hijriy yil hisobi

PPT 23 pages 3.3 MB Free download

23 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 3.3 MB

File type PPT

Pages 23

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 23

презентация powerpoint hijriy yil hisobi reja: 1.hijriy qamariy yil. 2.hijriy shamsiy yil. 3.qamariy va hijriy shamsiy yil hisoblari. www.arxiv.uz www.arxiv.uz www.arxiv.uz www.arxiv.uz musulmonlar kalendari (hijriy kalendar) tо`lik ma`noda sof qamariy kalendar hisoblanadi. u faqat oy fazalarining о`zgarishiga asoslanadi.dunyodagi kо`pchilik xalqlarning qamariy kalendarlari dehqonchilik va boshqa xо`jalik extiyojlari ta`sirida keyinchalik qamariy-shamsiy kalendarga aylangan. masalan, qadimgi vaviloniyaliklar, yaxudiylar, yunonlar, rimliklar avvaliga qamariy kalendardan foydalanganlar, keyinchalik esa yil fasllarining о`zgarishiga moslashtirilgan qamariy- shamsiy kalendarga о`tishga majbur bо`lganlar. musulmonlar kalendari hozir ham qamariy-shamsiy kalendarga aylanmay saqlanib qolgan dunyodagi yagona qamariy kalendardir. www.arxiv.uz www.arxiv.uz mazkur kalendar quyoshning harakatiga mutlaqo aloqador bо`lmagan va butunlay oyning aylanma harakatiga asoslangan kalendar bо`lib, u hozirgi kunda islom dini davlat dini deb qabul qilingan yaqin va о`rta sharqdagi jazoir, indoneziya, maroqash, poqiston va boshqa kо`pgina mamlakatlarda qо`llaniladi. musulmonlar kalendari vii asrning birinchi choragida arabistonda paydo bо`lgan va keyinchalik arablar tomonidan boshqa xalqlarning majburan yoki ixtiyoriy islom diniga kiritilishi natijasida u …

2 / 23

uning izdoshlari makkadan chiqib ketib, uch kun gorda turgach, rabiul avval oyining 12-kuni madinaga kirib boradilar. xijrat 15 kun davom etadi. www.arxiv.uz www.arxiv.uz rivoyatlarga kо`ra xijrat haqidagi fikr paygambarimiz xotirasi muharram oyida tug`ilgan, shuning uchun hijriy yil boshi muharram oyining birinchi kunidan, ya`ni xijrat sodir bо`lganidan 56 kun hisoblanishi qonunlashtirilgan. 8 sentabrdan orqaga sanalib 56 kun chiqarib tashlansa, muharram oyining birinchi kuni milodiy 622 yilning 16 iyul juma kuniga, aniqrogi 15 iyuldan 16 iyulga (payshanbadan jumaga) о`tar kechasiga tо`gri keladi. musulmonlarda kunning almashuvi chegarasi tun oqshomi hisoblanadi. www.arxiv.uz www.arxiv.uz xijratdan о`n yetti yil о`tgach, milodiy 638 yilda halifa umarning buyrugi bilan mana shu xijrat vaqti – birinchi muharram (milodiy 622 yil 16 iyulga tо`gri keladi) musulmon yil hisobining boshi deb e`lon qilinadi. mana shu yil hisobi mana shu yil hisobi “hijriy yil hisobi” deb yuritiladi. www.arxiv.uz www.arxiv.uz hijriy yil hisobi ikki usulda olib boriladi: 1. hijriy qamariy yil hisobi; 2. …

3 / 23

yil 354 kundan, sinodik oy yili 354, 367 kundan iborat bо`ladi. oradagi bu farq har 30 yilda 11,013 kunni tashkil qiladi. mana shu ortib qolgan 11 kun 30 yillik davrning 11 yiliga (2,5,7,10,13,18,21,24,26,29) kabisa (355 kunlik), qolgan 19 yili oddiy (354 kunlik) tarzida hisoblanadi. yil kabisa yoki oddiy ekanligini bilish uchun uni 30 ga bо`lamiz. agar bо`lishdan qolgan qoldiq vuqoridagi 11 raqamdan biriga tо`gri kelsa, о`sha yili kabisa bо`ladi, qolgan yillar oddiydir. www.arxiv.uz www.arxiv.uz masalan: 1417 hijriy qamariy yil oddiy yoki kabisa ekanligini bilish uchun uni 30 ga bо`lamiz. 1417 : 30 = 47,7, qoldiq 7. vuqorida qayd etilgan 11 yilning uchinchisiga teng. demak, 1417 hijriy qamariy yil kabisa (355 kunlik) yil ekan. musulmon qamariy kalendari bо`yicha yil о`n ikki oyga bо`linadi. qamariy yil oylari fasllar bо`yicha qishdan kuzga, kuzdan yozga, yozdan baxorga va baxordan qishga qarab doimo siljib boradi. www.arxiv.uz www.arxiv.uz hijriy - qamariy kalendar oylari. www.arxiv.uz oyning tartib …

4 / 23

amsiya) sо`zi arabcha shams (un) – quyosh sо`zidan olingan. shamsiy yil hisobi quyosh kalendari demakdir. hijriy shamsiy yil davomiyligi yerning quyosh atrofida bir marta aylanib chiqishhiga ketgan vaqt bilan hisoblanib, bu vaqt 365 kun 5 soat 48 daqiqa 48 soniyaga teng. bu yil hisobida ham yaxlitlikni ta`minlash maqsadida uch yil 365 kundan hisoblanib oddiy yil tarzida olinadi. har tо`rt yilda yil kunlarining kasr qismi jamlanib, bir kunga tenglashtiriladi. shu tо`rtinchi yil 366 kunlik, ya`ni kabisa bо`ladi. quyosh osmon gumbazi sirti bо`ylab о`zining yillik aylanma kо`rinma harakati yо`lida osmonning 12 ga teng maydonini bosib о`tadi. mana 12 ga teng maydonning har birida tо`p yulduzlar turkumi mavjud bо`lib, ular klassik ilmi nujumda burjlar majmui deb ataladi. www.arxiv.uz www.arxiv.uz “burj”ning lug`aviy ma`nosi rus tilidagi “znak zodiak” ga tо`g`ri keladi va u eski turkiy manbalarda tub ipak atamasi bilan atalgan. har bir burjni nomlashda uning shakli, kо`kda tutgan о`rni va harakat xususiyatlarini aks ettirishga …

5 / 23

on akrab qavc tarozi chayon yoy 22 sentabr – 21 oqtabr 22 oqtabr – 21 noyabr 22 noyabr – 21 dekabr qish о`kloq kо`nak baliq jadiy dalv xut tog` echkisi qovg`a baliq 22 dekabr – 21 yanvar 22 yanvar – 21 fevral 22 fevral – 21 mart www.arxiv.uz hijriy shamsiy yil hisobidan dehqonchilik, chorvachilik, umuman xо`jalik yuritish, kundalik, mavsumiy, amaliy tadbirlarni rejalashtirish, ishlarni vaqt – fursati, kezi, mavsumiga qarab asosli va tо`g`ri yо`lga qо`yish amallarida foydalaniladi. musulmonlar yil hisobiga e`tibor berganligimizning yana bir sababi mamla- katimiz kutubxonalarida 20 mingdan ortiq turli fanlarga oid kо`lyozma, bitiklar saqlanib, ularda kо`rsatilgan sanalar, yillar biz о`ylaymizki, hijriy yil hisobida qayd etilgan. xx asrning 20-yillariga qadar markaziy osiyoda shu hisob davlat ishlarida ham amal qilgan. о`z о`tmishi bilan qiziqqan har bir inson bularni bilishi kerak. www.arxiv.uz www.arxiv.uz hijriy yil hisoblari. mustaqilligimiz sharofati-yu, ajdodlarimiz merosiga an`anaviy xurmat tufayli madaniy yodgorliklarimizni о`rganishga kiziqish ortib boryapti. moziydagi shoir …

Want to read more?

Download all 23 pages for free via Telegram.

Download full file

About "hijriy yil hisobi"

презентация powerpoint hijriy yil hisobi reja: 1.hijriy qamariy yil. 2.hijriy shamsiy yil. 3.qamariy va hijriy shamsiy yil hisoblari. www.arxiv.uz www.arxiv.uz www.arxiv.uz www.arxiv.uz musulmonlar kalendari (hijriy kalendar) tо`lik ma`noda sof qamariy kalendar hisoblanadi. u faqat oy fazalarining о`zgarishiga asoslanadi.dunyodagi kо`pchilik xalqlarning qamariy kalendarlari dehqonchilik va boshqa xо`jalik extiyojlari ta`sirida keyinchalik qamariy-shamsiy kalendarga aylangan. masalan, qadimgi vaviloniyaliklar, yaxudiylar, yunonlar, rimliklar avvaliga qamariy kalendardan foydalanganlar, keyinchalik esa yil fasllarining о`zgarishiga moslashtirilgan qamariy- shamsiy kalendarga о`tishga majbur bо`lganlar. musulmonlar kalendari hozir ham qamariy-shamsiy kalendarga aylanmay saqlanib qolgan dunyod...

This file contains 23 pages in PPT format (3.3 MB). To download "hijriy yil hisobi", click the Telegram button on the left.

Tags: hijriy yil hisobi PPT 23 pages Free download Telegram