mamlakatni modernizatsiyalash davrida o‘zbekiston iqtisodiyoti

DOC 11 pages 91.0 KB Free download

11 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 91.0 KB

File type DOC

Pages 11

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 11

2-mavzu: mamlakatni modernizatsiyalash davrida o‘zbekiston iqtisodiyoti 1. 2000-2014 yillarda mamlakat iqtisodiy taraqqiyoning ustuvor yo‘nalishlari, natijalari. 2. jahonda moliyaviy-iqtisodiy inqiroz sharoitida mamlakatda iqtisodiy o‘sish sur’atlarining ta’minlanishi. 3. namunali uylar, qishloq hayoti. tayanch tushunchalar: iqtisodiy islohotlar, barqaror o‘sish, nodavlat sektor, mulkdorlar sinfi, davlat tasarrufidan chiqarish, xususiylashtirish, kichik biznes, xususiy tadbirkorlik, bank-moliya tizimining takomillashtirilishi, jahon moliyaviy-iqtisodiy inqirozi 1. iqtisodiy islohotlar tarkibida mulkni davlat tasarrufidan chiqarish va xususiylashtirish yetakchi o`rinda turadi. shu sababli ham mustaqillikning birinchi yilidayok, ya’ni 1991 yil 18 noyabrda o‘zbekiston respublikasi oliy kengashining “mulkni davlat tasarrufidan chiqarish va xususiylashtirish to‘g‘risida”gi qonun qabul qilingan edi. unga ko‘ra xususiylashtirish va mulkchilik shakllarini o‘zgartirish maxsus dasturlar asosida amalga oshirilishi belgilandi. dasturga asosan dastlabki bosqichda xususiylashtirish jarayoni umumiy uy-joy fondini, savdo, sanoat, xizmat ko‘rsatish korxonalarini hamda qishloq xo‘jalik mahsulotlarini tayyorlash tizimini ichiga oldi. bu “kichik xususiylashtirish” deb nom oldi. bu jarayon 1994 yilda yakunlandi. natijada 1992-1994 yilllarda 54 mingga yaqin korxona va obyekt davlatlar tasarrufidan …

2 / 11

o‘zgartirishi, bir holatdan ikkinchi holatga keskin burib yuborish davri bo‘ldi 1994 yil 21 yanvarda qabul qilgan “iqtisodiy islohotlarni chuqurlashtirish chora tadbirlari to‘g‘risida”gi va 1994 yil 16 martdagi “mulkni davlat tasarrufidan chiqarish va xususiylashtirish jarayonini yanada rivojlantirishning ustivor yo‘nalishlari to‘g‘risida”gi tarixiy farmonlari butun mamlakat taraqqiyotida muhim bosqich bo`ldi bu xujjatlar dunyo jamoatchiligi diqqatini ham o‘ziga tortdi. ana shu farmon asosida mamlakat xalq xo‘ligini isloh qilinishning yangi tadbirlari ishlab chiqildi va shu bois xususiylashtirishning o‘zigaxos mexanizmi yaratildi. jumladan, 1992 yilda tashkil etilgan davlat mulkini boshqarish va xususiylashtirish davlat qo‘mitasi 1994 yilda davlat mulkini boshqarish tadbirkorlikni qo‘llab-quvvatlash davlat qo‘mitasiga aylantirildi, uning raisi mamlakat bosh vazirining o‘inbosari etib tayinlandi. 1994 yildagi xususiylashtirish jarayoni yana ham yangi pog‘onaga ko‘tarildi. mulkni davlat tasarrufidan chiqarish va xususiylashtirishga doir 20 dan ortiq davlat dasturi e’lon qilindi. bu dasturlarga asosan xalq xo‘ligidagi barcha soha tarmoqlarini ommaviy xususiylashtirish uchun imkon yaratildi, bu boradagi cheklashlar olib tashlandi. masalan, o‘zbekiston respublikasi vazirlar …

3 / 11

r xususiylashtirildi. agar 1993 yilda jami korxonalarning 33,4 foizdan ortig‘i davlatga tegishli bo‘lmagan korxona bo‘lsa, 1994 yilda bu ko‘rsatgich 57,7 foizga, 1998 yilda esa 88,2 foizga yetdi. davlat mulkini xususiylashtirish natijasida mamlakatimizda ko‘pukladli iqtisodiyot va o‘rta mulkdorlar sinfi vujudga keldi. 1997 yil boshida xususiy va kichik korxonalar soni 100 mingdan oshib ketdi. tarkibiy islohotlar mamlakatimiz aholisining farovonligi, eng avvalo, uning oziq-ovqat mahsulotlariga bo‘lgan ehtiyojini qondirish masalasiga qaratildi. statistika ma’lumotlarga ko‘ra, 1990 yili o‘zbekistonga 454,8 ming tonna un, 183,9 ming tonna kartoshka, 1401 ming tonna sut mahsulotlari va shu kabilarni qo‘shni respublikalardan olib kelishga majbur bo‘lingan. bunday holat sobiq tuzum davrida yuritilgan biryoqlama iqtisodiy siyosatning natijasi edi. buning evaziga o‘zbekistondan, asosan, paxta hom ashyosini yetkazib berish talab qilinardi. biroq bunday siyosat mamlakatimiz iqtisodiy xavfsizligi, uning mustaqilligiga juda katta tahdid solar edi. o‘tgan tarixiy davrga razm soladigan bo‘lsak, yakkahokimlik tizimi va uning samarasi xo‘jalik mexanizmi oqibatida respublika xalq ho‘jaligi izdan chiqqan tuzilishga, …

4 / 11

donlari respublika umumiy ekin maydonlarining 75 foizdan ko‘proq qismini tashkil etgan bo‘lsa, keyingi davrda paxta yakkahokimligini tugatish va qishloq xo‘jalik ekinlari tarkibini optimallashtirish chora-tadbirlari olib borilishi natijasida paxta maydonlari deyarli 41 foizga qadar qisqartirildi. natijada ozuqabop g‘alla importiga qaramlik barham topib, tez orada yurtimizda g‘alla mustaqilligi qaror topdi. agar 1991 yilda 4003 ming tonna miqdordagi don mahsulotini import qilishga majbur bo‘lgan bo‘lsak, mustaqillikning dastlabki olti yili ichida bu ehtiyojni keskin ravishda 5,4 barobar qisqartirishga, keyinchalik esa milliy ishlab chiqarish hisobidan qondirishga erishildi. g‘alla ishlab chiqarish hajmi 1990 yildagi 1899 ming tonnadan 2010 yilda 6952 ming tonnaga yetdi, ya’ni deyarli 3,7 barobar o‘sdi (1-rasm). 1-расм. ўзбекистонда ғалла етиштириш ҳажмининг ўсиб бориши, минг тонна. dehqon va fermerlarimizning mardonavor mehnati, zamonaviy agrotexnologiyalarni joriy etish hisobidan 2014 yil 3 million 400 ming tonnadan ziyod paxta, mamlakatimiz qishloq xo‘jaligi tarixida birinchi marta 8 million 50 ming tonnalik yuksak g‘alla xirmoni bunyod etildi. amalga oshirilgan keng …

5 / 11

lganligi natijasida respublikaning yoqilg‘i-energetika resurslariga bo‘lgan ehtiyoji o‘zi hisobidan to‘la ta’minlandi. agar 1990 yilda mamlakatimizda 2810 ming tonna neft va gaz kondensati ishlab chiqarilgan bo‘lsa, 2010 yilda bu ko‘rsatkich 3700 ming tonnani tashkil etdi. tabiiy gaz ishlab chiqarish hajmi ham tez sur’atlarda o‘sib, 1990 yildagi 40761 million kub metrdan 2010 yilda 60111,5 million kub metr hajmiga yetdi. erishilgan bunday ijobiy natijalar muqarrar ravishda mazkur mahsulotlarni chetga eksport qilish hamda tushgan valyuta mablag‘lariga xalqimiz ehtiyoji uchun zarur bo‘lgan mahsulotlarni olib kelish imkonini berdi. istiqlol davrida iqtisodiyotda yangi tarmoqlar - avtomobilsozlik, sellyuloza-qog‘oz, qand-shakar, farmatsevtika va boshqa tarmoqlar vujudga keldi. respublika sanoatida yuksak texnologiyaga asoslangan va istiqbolli tarmoqlarning, ya’ni mashinasozlik, yoqilg‘i-energetika, kimyo va yengil sanoat kabi tarmoqlarning hissasi ortib bordi. o‘zbekiston iqtisodiyotining tarmoq tuzilishini o‘zgartirishda yangi neft konlari - mingbulok va ko‘kdumalok konlarining ishga tushirilishi, buxoro neftni qayta ishlash zavodining ko‘rilishi, yangi angren va tolimarjon greslari ko‘rilishining jadallashtirilishi, metall ishlab chiqarilishining ko‘paytirilishi muhim …

Want to read more?

Download all 11 pages for free via Telegram.

Download full file

About "mamlakatni modernizatsiyalash davrida o‘zbekiston iqtisodiyoti"

2-mavzu: mamlakatni modernizatsiyalash davrida o‘zbekiston iqtisodiyoti 1. 2000-2014 yillarda mamlakat iqtisodiy taraqqiyoning ustuvor yo‘nalishlari, natijalari. 2. jahonda moliyaviy-iqtisodiy inqiroz sharoitida mamlakatda iqtisodiy o‘sish sur’atlarining ta’minlanishi. 3. namunali uylar, qishloq hayoti. tayanch tushunchalar: iqtisodiy islohotlar, barqaror o‘sish, nodavlat sektor, mulkdorlar sinfi, davlat tasarrufidan chiqarish, xususiylashtirish, kichik biznes, xususiy tadbirkorlik, bank-moliya tizimining takomillashtirilishi, jahon moliyaviy-iqtisodiy inqirozi 1. iqtisodiy islohotlar tarkibida mulkni davlat tasarrufidan chiqarish va xususiylashtirish yetakchi o`rinda turadi. shu sababli ham mustaqillikning birinchi yilidayok, ya’ni 1991 yil 18 noyabrda o‘zbekiston respublikasi oliy kengas...

This file contains 11 pages in DOC format (91.0 KB). To download "mamlakatni modernizatsiyalash davrida o‘zbekiston iqtisodiyoti", click the Telegram button on the left.

Tags: mamlakatni modernizatsiyalash d… DOC 11 pages Free download Telegram