diqqat konsentratsiyasini experimental o‘rganish bo‘yicha tadqiqotlar

DOCX 6 pages 24.6 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 6
mavzu. diqqat konsentratsiyasini eksperimental o’rganish bo’yicha tadqiqotlar. r e j a : 1. diqqatning umumiy tavsifi. 1. diqqatning tanlovchanligini o`rganish metodlari. 1. diqqatning barqarorligi va to`planishini o`rganish. 1. diqqatning ko`chishini o`rganish. mavzu yuzasidan asosiy tushunchalar: · diqqat-ongning bir ob`ektga to`plab, yo`naltirilishi. · diqqatning ko`lami- bir vaqtda qamrab olingan ob`ektlar soni. · barqarorligi-diqqatning bir ob`ekt ustida uzoq vaqt to`planishi. · ko`chishi- diqqatning bir ob`ektdan ikkinchisiga o`tishi. · kontsentratsiyasi- diqqatni uzoq vaqt davomida boshqa narsaga cholg`imay bir ob`ekt ustida to`planib turishi. · korrektur sinovii diqqat xossalarini o`rganish metodi. odamga har bir daqiqada atrof-muhitdan juda ko’p narsa va hodisalar ta'sir etib turadi. lekin odamga ta'sir etayotgan bu narsa va hodisalarning hammasi bir xil aniqlikda aks ettirilmaydi. ulardan ayrimlari aniq yaqqol aks ettirilsa, boshqa birlari shunchaki juda xira aks ettiriladi, yoki umuman aks ettirilmaydi. bu esa ana shu odamga ta'sir etayotgan narsalarga diqqatning qay darajada qaratilishiga bog’liqdir. demak, diqqatimiz qaratilgan narsa va hodisalar aniq …
2 / 6
kab faoliyatni ham diqqatning ishtirokisiz bajarish mutlaqo mumkin emas. shuning uchun diqqatning inson hayotidagi roli benihoya kattadir. jumladan, fransuz olimi kyuve geniallikni chidamli diqqat deb ta'riflashi, nyutonning kashfiyot fikrni doimo shu masalaga qaratilish jarayoni, deyishi, k.d.ushinskiyning "diqqat ruhiy hayotimizning shunday yagona eshigidirki, ongimizga kiradigan narsalarning barchasi shu eshik orqali o’tib kiradi" degan fikrlari uning ahamiyatini bildiradi. haqiqatdan ham diqqat eshigidan tashqarida qolgan narsa ongimizga yetib bormaydi. diqqat psixik faoliyatning yo’naltirilishi va shaxs uchun ma'lum ahamiyatga ega bo’lgan ob'ekt ustida to’planishidan iborat bilish jarayonidir. yo’naltirish deganda psixik faoliyatning tanlovchanlik tabiati, ob'ektni ixtiyoriy va beixtiyoriy tanlash tushuniladi. o’quvchi maktabda o’qituvchi gapirayotgan gaplarni eshitib o’tirganda mana shu eshitib o’tirish faoliyatini ongli ravishda tanlab olgan, uning diqqati ongli ravishda qo’zg’algan shu maqsadga bo’ysundirilgan bo’ladi. o’quvchining biror boshqa narsaga chalg’imasdan o’quv materialining mazmuniga zehn qo’yib o’tirishida uning psixik faoliyatining yo’nalishi ifodalanadi. psixik faoliyatning yo’naltirilishi deganda ana shu tanlashgina tushunilib qolmay, balki ana shu tanlanganni saqlash …
3 / 6
arakatlar (tikilib qarash, quloq solish) qilinadi. ikkinchidan, ortiqcha harakatlar to’xtaydi. jiddiy diqqatning xususiyatlaridan biri qimirlamasdan jim turishdir. masalan, auditoriya va teatr zalidagi jimlik diqqat vaqtidagi harakatsizlik natijasi bo’lib, bu jimlik odamlar ma'ruzachini yoki artistni zo’r e'tibor bilan tinglashayotganini anglatadi. uchinchidan, kuchli diqqat paytida kishining nafas olishi sekinlashib va pasayib qoladi. demak, diqqat paytida organizm reseptorlarimiz alohida holatda bo’ladi. ammo bu holat diqqatning faqat tashqi ifodasi bo’libgina qolmay, balki uning ma'lum yo’nalishi va barqarorligini saqlab turuvchi shartlardan biri hamdir. shuning uchun ko’pincha biror ishni bajarishdan avval organizmimizni shu ishga moslab muayyan bir holatda tutib olamiz. diqqatning tashqi ifodalanishiga rassomlarning rasmlari, turli jurnallardan olingan suratlar eng yaxshi illyustrativ material hisoblanadi. ular yordamida kishi diqqatining tashqi ifodasiga xos bo’lgan mimika va pantomimikani ko’rsatish mumkin. psixologiyada diqqatga berilgan ta`riflardan birini n.f.dobro`nin tomonidan aytilgan bo`lib, unga ko`ra, diqqat inson ruhiy (psixik) faoliyatining yo`naltirilishi va to`planishidir. bunda diqqatning yo`nalganligi va to`planishi deganda shu faoliyatga bo`lgan e`tiborning …
4 / 6
oq stimullar mavjud bo`lganda diqqat ko`lamining ixtiyoriy boshqarish imkoniyati cheklangandir. qo`zg`atuvchilar mazmuni jihatidan bog`liq bo`lsa, bu ko`rsatkich ancha yuqori bo`ladi. diqqat ko`lamining cheklanganligi sub`ekt tomonidan o`z sensor-pertseptiv zonasida mavjud bo`lgan ob`ektlardan ayrimlarini ajratib berishni talab qiladi, kolgan ob`ektlar esa ular uchun fon sifatida namoyon bo`ladi. ko`pgina qo`zg`atuvchilar orasidan, ajratib olingan ayrimlarigina tanlovchanlik xususiyatiga ega bo`ladi. diqqat muvaffaqiyatining miqdoriy ko`rsatkichi bu tezlik bilan ko`plab ob`ektlar orasidan kerakli qo`zg`atuvchini topa olishda, sifat ko`rsatkichi esa-aniqligida namoyon bo`ladi. diqqatning muvaffaqiyati har ikkisini ham o`z ichiga oladi. diqqatning barqarorligi psixik faoliyatdan chalg`imaslik va ob`ekt ustida diqqatni uzoq vaqt to`plab turishni ta`minlab turuvchi shaxs qobiliyatidir. diqqat barqarorligining xarakteristikasi uzoq vaqt psixik faoliyatining dastlabki holatda ko`plab va yo`naltirib turilishidir. diqqatning kontsentratsiyasi ham diqqatni uzoq vaqt ob`ekt ustida turli ta`sirlarga qaramay saqlab turishdir. diqqatning taqsimlanishi bir paytning o`zida sub`ektning bir nechta ob`ektlarga psixik faoliyatning yo`naltirib va to`plab turishidan iborat. eksperimental psixologiyada diqqatning taqsimlanishining ko`rsatkichi sub`ektning biror faoliyat vazifasini …
5 / 6
otivatsiya darajasiga bog`liq: yuqorida sanab o`tilgan diqqat xossalari bir-biri bilan funktsional jihatdan bog`liq bo`lib, ajratish faqat tajriba usullaridan biridir. ( ? ) diqqat xossalarini tabiiy sharoitda ham o`rganish mumkinmi? diqqatni o`rganishga yo`naltirilgan laboratoriya metodlari blankalar usulidan iborat bo`lib, ular korrektura sinovi, degan umumiy nom bilan ataladi. korrektur sinovi blankalari turli stimullardan-harflar, raqamlar, geometrik shakllardan iborat bo`lishi mumkin. tekshiriluvchining vazifasi berilgan stimulni boshqalaridan ajratib bir xil tarzda belgilashdan iborat. diqqat tanlovchanligi aniqligi ko`rsatkichi vazifani bajarishning aniqligi koeffitsienti bilan belgilanadi. vazifani bajarishning aniqligi koeffitsienti (a) uippl formulasi bilan hisoblanadi: bu erda n - umumiy aniqlangan stimullar soni, r-qoldirilgan stimullar soni, r- noto`g`ri aniqlangan stimullar soni. diqqat tanlovchanligining yana bir ko`rsatkichi, tekshiriluvchi tomonidan berilgan stimulni topish uchun sarflangan vaqt (m) (t.c) dir. u bitta stimulni topishga sarflangan vaqt (s) tanlash vaqti deb qaraladi. tanlash tezligi quyidagi formula bilan aniqlanadi: bu uslubni o`tkazish uchun kirill alifbosidagi harflardan iborat blankalar tayyorlanadi. har bir blankada 10 …

Want to read more?

Download all 6 pages for free via Telegram.

Download full file

About "diqqat konsentratsiyasini experimental o‘rganish bo‘yicha tadqiqotlar"

mavzu. diqqat konsentratsiyasini eksperimental o’rganish bo’yicha tadqiqotlar. r e j a : 1. diqqatning umumiy tavsifi. 1. diqqatning tanlovchanligini o`rganish metodlari. 1. diqqatning barqarorligi va to`planishini o`rganish. 1. diqqatning ko`chishini o`rganish. mavzu yuzasidan asosiy tushunchalar: · diqqat-ongning bir ob`ektga to`plab, yo`naltirilishi. · diqqatning ko`lami- bir vaqtda qamrab olingan ob`ektlar soni. · barqarorligi-diqqatning bir ob`ekt ustida uzoq vaqt to`planishi. · ko`chishi- diqqatning bir ob`ektdan ikkinchisiga o`tishi. · kontsentratsiyasi- diqqatni uzoq vaqt davomida boshqa narsaga cholg`imay bir ob`ekt ustida to`planib turishi. · korrektur sinovii diqqat xossalarini o`rganish metodi. odamga har bir daqiqada atrof-muhitdan juda ko’p narsa va hodisalar ta'sir etib tura...

This file contains 6 pages in DOCX format (24.6 KB). To download "diqqat konsentratsiyasini experimental o‘rganish bo‘yicha tadqiqotlar", click the Telegram button on the left.

Tags: diqqat konsentratsiyasini exper… DOCX 6 pages Free download Telegram