psixologiya fanining dolzarb vazifalari, predmeti va metodlari

PPTX 24 pages 108.5 KB Free download

24 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 108.5 KB

File type PPTX

Pages 24

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 24

1.bo'lim. psixologiyaga kirish 1-mavzu. psixolgiya fanining dolzarb vazifalari, predmeti ва методлари 1.bo'lim. psixologiyaga kirish 1-mavzu. psixolgiya fanining dolzarb vazifalari, predmeti ва методлари reja psixologiyaning predmetiva psixologiyaning fan sifatida shakllanishi miya va psixika psixologiyaning fanlar tizimida tutgan o’rni va hozirgi zamon psixologiyasining tuzilishi psixologiyaning ilmiy tadqiqot metodlari psixika va ongning taraqqiyoti psixologiyaning predmeti inson mavjud ekan, uo’z hayotiy tajribasiga asoslanib, u yoki bu holda idrok etish, olamni anglash, narsa va hodisalarni ajratish kabi xususiyatlarga ega ekanligi haqida o’ziga o’zi hisob beradi. biz kunda qushlarning sho’x navosini, musiqa asboblarining xonishini, inson nutqini, uchib o’tayotgan samolyot shovqinini eshitamiz, atrofimizni o’rabturgannarsa, daraxt, hayvonlar, mashinalarni ko’ramiz. ularning rangi va hajmini ajrata olamiz. mazkur jarayonlar insondagi aks ettirish xususiyati bilan chambarchas bog’liq. psixologiya fanining predmetini tahlil qilishda asosiy e'tiborni quyidagilarga qaratish lozim. jumladan, shaxs haqida fikr yurituvchi fanlar sirasiga psixologiya va pedagogika fanlarini kiritish mumkin. shunga ko’ra pedagogika shaxsni ta'lim-tarbiya jarayonida kamol topishini tadqiq qilsa, psixologiya …

2 / 24

l, tafakkur; - shaxsning, hissiy, irodaviy sohasi: - hissiyot, iroda; - shaxsning individual psixologik xususiyatlari: temperament, xarakter, qobiliyat. psixikaning paydo bo’lishining asosiy shakllari m.gamezo va domashenkolarning "atlas po psixologii" nomli qo’llanmasida quyidagicha ifodalanadi: psixikaning namoyon bo’lish shakllari va ularning o’zoro bog’ligi psixik jarayonlar (bilish jarayonlari) shaxsning hissiy-irodaviy sohalari shaxsning individual xususiyatlari sezgilar idrok xotira xayol diqqat nutq tafakkur hissiyot (emosiya) iroda temperament xarakter qobiliyat shunga muvofiq bir qator olimlar tomonidan psixikaga ta'riflar berilib, uning mazmun mohiyati ochib berilgan. jumladan, professor m.g.davletshin fikricha, psixika deganda - oliy darajadagi materiyaning (miyaning) xususiyati tushunilib, u ob'ektiv borliqni aks ettirilishida namoyon bo’ladi, sub'ekt faoliyatini ma'lum maqsad asosida yo’naltiradi hamda xulq-atvor negizida shakllanadi, professor v.m.karimova fikricha psixika - inson ruhiyatining shunday holatiki, u tashqi olamni (ichki ruhiy olamni) ongli tarzda aks ettirishimizni, ya'ni bilishimiz, anglashimizni ta'minlaydi. psixika bu aks ettirishdir. jonli va jonsiz tabiatda aks ettirishning o’ziga xos usullari mavjud. aks ettirish jarayonini quyidagicha ifodalash …

3 / 24

xsning faoliyati davomida mukammallikka erishib boradi; 3) doimo rivojlanib va takomillashib boradi. 4) shaxsning individualligi orqali namoyon bo’ladi. psixologiyaning fan sifatida shakllanishi insonda jismoniy tanadan tashqari undan farqlanuvchi yana nimadir borligi haqidagi tasavvurlar qadimdanoq mavjud bo’lgan. eng qadimgi davrlardayoq inson tush ko’rish hodisasi orqali ayrim odamlarning noyob qobiliyatlari (masalan, ovdagi muvaffaqiyatlar) o’lim va boshqa hodisalarning sabablarini tushuntirishga intilgan. ammo dastlabki qarashlar mifologik xarakterda edi. ular fikrlash orqali emas, ko’r-ko’rona ishonch vositasida egallanardi. ruh haqidagi qarashlar ko’pincha nafas bilan bog’lanardi, ruhni esa uchar mahluq sifatida tasavvur etardilar. psixologiya haqidagi fikrlar qadim zamonlardan beri mavjuddir. ilk davrlarda psixologik xususiyatlarni jonning ishi deb tushuntirilgan. jonning o’zi esa odam tanasidagi maxsus ikkilamchi jism deb qaralgan. bunday tasavvurlar "animizm" deb ataladi. animizm so’zi -anima "jon" degan ma'noni anglatadi. jon o’z mohiyatiga ko’ra olovsimon uchqundan iborat ekanligi geraklit tomonidan, yoki olovsimon atomdan iboratligi demokrit tomonidan ta'kidlangan. platonning "ideyalar tug’ma bo’ladi" degan g’oyalari psixologik fikr taraqqiyotiga juda …

4 / 24

maydonga kela boshlaganidan dalolat beradi. ana shu tufayli psixologiya jon haqidagi fan sifatida maydonga kelgan va hozirgi kunda psixologiya fani o’z mazmunini batamom o’zgartirgan. arastu kishilik tafakkuri tarixida birinchi bo’lib ruh va jonli tananing ajralmasligini isbotlab berdi. unga ko’ra, jon qismlarga bo’linmaydi, lekin u faoliyatimiz davomida oziqlanishi, his etishi va harakatga kelishi, aql-idrok kabi turlarga oid qobiliyatlarda namoyon bo’lishi mumkin. birinchi qobiliyatlar o’simlik uchun, ikkinchisi va uchinchisi hayvonlarga, to’rtinchisi esa insonlar uchun xosdir. o’simliklar, hayvonlar ruhi va aql idrok odam ruhi ta'limoti bilan arastu oliy qobiliyatlar va ularning negizida paydo bo’lishini bildiradigan rivojlanish tamoyilini joriy etdi. arastu organizmning tabiatdan olgan qobiliyatlarni faqat o’zining xususiy faolligi orqali ruyobga chiqarishga asoslangan holda xarakterning faoliyatda shakllanishi to’g’risidagi nazariyani ilgari surdi. geraklit, demokrit, aflotun, arastularning ta'limotlari keyingi asrlarda psixologik g’oyalarni rivojlanishida tayanch nuqta bo’lib hisoblanadi. miya va psixika psixika yuksak darajada tashkil topgan materiyaning alohida xossasi bo’lib, u ob'ektiv olamni alohida bir tarzda aks …

5 / 24

ar yoki neyritlar deb ataladi. har bir hujayrada bu o’simtalar ikkitadan ortiq bo’lmaydi. neyrit ikkita parda bilan o’ralgan. neyritga yopishib turadigan birinchi pardasi yoysimon parda bo’lib, uni et parda yoki mielin pardasi deb ataladi. ikkinchi pardasini shvain pardasi deyiladi. bu pardalar toladan o’tuvchi nerv qo’zg’alishini ajratib turuvchi izolyasiyadek bir vazifani o’taydi. neyrit, odatda, nerv tolasi deb ataladi. nerv hujayrasi, uning o’simtalari va ularni qoplovchi pardalar birgalikda neyron deb ataladi. nerv sistemasi juda ko’p neyronlardan tuzilgan. nerv tolalari miyadan tutam-tutam bo’lib chiqib nerv stvolini yoki, oddiy so’z bilan aytganda, nervni hosil qiladi. nerv hujayralari va mielinsiz tolalar to’plami miyaning kul rang moddasini, mielinli nerv tolalarining to’plami esa miyaning oq moddasini tashkil etadi. bosh miya va psixik funksiyalar. po’st ostidagi soha va po’st ostidagi tugunlar differensiallashmagan va umumiy sezuvchanlik markazidir. emosiya va instinktlarimiz shu soha bilan chambarchas bog’liqdir. harakatlarimizni idora etish uchun po’st ostidagi tugunlardan targ’il jismning ahamiyati ayniqsa kattadir. targ’il jism …

Want to read more?

Download all 24 pages for free via Telegram.

Download full file

About "psixologiya fanining dolzarb vazifalari, predmeti va metodlari"

1.bo'lim. psixologiyaga kirish 1-mavzu. psixolgiya fanining dolzarb vazifalari, predmeti ва методлари 1.bo'lim. psixologiyaga kirish 1-mavzu. psixolgiya fanining dolzarb vazifalari, predmeti ва методлари reja psixologiyaning predmetiva psixologiyaning fan sifatida shakllanishi miya va psixika psixologiyaning fanlar tizimida tutgan o’rni va hozirgi zamon psixologiyasining tuzilishi psixologiyaning ilmiy tadqiqot metodlari psixika va ongning taraqqiyoti psixologiyaning predmeti inson mavjud ekan, uo’z hayotiy tajribasiga asoslanib, u yoki bu holda idrok etish, olamni anglash, narsa va hodisalarni ajratish kabi xususiyatlarga ega ekanligi haqida o’ziga o’zi hisob beradi. biz kunda qushlarning sho’x navosini, musiqa asboblarining xonishini, inson nutqini, uchib o’tayotgan samolyot shovqinini e...

This file contains 24 pages in PPTX format (108.5 KB). To download "psixologiya fanining dolzarb vazifalari, predmeti va metodlari", click the Telegram button on the left.

Tags: psixologiya fanining dolzarb va… PPTX 24 pages Free download Telegram