, badiiymi – bundan qat’iу nazar, mantiq qoidalariga asosan shakllanishi lozim. izchillik ana shu qoidaning birinchi talabidir. matnda har bir so‘z, har bir gap va abzaslar o‘rtasida mantiqiy bog‘lanish va izchillik bo‘lishi lozim. agar shunday bo‘lmasa, matnni tushunish qiyin bo‘ladi. tavsifiy …

Want to read more?

Download all 4 pages for free via Telegram.

To'liq yuklab olish

About "mikro va makro matnlar"

13-amaliy mashg`ulot mavzu: 13-mavzu matn va uning turlari. mikro matn va makro matn. ilmiy va ilmiy-ommabop matnlar. reja: 1. mikromatn va makromatn 2. ilmiy va ilmiy-ommabop matnlar ma’lum bir shaxs tomonidan ayrim voqea-hodisa, narsa-buyumning izchil tasviri va tavsifi uchun tuzilgan gaplar sirasi matn deyiladi. matn tuzilishi 2 xil bo‘lib, ular mikromatn va makromatndir. bir necha gaplarningo‘zaro grammatik va mazmuniy bog‘lanishidan tashkil topgan,mazmuniy yaxlitlikga ega bo‘lgan qo‘shma gaplarga nisbatan yirikroq yozma va og‘zaki nutq parchasi mikromatn deyiladi. bir umumiy mavzu ostida birlashgan bir necha mikromatnlardan tashkil topuvchi yaxlit asarga makromatn deyiladi. matnning turlari ham 2 xil: ma’lumotnoma matni va ijodiy-tavsifiy matn. ma’lumotnoma matnida bo‘lib o‘tgan voqea...

This file contains 4 pages in DOCX format (24,6 KB). To download "mikro va makro matnlar", click the Telegram button on the left.

Tags: mikro va makro matnlar DOCX 4 pages Free download Telegram