zamonaviy psixoanalizning asosiy yo‘nalishlari (e. erikson)

DOC 6 pages 77.0 KB Free download

6 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 77.0 KB

File type DOC

Pages 6

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 6

mavzu: zamonaviy psixoanalizning asosiy yo‘nalishlari (e. erikson) reja: 1. e.eriksonning shaxsni oʻziga xoslikka erishish bo’yicha qarashlari 2. eriksonning ego rivojlanishi nazariyasi 3. e.erikson nazariyasida shaxs shakllanishi e.erikson o‘zining birinchi yirik va o‘ta mashhur ishida yozgandiki, shaxsiy individuallilikni o’rganish xx asrning ikkinchi yarmida xix asr oxirida z.freyd vaqtidagi berilganlikni o'rganish qanday bo‘lgan bo‘lsa, shunday strategik masala bo’ldi. «turli tarixiy davrlar, — deb yozadi u, — bizga insoniy shaxsning o‘z mohiyatiga ko‘ra ajralmas qismi yuzasidan turli jihatlarni vaqtga oid keskinlikda ko‘rish imkonini beradi». e.erikson z.freydning izdoshi. aqshning 200 yilligiga baglshlab nashr qilingan «mashhur amerikaliklar lug‘ati»da u «freyddan keyin psixoanalitik an’anada ishlaganlar ichida ijodiy munosabatda birmuncha yorqin» shaxs sifatida tilga olingan. d.n.lyalikov ta’kidlaganidek, e.eriksonda birmuncha qadrli si — bu uning ta’limotidagi asosiy maglz, ya’ni shaxsiy va gu ruhli tenglik, psixik moratoriya tushunchalarini ishlab chiqqani, tenglikning o‘spirinlik inqirozi to‘glisidagi ta’limotidir. e.erik son o‘zini freyd konsepsiyasini kengaytirgan, uning doirasidan chiqqan deb hisoblaydi. birinchidan, u urg‘uni …

2 / 6

iksonning maqsadi — psixologik hayoti inqirozlarni bartaraf etish uchun genetik imkoniyatlarni aniqlaydi. agar z.freyd o‘z ishlarini patologik rivojlanish etiologiyasiga bag‘ishlagan bo‘lsa, unda e.erikson asosiy e’tiborni psixoanalitik nazariyaga yan gi yo‘nalish bergancha psixologik inqirozlarni muvaffaqiyatli hal qilish shartlarini o‘rganishga jamladi. e.eriksonning konsepsiyasi shaxs hayotiy yo‘lining epigenetik konsepsiyasi deb nomlanadi. ma’lumki, epigenetik tamoyil embri onal rivojlanishni olganishda foydalaniladi. shu tamoyilga ko‘ra barcha o‘sayotgan narsa umumiy rejaga ega. bu umumiy rejadan kelib chiqqancha, alohida qismlar rivojlanadi. shu bilan birgalik da, ularning har biri imtiyozli rivojlanish uchun birmuncha yo qimli davrga ega. barcha qism rivojlanib, funksional yaxlitlikni shakllantirmaguncha shunday davom etadi. biologiyada epigene tik konsepsiyalar yangi shakl va tuzilmalarning yuzaga kelishida tashqi omillarning rolini ta’kidlaydi. e.erikson nuqtayi nazari bilan bosqichlarning izchilligi - biologik yetilish natijasi, bi roq rivojlanish mazmuni inson mansub bo‘lgan jamiyat undan nimani kutishi bilan belgilanadi. e.erikson bo‘yicha har qanday odam, u qanday madaniyatga mansub bolmasin, bu barcha bos qichlarni o‘tashi mumkin, …

3 / 6

ganish qachonki bosqichlarning bor tizimini yaxlit holda inobatga olganda maqsadga erishtirishini aytib bera di... diagramma uning barcha bo‘sh kvadratlarini fikrlashga un daydi». shunday qilib, e.erikson so‘zlariga ko‘ra «epigenez sxe masi metodologiya va frazeologiya qismlarini kelgusida o‘rganish uchun ochiq qoldirgancha tafakkur va mulohaza qilishning global shaklini nazarda tutadi». e.erikson konsepsiyasining bayonini uning suyukli faylasufi kerkegorning: «hayot teskari tartibda tushunilishi mumkin, bi roq uni boshidan yashash kerak», — degan so‘zlari bilan yakun lash mumkin. eriksonning ego rivojlanishi nazariyasining markazida epigenetik printsip turadi. erikson shaxsning psixososyal rivojlanishining sakkiz bosqichini ta'riflagan: go'daklik (bazal ishonch - bazal ishonchsizlik); erta bolalik (avtonomiya - sharmandalik va shubha); o'yinning yoshi (tashabbuskorlik - aybdorlik); maktab yoshi (mehnatsevarlik - pastlik); yoshlik (ego-o'zlik - rol chalkashligi); erta etuklik (yaqinlik - izolyatsiya); o'rtacha etuklik (hosildorlik - inertsiya); nihoyat, kech etuklik (ego-integratsiya - umidsizlik). erikson ham psixoanalist edi, lekin uning qarashlari boshqacha edi. freyd singari erikson shaxsiyat tuzilishini uchta asosiy komponenti: id, ego …

4 / 6

takchi rolni berdi. olim shaxsning shakllanishida inson yashayotgan jamiyat muhim rol o'ynaydi, deb hisoblagan. erikson shaxsning aqliy rivojlanishi bilan jamiyatning ta'siri o'rtasida chambarchas bog'liqlik borligini ta'kidladi. e.eriksonning fikricha, shaxs oʻziga xoslikka erishish uchun hal qilishi kerak boʻlgan individual rivojlanish vazifalari quyidagilardan iborat: · vaqt va hayotning uzluksizligini his qilish; · o’ziga ishonchni rivojlantirish; · jinsga mos keladigan rolni qabul qilish; · turli ijtimoiy rollar bilan tajriba o’tkazish; · kasb tanlash; qadriyatlar va ustuvorliklarning shaxsiy tiziminishakllantirish; · ularning mafkurasini izlash, erikson buni "aqidani izlash" deb atagan. rivojlanishning psixososyal nazariyasi deb ataladigan r.xavighurst tomonidan taklif etilgan o’smirlik davrini rivojlantirish vazifalari ko’p jihatdan o’z mazmuniga ko’ra e.erikson g’oyalariga o’xshashdir. uning fikricha, rivojlanish vazifalari shaxsning o’zi uchun zarur bo’lgan yoki jamoat ehtiyojlariga mos keladigan fazilatlarni shakllantirishdan iborat. shu bilan birga, turli madaniyatlarga mansub shaxslar oldida turgan rivojlanish vazifalari bir-biridan farq qiladi, chunki ular vazifani tashkil etuvchi biologik, psixologik va madaniy elementlarning nisbiy ahamiyatiga bog’liq. …

5 / 6

va oilaviy hayotga tayyorgarlik; · ijtimoiy mas’uliyatni o’z zimmasiga olish istagining paydo bo’lishi vategishli xulq-atvorni rivojlantirish; · hayotda yo’naltirilishi mumkin bo’lgan qadriyatlar va axloqiy tamoyillartizimini egallash, ya’ni,o’z mafkurasini shakllantirish. identifikatsiyaning ba’zi jihatlarini shakllantirish boshqalarga qaraganda osonroq. qoidaga ko’ra, birinchi navbatda tana va jinsiy o’ziga xoslik belgilanadi. kasbiy, mafkuraviy va axloqiy o’ziga xoslik ancha sekinroq shakllanadi: bu jarayon o’smirning kognitiv rivojlanishida rasmiy operativ fikrlash bosqichiga yetib kelganligiga bog’liq. diniy va siyosiy qarashlar biroz kechroq shakllanadi, ammo o’ziga xoslikning bu tarkibiy qismlariuzoq yillar davomida o’zgarishi mumkin. o’smirlik davrining xususiyatlarini o’rganishga qaratilgan ko’pgina tadqiqotlar shuni ko’rsatadiki, bolaning balog’atga etishi bilan, taxminan 12-13 yoshda, uning o’ziga bo’lgan munosabati buziladi, uning ichki dunyosiga faol qiziqish paydo bo’ladi. o’smir tobora o’zini o’zi haqidagi fikrlarga o’girilib boradi. l.s.vigotskaya o’smirlikning bu xususiyatini ego-dominant yoki egosentrik munosabat deb belgilagan, bu o’smirning shakllanayotgan shaxsi uning diqqat markazida bo’lishi, qiziqishlarning markaziy uyalaridan biriga aylanishidan iborat. t.v.dragunovaning fikricha, o’zini o’zi bilish va …

Want to read more?

Download all 6 pages for free via Telegram.

Download full file

About "zamonaviy psixoanalizning asosiy yo‘nalishlari (e. erikson)"

mavzu: zamonaviy psixoanalizning asosiy yo‘nalishlari (e. erikson) reja: 1. e.eriksonning shaxsni oʻziga xoslikka erishish bo’yicha qarashlari 2. eriksonning ego rivojlanishi nazariyasi 3. e.erikson nazariyasida shaxs shakllanishi e.erikson o‘zining birinchi yirik va o‘ta mashhur ishida yozgandiki, shaxsiy individuallilikni o’rganish xx asrning ikkinchi yarmida xix asr oxirida z.freyd vaqtidagi berilganlikni o'rganish qanday bo‘lgan bo‘lsa, shunday strategik masala bo’ldi. «turli tarixiy davrlar, — deb yozadi u, — bizga insoniy shaxsning o‘z mohiyatiga ko‘ra ajralmas qismi yuzasidan turli jihatlarni vaqtga oid keskinlikda ko‘rish imkonini beradi». e.erikson z.freydning izdoshi. aqshning 200 yilligiga baglshlab nashr qilingan «mashhur amerikaliklar lug‘ati»da u «freyddan keyin psixoanalitik...

This file contains 6 pages in DOC format (77.0 KB). To download "zamonaviy psixoanalizning asosiy yo‘nalishlari (e. erikson)", click the Telegram button on the left.

Tags: zamonaviy psixoanalizning asosi… DOC 6 pages Free download Telegram