registrlar

DOCX 7 pages 88.9 KB Free download

7 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 88.9 KB

File type DOCX

Pages 7

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 7

13-14-mavzu registrlar n-razryadli ikkinlik mantiqiy o‘zgartirishni va saqlashni qo‘llovchi ketma-ketlikdagi raqamli qurilmaga registr deb ataladi. so‘zdagi razryad soniga mos keluvchi tartibli ketma-ket trigger registrni tashkil etadi. har bir registr bilan qandaydir kombinatsion raqamli qurilma odatda bog‘liq, uning yordamida mantiqiy operatsiya yoki n-razryadli so‘zlar bajarilishini ta’minlaydi. registrda quyidagi mikrooperatsiyalar bajarili mumkin: boshqa ketma ketlik raqamli qurilmadan so‘z qabul qilish, registrdan boshqa ketma ketlik raqamli qurilmaga so‘z uzatish, razryadlarora mantiqiy operatsiya, so‘zni chapga yoki o‘ngga berilgan razryad soniga surish, ketma ketlik so‘z kodini parallelga va aksincha o‘zgartirish, registrni boshlang‘ich holatiga qo‘yish. mikrooperauiyalarni bajarish sxemasi kombinatsion raqamli qurilma (ksu-krq) yordamida amalga oshiriladi. ikkilamchi n-razryadli so‘zni saqlash uchun registr sxemasi 13.12, a-rasmda keltirilgan. registr s, n-triggerdan iborat. registr holati triggerni holati bilan aniqlanadi. unda parafazli n,n,…, 1, 1 kodlarda, chiqish signali terilmasi bilan tasvirlanadi.registr ga ikkilamchi n-razryadli x=xn, xn-1, …,x1 so‘zlar parafaz kodlarda n,n,…, 1, 1 kirish signallari majmuasi yordamida saqlash uchun berilishi mumkin. …

2 / 7

ni saqlash uchun qo‘llanilsa, registrni har bir holatiga mos keluvchi biror butun sonni 0...(2n-1) oralig‘da olish mumkin. registr holati butun raqamlarda ikkilik hisoblash tizimida keltiriladi. registr holatini yozishni qisqartirish uchun sakkizlik va o‘n oltilik ko‘rinishdagi ikkilik soni ko‘rinishida foydalanish mumkin. registr holatini nafaqat ikkilik alfavitida, ixtiyoriy boshqa alfavitda ham ko‘rsatish mumkin. hususan, keng qo‘laniladigan simvollardan biri sakkizta ikkilik razryadi yig‘indisi sifatidagi bayt deb ataluvchi nomli bo‘lishi mumkin. bu holda registr 8 razryadli registr ostiga bo‘linadi. ikkilik alfaviti o‘rniga, 0 va 1 ikki simvoldan iborat bo‘lgan, 256 simvolli alfavitdan foydalanish mumkin, unga kiril va lotin alfaviti, raqamlari, turli simvollar kirishi mumkin. a) b) 13.12-rasm 13.13-rasm murakkab raqamli qurilmalarni tuzishda registrlar asosiy rolni o‘ynaydi. haqiqatan ham, har qanday raqamli qurilmani, o‘zaro ksu sxemasi bilan ulangan registrlar majmuasi ko‘rinishida tasavvur qilish mumkin (13.22-rasm). registr sxemalarini analizidan ma’lumki, uning hususiyati bir jinsli strukturaga egaligi. registr birtipli elementlardan tashkil topgan bo‘lib (triggerlar), o‘zaro ketma ketlikda …

3 / 7

<n bo‘ladi. registrlarda bajariladigan mitti operatsiyalar turlariga qarab, registrlar quyidagi turlarga bo‘linadi: parallel qabul qilib, axborot beruvchi, ketma ket qabul qilib, axborot beruvchi, ketma ket qabul qilib, parallel axborot beruvchi, parallal qabul qilib va ketma ket axborot beruvchi. registrlar kirish va chiqish kanallari soniga qarab, bir fazali (signallar bir kanaldan uzatiladi) va parafazaliga (signallar 2 kanaldan uzatiladi) bo‘linadilar. parafazali registrlar rs-triggerlarda bajariladi, bir fazalilari esa, d-triggerlarda. registrlar razryadlar sonlari va tezligi, maksimal takt qabul qilish chastotasi, uzatish va axborot surilishi bilan xarakterlanadi. xotira registri parallel qabul qiluvchi va axborot uzatuvchi registrga xotira registri deb ataladi. xotira registri elementi sifatida bir fazali kirish signalli (11.14-rasm) sinxron d-triggerlar yoki parafazali kirish signalli rs-triggerlar qo‘llaniladi. 13.14-rasm 13.5-rasm 13.16-rasm siljish registrlari ketma-ket qabul qiluvchi yoki axborotni uzatuvchi registrlar siljish registrlari deb ataladi. o‘nga siljituvchi registrda x1 birinchi razryad son kiritish bilan, oxirgi chan tomonidagining kirish qismiga berilib, sn registr razryadli va unga birinchi s-sinxronlashtiruvchi …

4 / 7

i razryadga invertor sxemasi ulanadi. 13.17-rasm registrda axborotni parallel chiqarib olish uchun siljish registrining hamma chiqish razryad qismlari turli polyuslarga sn , sn-1,…, s1 ulanadi. siljish registrini hosil qilishda s kirish qismi bo‘yicha dinamik boshqariladigan triggerlardan foydalaniladi. bunday triggerlarni qo‘llanishi siljish registrini me’yorda ishlashini ta’minlaydi. 13.18-rasmda dinamik boqariladigan chapga siljish registri d-triggerli sxemasi tasvirlangan. 13.18-rasm 13.19-rasm siljish sxemasi unga va chapga kombinatsiyalab va boshqarish signalidan foydalanib, siljish registrini ikkala yo‘nalishda ham qurish mumkin. bunday (13.19-rasm) registr reversiv deb ataladi. boshqaruvchi kirish v1 qismiga beruvchi signal berilsa, siljash sxemasi o‘ng tomonga ulanadi. reversiv registr bu holda o‘ngga siljish registriga aylanadi. boshqaruvchi kirish v2 qismiga beruvchi signal berilsa, siljish sxemasi chap tomonga ulanadi. reversiv registr bu holda chapga siljish registriga aylanadi. chapga va o‘ngga siljish registrlarida iikilik kodi razryadlari registr razryadi chegarasidan ortadi. agarda chetki o‘ng razryad registrini chekka chap razrya kirish qismi bilan ulansa, bunda (siklik) xalqasimon siljish registrini hosil qilinadi. …

5 / 7

i. buni maxsus sz uzatish mikoperatsiyasi yordamida amalga oshirilishi mumkin. ikkita registr bir biri bilan ksu yordamida ulanadi, uzatish boshqaruv sxemasini tashkil etadi. registr s dan registr r gacha so‘zini uzatish uchun uzatish mikrooperatsiyasi ko‘rinishida r:=s yozish mumkin. so‘zni uzatish parafazali va bir fazali kodlarda amalga oshirilishi mumkin. parafazali uzatish mikrooperatsiyasida r:=s bajaruvchi v signali bo‘yicha beriladi. ushbu signaldan registr r triggerlari registr s triggerlari holatiga mos keluvchi holatga o‘tkaziladi. bunda s registri holati o‘zgarmaydi (13.20-rasm). registrlararo so‘zlarni uzatish bir fazali kod yordamida amalga oshirilishi mumkin. bunday holda so‘zni uzatish ikki taktda amalga oshiriladi. 13.20-rasm 13.21-rasm birinchi traktda r-registr nol holatiga o‘tadi, ya’ni “0-ga o‘tkazish” mikrooperatsiyasi bajariladi (r:=0) “0-ga o‘tkazish” signali bilan hamma r-registr triggerlari 0 holatiga o‘tadi. ikkinchi traktda r:=s uzatish mikrooperatsiyasi bajariladi (13.32-rasm). ushbu sxemada jihozlar soni tejaladi, lekin axborot uzatish vaqti ortadi. ko‘pchilik hollarda biror psu registrlaridan boshqachasiga teskari kodli axborot uzatish talab etiladi. teskari kodli uzatish …

Want to read more?

Download all 7 pages for free via Telegram.

Download full file

About "registrlar"

13-14-mavzu registrlar n-razryadli ikkinlik mantiqiy o‘zgartirishni va saqlashni qo‘llovchi ketma-ketlikdagi raqamli qurilmaga registr deb ataladi. so‘zdagi razryad soniga mos keluvchi tartibli ketma-ket trigger registrni tashkil etadi. har bir registr bilan qandaydir kombinatsion raqamli qurilma odatda bog‘liq, uning yordamida mantiqiy operatsiya yoki n-razryadli so‘zlar bajarilishini ta’minlaydi. registrda quyidagi mikrooperatsiyalar bajarili mumkin: boshqa ketma ketlik raqamli qurilmadan so‘z qabul qilish, registrdan boshqa ketma ketlik raqamli qurilmaga so‘z uzatish, razryadlarora mantiqiy operatsiya, so‘zni chapga yoki o‘ngga berilgan razryad soniga surish, ketma ketlik so‘z kodini parallelga va aksincha o‘zgartirish, registrni boshlang‘ich holatiga qo‘yish. mikrooperauiyalarni bajari...

This file contains 7 pages in DOCX format (88.9 KB). To download "registrlar", click the Telegram button on the left.

Tags: registrlar DOCX 7 pages Free download Telegram