algoritm tushunchasi va uning xarakterli xususiyatlari

DOCX 7 pages 202.2 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 7
13-mavzu algoritm tushunchasi va uning xarakterli xususiyatlari. algoritm tushunchasiga aniqlik kiritish. reja: 1. algoritm tushunchasi va uning xarakterli xususiyatlari. 2. rekursiv va rekursiv sanaluvchi to‘plamlar 3. algoritm tushunchasiga aniqlik kiritish. tayanch iboralar: algoritm tushunchasi. yechuvchi protsedura. yechilish muammosi. algoritmning intiutiv ta’rifi, xarakterli xususiyatlari, diskretligi, aniqlanuvchanligi, ommaviyligi, natijaviyligi. algoritm qadamlarining elementarligi. rekursiv, effektiv rekursiv sanaluvchi to‘plam. post teoremasi. rekursiv to‘plam bilan effektiv rekursiv sanaluvchi to‘plamlar o‘rtasidagi munosabatlar. foydalanilgan adabiyotlar: 1.тўраев ҳ.т., математик мантиқ ва дискрет математика, тошкент: ўқитувчи нашриёти, 2003, 378 б. 2.лихтарников л.м., сукачева т.г., математическая логика. курс лекций. задачник-практикум и решения, санк-петербург: лань, 1999, 286 с. 3. гаврилов г.п., сапоженко а.а. сборник задач по дискретной математике. учебное пособие. москва: наука. 4. искандаров р.и., математик логика элементлари,самарқанд:самду,1970,324 б. 13.1. algoritm tushunchasi va uning xarakterli xususiyatlari algoritm tushunchasi. matematikaning asosiy tushunchalaridan biri algoritm tushunchasidir. algoritm so‘zi (ba’zan, bu so‘z algorifm ko‘rinishda yoziladi) ix asrda yashab ijod etgan vatandoshimiz, buyuk matematik abu …
2 / 7
ni kun tartibiga birinchi qo‘ygan olimlardan shryoder[footnoteref:1] (1895), lyovengeym[footnoteref:2] (1915) va gilbertlarni[footnoteref:3] (1918) ko‘rsatish mumkin. [1: shryoder (ernst schröder, 1841-1902) – olmon matematigi.] [2: lyovengeym (leopold löwenheim, 1878-1957) – olmon matematigi.] [3: gilbert (david hilbert, 1862-1943) – olmon matematigi.] 1- misol. quyidagilar yechuvchi algoritmlarga misol bo‘la oladi. 1. sonlar ustida arifmetik amallarni bajarish qoidalari. 2. kvadrat ildiz chiqarish qoidasi. 3. eng katta umumiy bo‘luvchini topish qoidasi (evklid algoritmi). 4. kvadrat tenglamaning yechimini topish qoidasi. 5. - tartibli ko‘phadning hosilasini topish qoidasi. 6. ratsional funksiyani integrallash qoidasi. ■ yuqorida keltirilgan har bir misolda bir xil tipli (turdagi) masalalar sinfi bilan ish ko‘rishga to‘g‘ri keladi. bir xil turdagi masalalar sinfi ommaviy muammo deb ataladi. bunday sinflarning masalalari bir biridan faqat ifodasidagi parametrlar bilan farq qiladi. masalan, kvadrat tenglamaning yechimini topish masalasida , va parametrlar qatnashadi. ularning qiymatlarini o‘zgartirish yo‘li bilan bir sinfga mansub turli xil masalalarga kelamiz. aytilganlarni hisobga olib algoritmning quyidagi …
3 / 7
un (dastur) asosida oldingi holatdagi miqdorlar sistemasidan hosil qilinadi. algoritmning determinatsiyalanuvchanligi (aniqlanuvchanligi). boshlang‘ich holatdan farq qiluvchi boshqa holatda aniqlangan miqdorlar sistemasi ilgarigi holatlarda hosil qilingan miqdorlar sistemasi orqali bir qiymatli aniqlanadi. algoritm qadamlarining elementarligi. ilgarigi miqdorlar sistemasidan keyingisini hosil qilish qonuni sodda qadamlardan iborat bo‘lishi kerak. algoritmning ommaviyligi. boshlang‘ich miqdorlar sistemasini ayrim potensial cheksiz to‘plamdan tanlash mumkin. algoritmning natijaviyligi. miqdorlarni topish jarayoni chekli bo‘lishi va natijani (masalaning yechimini) berishi kerak. matematik amallar asosiy rolni o‘ynaydigan algoritmlar sonli algoritmlar deb yuritiladi. bundan tashqari, mantiqiy algoritmlar ham mavjud. mantiqiy algoritmlardan biri quyidagi misoldagi o‘yinda ifodalangan. 2-misol. ikki kishi (boshlovchi va uning raqibi) ishtirok etayotgan o‘yinda har bir o‘yinchi navbat bilan 15ta predmetdan yo bitta, yo ikkita, yoki uchta predmetni oladi. kim oxirgi predmetni olsa, o‘sha kishi o‘yinda g‘olib hisoblanadi. boshlovchi o‘yinda g‘alaba qozonishi uchun bu o‘yinda qanday strategiyani qo‘llash kerakligini aniqlaymiz. boshlovchiga bu o‘yinda yutuq ta’minlaydigan strategiyani mantiqiy algoritm sifatida 1- jadval …
4 / 7
siv to‘plam deb ataladi. 2- ta’rif. agar to‘plamning hamma elementlarini sanab chiqa oladigan algoritm mavjud bo‘lsa, u holda effektiv rekursiv sanaluvchi to‘plam deb ataladi. rekursiv va rekursiv sanaluvchi to‘plamlar xossalari. 1- teorema. agar va effektiv rekursiv sanaluvchi to‘plamlar bo‘lsa, u holda va ham effektiv rekursiv sanaluvchi to‘plam bo‘ladi. isboti. va effektiv rekursiv sanaluvchi to‘plamlar bo‘lsin. u holda, 2- ta’rifga asosan, ularning har biri uchun alohida algoritm mavjudki, ular orqali mos ravishda va dagi hamma elementlarni sanab chiqish mumkin. va to‘plamlarning effektiv hisoblovchi algoritmi va to‘plamlarning effektiv hisoblovchi algoritmlarini bir vaqtda qo‘llash natijasida hosil qilinadi. 2- teorema (post teoremasi). to‘plamning o‘zi va to‘ldiruvchisi effektiv rekursiv sanaluvchi bo‘lganda va faqat shundagina to‘plam rekursivdir. isboti. a) to‘plam va uning to‘ldiruvchisi effektiv rekursiv sanaluvchi bo‘lsin. u holda, 2- ta’rifga asosan, bu to‘plamlarning elementlarini sanab chiqa oladigan va algoritmlar mavjud bo‘ladi. u holda va to‘plamlarning elementlarini sanab chiqish paytida ularning ro‘yxatida element uchraydi. demak, shunday …
5 / 7
, ularni kvadratga ko‘tarish kerak. bu to‘plam ham rekursiv bo‘ladi. haqiqatan ham, birorta natural sonning to‘plamga kirish yoki kirmasligini aniqlash uchun uni tub ko‘paytuvchilarga ajratish kerak. bu usul natural son biror natural sonning kvadratimi yoki yo‘qmi degan savolga javob topish imkonini beradi. 2- misol. tartiblangan natural sonlar juftliklaridan iborat to‘plam effektiv rekursiv sanaluvchi ekanligini isbotlaymiz. tartiblangan natural sonlar juftliklaridan iborat to‘plamning effektiv rekursiv sanaluvchi ekanligini isbotlash uchun diagonal metodi deb aytiluvchi usuldan foydalanamiz. buning uchun hamma tartiblangan natural sonlar juftliklarini 1- shakldagi ko‘rinishda yozamiz. yuqori chap burchakdan boshlab ketma-ket 1- shaklda ko‘rsatilgan yo‘nalishlar bo‘yicha o‘tib to‘plam elementlarini sanab chiqamiz. u holda bu juftliklarning ro‘yxatini hosil qilamiz. 3- teorema. rekursiv bo‘lmagan effektiv rekursiv sanaluvchi natural sonlar to‘plami mavjud. isboti. effektiv rekursiv sanaluvchi ixtiyoriy natural sonlar to‘plami berilgan bo‘lsin. to‘plamning rekursiv emasligini isbotlash uchun, post teoremasiga (2- teorema) ko‘ra, uning to‘ldiruvchisi effektiv rekursiv sanaluvchi emasligini isbotlash yetarli. – hamma rekursiv sanaluvchi natural …

Want to read more?

Download all 7 pages for free via Telegram.

Download full file

About "algoritm tushunchasi va uning xarakterli xususiyatlari"

13-mavzu algoritm tushunchasi va uning xarakterli xususiyatlari. algoritm tushunchasiga aniqlik kiritish. reja: 1. algoritm tushunchasi va uning xarakterli xususiyatlari. 2. rekursiv va rekursiv sanaluvchi to‘plamlar 3. algoritm tushunchasiga aniqlik kiritish. tayanch iboralar: algoritm tushunchasi. yechuvchi protsedura. yechilish muammosi. algoritmning intiutiv ta’rifi, xarakterli xususiyatlari, diskretligi, aniqlanuvchanligi, ommaviyligi, natijaviyligi. algoritm qadamlarining elementarligi. rekursiv, effektiv rekursiv sanaluvchi to‘plam. post teoremasi. rekursiv to‘plam bilan effektiv rekursiv sanaluvchi to‘plamlar o‘rtasidagi munosabatlar. foydalanilgan adabiyotlar: 1.тўраев ҳ.т., математик мантиқ ва дискрет математика, тошкент: ўқитувчи нашриёти, 2003, 378 б. 2.лихтарников л.м., сукаче...

This file contains 7 pages in DOCX format (202.2 KB). To download "algoritm tushunchasi va uning xarakterli xususiyatlari", click the Telegram button on the left.

Tags: algoritm tushunchasi va uning x… DOCX 7 pages Free download Telegram