hujaqira tuzilishi va mitoz va meyoz bo'linishi

DOCX 6 pages 178.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 6
2.1- mavzu: хужайра тўғрисида тушунча. ҳужайранинг тузилишини ўрганиш ва ҳужайранинг митоз ва мейоз бўлиниши машғулотнинг мақсади: ҳужайранинг асосий таркибий қисмлари – ҳужайра қобиғи, цитоплазма ва ядро ва ҳужайра қобиғи, ҳужайрани ташқи муҳит билан ва бошқа ҳужайралар билан ўзаро муносабатини ўрганиш. хромосомаларни кўриш ва уларнинг тузилишини ўрганиш, хромосома тўпламларини кўриш ва чизиш, мева пашшаси, қорамоллар, чўчқалар, товуқларнинг кариотипларини ўрганиш ва чизиш митоз ва мейознинг ҳар хил фазалари ҳамда босқичларини ўрганиб чизмада изоҳлаш.фазалар бўйича хромосомалар ҳолати, жойлашиши ҳамда пайдо бўлишини ўрганиш, нигоҳон қуринишини чизмада келтириш. . керакли жихоз ва асбоб ускуналар: микроскоп, тайёр препаратлар, плакатлар, суратлар қайчи, ленейка, элим, рангли қаламлар. компьютерда хужайранинг бўлинишини кузатиш. хромосомалар ва уларнинг тўпламини ўрганиш учун: мева пашшасининг хромосомалари, микроскоп тагида ўрганилади. мева пашшасида 4 жуфт хромосома мавжуд. мева пашшаси хромосома препаратлар дастлаб микроскопда кичик катталикда 8 х 10 кўрилади. хромосомалар фақат бўлинаётган хужайраларда кўзга кўринади. хужайра бўлинишининг метофаза даврида хромосомаларни микроскопда иммерсион обектив ёрдамида 90 х …
2 / 6
алоплазма, органоидлар ва киритмалар киради. органоидлар- органоидлар (юнонча органон-аъзо, eidos-ўхшаган сўзларидан олинган) ҳужайраларнинг маълум тузилишга эга ва ҳар қайсиси ўзига хос функцияни бажаришга мослашган доимий таркибий қисмидир. органоидлар моддларнинг ташилиши, энергия ҳамда моддларнинг айланиши, бўлиниши ҳарактланиши ва шунга ўхшаш хужайраларнинг купгина бошқа функцияларини амалга ошишини таъминлайди. қандай хужайраларга ўхшашига қараб органоидлар умумий ва хусусий, ўзига хос органоидларга бўлинади умумий органоидларга митохондирия, голжи аппарати, эндоплазматик тўр, лизосомалар, рибосомалар киради. ўсимлик ҳужайраларида булардан ташқари пластидалар ҳам учрайди ҳайвон ҳужайралари учун центриолалар ҳам умумий органоидларга киради. умумий органоидлар деярли ҳамма ҳужайраларда учраганлиги учун ҳам шундай ном берилган. хусусий органоидлар эса фақат айрим, хусусий функцияларни бажаришга мослашган ҳужайралардагина учраганлиги сабабли ҳам шундай ном берилган. хусусий органоидлар эса фақат айрим, хусусий функцияларни бажаришга мослашган ҳужайралардагина учрайди уларга мисол қилиб киприкчалар (инфузориялар, нафас йўллари ҳужайраларида), хивчинлар (сперматозоидда, эвгленада), тонофибриллалар (эпителай ҳужайраларида), нейрофибриллалар (нерв ҳужайраларида) ва бошқа хусусий органоидларни келтириш мумкин. митохондирия - митохондрийларнинг асосий вазифалари-атфни адф …
3 / 6
ани оксидланишидан олинади. митохондрийлар ҳужайрани қайси қисмида энергия зарур бўлса, ўша ерда тўпланади. рибосомалар. ҳужайрада оқсилни синтезланишида иштирок этадиган рибонуклеотид зарралардир. рибосомалар, аниқроғи полисомалар ҳужайрада оқсил ҳосил бўлиш марказлари, шу туфайли тирик материянинг яратилишида асосий масул ҳисобланади. зеро ҳаётий фаолият жараёнида цитоплазма ва ядрода узлуксиз равишда оқсилни янгиланиб туриши ҳужайрада рибосомаларсиз рўй бера олмайди. ядрога жо бўлган ирсий аҳборот ядродан ирнк ёрдамида рибосома ўтказилади, бу билан яратиладиган оқсил молекуласининг тузилиши ва ҳусусиятлари белгиланади. бу ноёб жараён жуда аниқ ва тез амалга ошадики 30 дақиқа давомида бактерияларда escherichia coli танасида бир неча юз минг молекула оқсилни ярата олади. эндоплазматик тўр. эндоплазматик ретикулум 1945 йили к.портер томонидан ҳайвон ҳужайраларида, кейинроқ барча ўсимликларнинг ҳужайраларида аниқланган. эндоплазматик ретикулумни икки кўринишдаги донадорлиги ва донадор бўлмаганлигини тавсифланган. улар турлича морфологик тузилишга эгалиги туфайли бажарадиган вазифаларида ҳам фарқ бор. донадорли эндоплазматик ретикулумнинг ташқи мембранаси ўзаро яқин жойлашган рибосомалар билан қопланганлиги туфайли шундай номланади. донадор голжи аппарати. голжи …
4 / 6
ллюлозали матрикси ва шиллиғи, пектин моддаларини ажратар ва тўплар экан. бунинг учун диктиосомаларда тегишли ферментлар мавжуд. голжи пуфакчалари полисахаридларни плазмолеммага ташийди. пуфакчаларнинг мембранаси чўзилиб узаётган плазмолемма мембранаси учун ҳомашё ҳисобланади. шу боис полисахаридларни жадвал даражада ажратаётган ҳужайраларда голжи аппарати муҳим аҳамият касб этади. бу вақтда жуда кўп диктиосомалар цитоплазмани голжи пуфакчалари билан тўлдириб юборади. голжи аппарати полисахаридларни ҳосил қилиб уларни ажратишдан ташқари айрим оқсилларни, ҳусусан гидролитик ферментларни ҳужайра ичидаги ташилишида шу билан бирга вокуола ва лизосомаларни ҳосил бўлишида бошқа органеллалар билан бирга иштирок этади. 2-расм. ҳужайра марказинин жойлашиши ядро. ядро ҳужайрадаги йирик органелла ҳисобланади. унинг катталиги ўсимликни турига ҳужайрани хили ёшига боғлиқ бўлсада кўп ҳолларда 10-25 мкм келади. ядронинг энг каттаси 500 мкм гача бўлганлари жинсий ҳужайраларда жойлашган. ядро ўзининг химиявий таркиби билан бошқа барча органеллалардан ҳужайранинг ирсий моддаси-днк миқдорини энг кўплиги (15-30%) билан кескин фарқланади. ҳужайрадаги барча днк нинг 99% ядрода жойлашиб ядродаги махсус оқсиллар билан дезоксирибонуклеопротеидларни ҳосил қилади. …
5 / 6
биологиянинг марказий проблемаси булиб, унинг асосида организмларнинг купайиши, ўсиши, ривожланиши ётиб, хромосома ва днк ўртасида ирсий ўхшашлик амалга ошади. хужайраларнинг икки типдаги бўлиниши маълум: а) амитоз - бир ҳужайрали организмлардаги оддий бўлиниши; б) митоз - кўп ҳужайрали организмлар ядроси ва цитоплазмасининг мураккаб бўлиниши. ҳужайранинг икки бўлиниши орасидаги даврга интерфаза дейилади. ҳужайранинг бир бўлиниши дан иккинчи бўлинишгача ўтган даврга митотик ёки ҳужайра цикли дейилади, у интерфаза ва митоздан ташкил топади. интерфаза уч даврдан иборат: 1. просинтетик - модда алмашиш жараёни рўй беради, и-рнк ва оқсиллар синтез бўлади; 2. синтетик - днк икки марта кўпаяди, хромосомаларнинг иккиланишига тайёргарлик кўрилади. 3. постсинтетик - хромосомалар иккиланади ва спираллашади. ингерфаза ҳужайра ҳаётидаги муҳим давр бўлиб, бу даврдаги ўзгаришлар ҳужайранинг бўлинишига олиб келади. митоз - ҳужайра бўлинаётганида кўзга кўринадиган ўзгаришлар давридир. митоз тўрт фазадан иборат; профаза, метофаза, анафаза ва телофаза. профазада центриолалар ҳужайра қутбларига тарқалади, хромосомалар буралиб қисқарадилар. метафазада хромосомалар ҳужайра ўртасига жойлашиб, икки қутбга ўтиб …

Want to read more?

Download all 6 pages for free via Telegram.

Download full file

About "hujaqira tuzilishi va mitoz va meyoz bo'linishi"

2.1- mavzu: хужайра тўғрисида тушунча. ҳужайранинг тузилишини ўрганиш ва ҳужайранинг митоз ва мейоз бўлиниши машғулотнинг мақсади: ҳужайранинг асосий таркибий қисмлари – ҳужайра қобиғи, цитоплазма ва ядро ва ҳужайра қобиғи, ҳужайрани ташқи муҳит билан ва бошқа ҳужайралар билан ўзаро муносабатини ўрганиш. хромосомаларни кўриш ва уларнинг тузилишини ўрганиш, хромосома тўпламларини кўриш ва чизиш, мева пашшаси, қорамоллар, чўчқалар, товуқларнинг кариотипларини ўрганиш ва чизиш митоз ва мейознинг ҳар хил фазалари ҳамда босқичларини ўрганиб чизмада изоҳлаш.фазалар бўйича хромосомалар ҳолати, жойлашиши ҳамда пайдо бўлишини ўрганиш, нигоҳон қуринишини чизмада келтириш. . керакли жихоз ва асбоб ускуналар: микроскоп, тайёр препаратлар, плакатлар, суратлар қайчи, ленейка, элим, рангли қаламлар. комп...

This file contains 6 pages in DOCX format (178.5 KB). To download "hujaqira tuzilishi va mitoz va meyoz bo'linishi", click the Telegram button on the left.

Tags: hujaqira tuzilishi va mitoz va … DOCX 6 pages Free download Telegram