huquqiy hatti-harakat tushunchasi, belgilari va turlari

DOC 168.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1352818816_38057.doc www.arxiv.uz reja: 1. huquqiy hatti-harakat tushunchasi, belgilari va turlari 2. huquqbuzarlik tushunchasi, belgilari va tarkibi. 3. yuridik javobgarlik tushunchasi, prinsiplari va turlari. huquqiy hatti-harakatlar – shaxs xatti-harakatining yuridik normalarga mos bо`lishi, ya`ni huquq normalari asosidagi xarakatdir. bu qonunga mos, ijtimoiy xatti-harakat bо`lib, yuridik shakldagi qonuniy hatti-harakat ta`sirida huquq amalda bо`ladi. huquqiy hatti-harakat doirasi va chegarasi huquqiy normalarining dispozitsiyasi bilan belgilanadi. aynan u huquq tartibotning mohiyati hisoblanadi. huquqiy hatti-harakat yо`li bilan jamiyat boshqariladi, uning meyoriy hayot faoliyati tartibga solinadi, fuqarolarning huquq va majburiyatlari amalga oshiriladi. jamiyatimizda vujudga keladigan va amalda bо`layotgan huquqiy munosabatlarning asosiy qismi о`z asosiga kо`ra, huquqiy hatti-harakatdan iboratdir. shaxsning huquqiy xatti-harakati keyingi vaqtlardan boshlab ta`qiqot predmeti bо`lib qoldi. bu muammoga ilgari kam ahamiyat berilib, olim va amaliyotchilarining asosiy e`tibori huquq buzilishiga qarshi kurashga qaratilgan edi. huquqiy xatti-harakat juda keng ma`noga ega. u о`z xususiyatiga kо`ra, bir xil emas. huquqiy hatti-harakatning uch turi mavjud. birinchisi – faol huquqiy …
2
ga ega bо`lish uchun shaxs iqtisodiy, siyosiy, huquqiy, ahloqiy va boshqa munosabatlarda faol bо`lishi shart. shaxsning huquqiy faolligi – davr talabi. huquqiy faollikning namoyish bо`lish shakllari turlicha. bu sidqidildan faol xizmat qilish, partiya, jamoat uyushmalarining shakllanishi va ishida qatnashish, qonun loyihalari muhokamasida bevosita ishtirok qilish, davlatning turli tuzilmalarida hamkorlik qilish va shu kabilar. ikkinchisi – odatdagi huquqiy hatti-harakat. u faollikdan farq qilgan holda, ortiqcha xarajat va harakat bilan bog`liq bо`lmaydi. bu kishining doimiy hizmat va boshqa hayotiy faoliyatidan kelib chiqadi va u odatda huquqiy normalar talabiga mos keladi. fuqarolar ushbu hatti-harakat doirasida о`zlarining yuridik ahamiyatga molik u yoki bu harakatlarini amalga oshiradilar. lekin bu ularning faolligini huquqiy talab darajasidan oshirishga olib kelmaydi. jamiyatda, davlatda, amalda, shaxsiy hayotiy faoliyatda u oddiy va zaruriy hol hisoblanadi. aynan shunga muvofiq shaxsning moddiy va ma`naviy ehtiyoji qanoatlantiriladi. uchinchisi – sust huquqiy hatti-harakat. bu holat fuqaro о`ziga tegishli huquq va erkinliklardan kerakli maqsadda foydalanmagan paytda …
3
shta muhim belgisini о`z ichiga oladi. birinchidan, huquq buzilishi ijtimoiy xavfli hususiyatiga ega, ya`ni muayyan zarar keltiradi yoki shaxs, mulk, davlat, jamiyat uchun ayni holda xavf tug`diradi. huquqiy adabiyotlarda nojо`ya hatti-harakat ijtimoiy xavf ekanligi yoki juda og`ir qonun buzish turi ekanligi haqida munozaralar mavjud. fikrimizcha, har qanday qonun buzish ijtimoiy xavflidir. aks holda qonunchilikka muvofiq har bir huquq buzilishi uchun belgilangan jazo muddatini qanday tushunish mumkin? ba`zi vaqtlarda jazo qilmishga nisbatan og`ir va qattiq belgilanadi. shuningdek, sodir qilingan jinoyat uchun jarima sifatidagi javobgarlik, jamoa tanbehi belgilansa, ma`muriy nojо`ya hatti-harakat uchun ikki oylik majburiy mehnatga yoki о`n besh kunga qadar ma`muriy qamoqqa tortilishi mumkin. alohida olingan ijtimoiy xavfli harakat ochiq-oydin bо`lmasligi (yо`lovchining chorrahadan qizil chiroqda yoki taqiqlangan yerdan о`tishi) mumkin, basharti bu nojо`ya harakat jamoat joyida bо`lsa, u ochiq-oydin bо`ladi va yaqqol kо`zga tashlanadi. ikkinchidan, huquq buzilishi zid hatti-harakat hususiyatiga ega. agar ijtimoiy xavf –huquq buzilishining ichki belgisi bо`lsa, zid hatti-harakat …
4
qasi orqali chaqirilgan, prokuror va himoyachi sudda nutq sо`zlagan, sud hukmi chiqarilgan va ijro qilingan. huquq buzilishi har qanday shaxs tomonidan emas о`zi uchun hisob bera oladigan va muayyan xulq-atvorni boshqara oladigan shaxs tomonidan qilingan hatti-harakatdir. shuning uchun о`ziga xisobot bera olmaydigan (yoki layohatsiz aqli norasolar) shaxslar, shuningdek, yoshlarning harakatlari qonun buzilishi hisoblanmaydi. tо`rtinchidan, huquq buzilishi – xatti-harakat hisoblanib, u fikr, tafakkur timsoli emas. xulq-atvor huquqqa qarama-qarshi harakatlarda yoki harakatsizlikda namoyon bо`ladi. qonun buzuvchining ijtimoiy xavfliligi harakatning «moddiyligi»da namoyon bо`ladi. tafaqqur о`z-о`zidan ijtimoiy xavfning aniq va holis mezoni bо`la olmaganidek, kishi xatti-harakatining qonuniyligi yoki noqonuniyligini ham belgilamaydi. gegelning «falsafa huquqi» asarida kishi о`z harakati uchun javob berishi tо`g`risida ta`kidlangan bо`lsa, e`tiqod uchun, intilish uchun javob bermasligi atroflicha ifoda qilingan. beshinchidan, huquq buzilishi – aybli qilmishdir. agar shaxsning harakatida ayb bо`lmasa, uning harakati huquq buzilishi hisoblanishi mumkin emas, garchi uning holati chetdan qaraganda huquq tartibotga qarama-qarshi kо`rinsa ham. masalan, zaruriy mudofaa …
5
ezondir. nojо`ya hatti-harakatga nisbatan jinoyat og`ir, ijtimoiy xavfli hisoblanadi. ijtimoiy havflilik darajasini aniqlashda quyidagi mezonlar qо`llaniladi. birinchidan, qonunga hilof ravishda tajovuzkorlik obyekti bо`lgan munosabatlarni huquqiy tartibga solishning ahamiyati. jinoiy tajovuz obyekti odatda eng muhim ijtimoiy munosabatlar, manfaatlar, moddiy-ne`matlar hisoblanadi. bu, eng avvalo, shaxsning hayoti va sihat-salomatligi, uning sha`ni va qadr-qimmati, mulki, davlat xavfsizligi, unda о`rnatilgan boshqaruv tartibi va boshqalardir. ijtimoiy munosabatlarning mehnat, tabiatni muhofaza qilish, transport, uy-joy, kommunal xо`jaligi hamda boshqa sohalari bunchalik ahamiyatga molik emas, nega deganda ulardagi tajovuzkorlik qonunda jinoyatlar emas, balki nojо`ya hatti-harakatlar deb e`tirof etiladi. ikkinchidan, keltirilgan zarar hajmi. agar keltirilgan zarar katta bо`lsa, odatda xatti-harakat jinoyat deb hisoblanadi. juda qichik bо`lsa, u nojо`ya xatti-harakat deb aytiladi. masalan, о`zboshimchalik ma`muriy nojо`ya xatti-harakat sohalari (qonunda kо`zda tutilgan tartib-qoidani о`zboshimchalik bilan buzish) fuqaroga yohud davlat hamda jamoat tashkilotlariga jiddiy zarar keltirmasa, nojо`ya xatti-harakat hisoblanadi. agar u shaxsga, davlat va jamoat tashkilotlariga zarar keltirgan bо`lsa, bunday xatti-harakat jinoyat qonunlariga …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "huquqiy hatti-harakat tushunchasi, belgilari va turlari"

1352818816_38057.doc www.arxiv.uz reja: 1. huquqiy hatti-harakat tushunchasi, belgilari va turlari 2. huquqbuzarlik tushunchasi, belgilari va tarkibi. 3. yuridik javobgarlik tushunchasi, prinsiplari va turlari. huquqiy hatti-harakatlar – shaxs xatti-harakatining yuridik normalarga mos bо`lishi, ya`ni huquq normalari asosidagi xarakatdir. bu qonunga mos, ijtimoiy xatti-harakat bо`lib, yuridik shakldagi qonuniy hatti-harakat ta`sirida huquq amalda bо`ladi. huquqiy hatti-harakat doirasi va chegarasi huquqiy normalarining dispozitsiyasi bilan belgilanadi. aynan u huquq tartibotning mohiyati hisoblanadi. huquqiy hatti-harakat yо`li bilan jamiyat boshqariladi, uning meyoriy hayot faoliyati tartibga solinadi, fuqarolarning huquq va majburiyatlari amalga oshiriladi. jamiyatimizda vujudga keladigan...

DOC format, 168.5 KB. To download "huquqiy hatti-harakat tushunchasi, belgilari va turlari", click the Telegram button on the left.

Tags: huquqiy hatti-harakat tushuncha… DOC Free download Telegram