tog’tuproqlari

PPTX 13 стр. 1,1 МБ Бесплатная загрузка

13 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 1,1 МБ

Тип файла PPTX

Страницы 13

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 13

презентация powerpoint tog’ tuproqlari reja 1. tog’li tuproqlar tarqalishi va maydoni. 2. tuproq paydo bo’lish tabiiy sharoitlari. 3. tog’ tuproqlarining klassifikasiyasi, diagnostikasi va asosiy xossalari. 4. o’rta osiyo tog’lari tuproqlari. 1 tog’li tuproqlar tarqalishi va maydoni. tog’li xududlar yer sharida keng tarqalgan bo’lib, maydoni 30,65 mln. kv. km. yoki uning 21 foizini tashkil etadi. mdh hududida tog’li tuproqlar 652,7 mln. ga. (29,6 foiz). tog’ tuproqlar maydonining ko’p bo’lishi, tog’ tizmalarining mavjudligi bilan bog’liq. bular jumlasiga karpat, qrim, kavkaz tog’lari, shuningdek, sharqiy va janubiy sibir, uzoq sharq va o’rta osiyo tog’ sistemalari kiradi. tog’ tuproqlarining shakllanishi va tarqalishi vertikal zonallik qonuniga bo’ysunadi. vertikal zonallik deganda - joyning balandligi bo’ylab iqlim va o’simliklarning o’zgarishiga bog’liq holda turli tuproqlarning bir-biri bilan almashinib borishi tushuniladi. tog’li hududlarda tuproqlar nihoyatda murakkab tarqalgan va ba’zan tekisliklardagidek bo’lsa-da, ular "noto’g’ri" joylashadi. bu hodisaga tuproq zonasining inversiyasi deyiladi. bundoy joylarda tuproqlar migiratsiyasi sodir bo’lib turadi. tuproq paydo bo’lish …

2 / 13

ta’sir etadi. nam va issiqlik rejimlaridagi farqlar o’simlik va tuproq qoplamiga ham ta’sir qiladi. o’ s i m l i k l a r q o p l a m i. atmosfera yog’inlari miqdori va harorati rejimiga qarab o’simliklar qoplami ham o’zgaradi va o’ziga xos mintaqa hosil qiladi. turli balandlik va ekspozisiyalarda biogidrotermik sharoitlarning o’zgarishi turlicha tuproqlarning shakllanishiga olib keladi. tog’ tuproqlarining klassifikasiyasi, diagnostikasi va asosiy xossalari. relyef sharoitlariga qarab qishloq xo’jaligida foydalanish imkoniyatlariga ko’ra tog’ tuproqlari 3 guruppaga bo’linadi: 1. qiyaligi 100 dan ortiq bo’lgan sharoitda shakllanadigan tog’-qiyalik tuproqlari, bunda tuproq nomiga "tog’" so’zi qo’shiladi (masalan, tog’-podzol tuproqlar). ulardan dehqonchilikda foydalanish chegaralangan. 2. tog’li tekislik tuproqlari tog’larning nisbatan tekislangan va qiyaligi 100 dan kam bo’lgan uchastkalarida tarqalgan va ko’pincha dehqonchilikda foydalaniladi (masalan, tog’li tekisliklarning ishqorsizlangan qora tuproqlari). 3. tog’ oralig’i tekislklari va tog’ vodiylarining tuproqlari, qiyaligi 4-50 dan oshmaydigan tekislik va yonbag’irlarda (daryo terrasalari, delyuvial va boshqa joylarda) rivojlangan …

3 / 13

loqi tuproqlari torfli chim gorizontining yaxshi ifodalanganligi, qo’ng’ir (och qo’ng’irdan to’q qo’ng’irgacha) tusi, ammo uncha qalin bo’lmagan (20-40 sm) gumusli gorizontining mavjudligi bilan xarakterlanadi. gumusli a1 gorizonti kamroq torflangan, kukunsimon donali yoki changsimon uvoqli strukturaga ega, ko’pincha temir oksidlari ta’sirida zang tusli ko’rinishida bo’ladi. tog’-o’tloqi va tog’-o’tloqi-dasht tuproqlarida 8-20 foizgacha gumus bo’ladi va uning tarkibida gumin kislotasiga nisbatan fulvokislota ko’proq. azot miqdori 0,3 dan 1,2 foizgacha o’zgarib turadi. harakatchan fosfor va kaliy oz. singdirilgan kationlar orasida kalsiy va magniy bilan bir qatorda vodorod va alyuminiy ham ko’p bo’ladi, natijada tuproqda kislotali reaksiya vujudga keladi (ph 4,6-5,3). tog’-o’tloqi tuproqlarda odatda podzollanish belgilari bo’lmaydi. bu tuproqlar orasida tipik chimli tog’-o’tloqi, torfli va torf-gleyli tog’-o’tloqi tuproqlar ko’proq uchraydi o’rta osiyo tog’lari tuproqlari. o’rta osiyo tyanshan va pomir tog’ sistemalariga kiruvchi qator (farg’ona, xisor, jung’oriya olatau, kopetdog’ singari) yirik tog’ tizmalari ajratiladi. o’rta osiyo tog’ viloyatlarining tuproq qoplami nihoyatda murakkab tuzilgan va turli tuman. …

4 / 13

rning taqirsimon cho’l tuproqlari rivojlangan. ba’zan sho’rlangan va sho’rtoblangan tuproqlar ham uchraydi. mutloq balandligi 1000-2500 m bo’lgan tog’ yonbag’irlarida buta va o’tloq tipchoqli dashtlarda tog’ jigarrang hamda tog’-kashtan tuproqlar shakllanadi. tog’larning yanada balandroq qismidagi (2000-2800 m) o’tloq o’rmon mintaqasi va o’tloq dashtlarda tog’-qora tuproqlari, yong’oqli o’rmonlarda qora-qo’ng’ir (qo’ng’ir) tuproqlar va qora qarag’ayli o’rmonlari, archazorlarda tog’-o’rmon tuproqlari tarqalgan. 2800 -3500 m balandlikda ko’proq subalp mintaqasining tog’ tuproqlari, jumladan tog’-o’tloq tuproqlari, tog’-o’tloq-dasht va o’tloq-qora tuproqlar uchraydi. baland tog’ mintaqasida (3200-5000 m) alp tipidagi tuproqlardan o’tloq-dasht, va torfli o’tloq tuproqlari rivojlangan. tog’larning ancha balandroq qismi poligonal tundra-torfli tuproqlari bilan egallangan. markaziy tyanshanning tuproq mintaqalarida o’tloq-botqoq, o’tloq sho’rlangan tuproqlari va sho’rxoklar ham uchraydi tog’-o’rmon tuproqlarida gumus 6,0-8,5 foizgacha bo’lib, gumusli gorizont ham ancha cho’ziq. shunga ko’ra azot miqdori ham ko’p (0,25-0,46 foiz). tuproqning yuqori gorizontlarida harakatchan fosfor va kaliy miqdori ham ancha yuqori. tog’li o’lkalarda suv eroziyasi keng rivojlanganligi sababli, ko’pincha dehqonchilik olib borishni …

5 / 13

Хотите читать дальше?

Скачайте все 13 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "tog’tuproqlari"

презентация powerpoint tog’ tuproqlari reja 1. tog’li tuproqlar tarqalishi va maydoni. 2. tuproq paydo bo’lish tabiiy sharoitlari. 3. tog’ tuproqlarining klassifikasiyasi, diagnostikasi va asosiy xossalari. 4. o’rta osiyo tog’lari tuproqlari. 1 tog’li tuproqlar tarqalishi va maydoni. tog’li xududlar yer sharida keng tarqalgan bo’lib, maydoni 30,65 mln. kv. km. yoki uning 21 foizini tashkil etadi. mdh hududida tog’li tuproqlar 652,7 mln. ga. (29,6 foiz). tog’ tuproqlar maydonining ko’p bo’lishi, tog’ tizmalarining mavjudligi bilan bog’liq. bular jumlasiga karpat, qrim, kavkaz tog’lari, shuningdek, sharqiy va janubiy sibir, uzoq sharq va o’rta osiyo tog’ sistemalari kiradi. tog’ tuproqlarining shakllanishi va tarqalishi vertikal zonallik qonuniga bo’ysunadi. vertikal zonallik deganda - joyni...

Этот файл содержит 13 стр. в формате PPTX (1,1 МБ). Чтобы скачать "tog’tuproqlari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: tog’tuproqlari PPTX 13 стр. Бесплатная загрузка Telegram