abdurauf fitrat, hamza hakimzoda niyoziy, abdulla qodiri, cho‘lpon hayoti vaijodi

PPTX 24 sahifa 4,8 MB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1 / 24
mavzu: abdurauf fitrat, hamza hakimzoda niyoziy, abdulla qodiriy, cho‘lpon hayoti va ijodi r e j a: 1. fitratning hayot yo’li. 2. fitrat adabiyotshunos va tilshunos. 3. hamza ijodiy yo’lining ma’rifatparvarlik bosqichi. 4. hamza dramalari. 5.abdulla qodiriy – o’zbek realistik romanining yaratuvchisi. 6. abdulla qodiriy satirasi. 7. cho’lpon lirikasi. 8. cho’lpon dramalari. t a ya n ch t u sh u n ch a l a r: “ma’rifatparvarlik”, “jadidchilik”, “yosh buxoroliklar harakati”, “munozara”, “hind sayyohi bayoni...”, “hind ixtilolchilari”, “bedil”, “abulfayzxon”, “adabiyot qoidalari”, “qo’qon adabiy muhiti”, “nihoniy”, “devoni nihoniy”, “milliy ashulalar”, “oq gul”, “qizil gul”, “yashil gul”, “sapsar gul”, “pushti gul”, “sariq gul”, “turk millati”; “juvonboz”, “baxtsiz kuyov”, “uloqda”, “o’tkan kunlar”, “mehrobdan chayon”, “obid ketmon”, “o’tkan kunlar” kitobi”; “adabiyot nadur?”, “doktor muhammadyor”, “uyg’onish”, “buloqlar”, “tong sirlari”, “kecha va kunduz”, “yorqinoy”, “ulug’ hindi”, “tagor va tagorshunoslik”. abdurauf abdurahim o‘g‘li fitrat madaniyatimiz tarixiga shoir va nosir, dramaturg va publitsist, tilshunos va adabiyotshunos, tarixchi va …
2 / 24
u yillarda turkiyada nashr etilgan. 1909—1913 yillarda turkiya dorilfununida o‘qiyotganida jadidchilik g‘oyalari bilan tanishib, shu g‘oyalar bilan sug‘orilgan asarlar yozgan. u turkiyadagi tahsili davrida o‘ziga fitrat (zukko, dono, bilimdon) deb taxallus olgan. fitrat ijodi turkistonda inqilobiy harakatlar kuchaygan davrlarga to‘g‘ri keladi. u 1913 yili fors-tojik tilida yaratgan «munozara» nomli asarida o‘z xalqini zulm botqog‘idan qutqarib, «najot yo‘li»ni izlaganligini tasvirlaydi. bu davrda ovro‘pa fani va madaniyatini targ‘ib qilish ham fitrat ma’rifatparvarligining muhim yo‘nalishini tashkil etgan. fitrat 1917 yili fevral inqilobidan keyin «hurriyat» gazetasini tashkil etib, unda xalqni istiqlol uchun kurashga da’vat etuvchi she’r va maqolalarini e’lon qilgan. uning «hurriyat» gazetasida bosilgan «yurt qayg‘usi» nomli she’r va sochmalarida turkistonning hurligi uchun kurashga bel bog‘lagan lirik qahramonning «men sen uchun tug‘ildim, sen uchun yasharman, sening uchun o‘larman, ey turkning muqaddas o‘chog‘i!» degan da’vati baralla eshitiladi. uning «qon», «begijon», «temur sag‘anasi», «o‘g‘izxon», «abo muslim», «hind ixtilochilari», «chin sevish» kabi dramalarida milliy mustaqillik uchun kurash …
3 / 24
, adabiyotshunos sifatida ham bir qancha asarlar yaratgan. jumladan, «adabiyot qoidalari», «eski o‘zbek adabiyoti namunalari», «aruz haqida» kabi ilmiy kuzatuvlari o‘zbek adabiyotshunoslik fanining shakllanishida muhim rol o‘ynadi. shuningdek, uning umar hayyom, firdavsiy, navoiy, bedil haqidagi tadqiqotlari adabiyotimiz tarixini o‘rganishda muhim manba bo‘lib xizmat etadi. u ahmad yassaviy, sulaymon boqirg‘oniy kabi o‘ndan ortiq mumtoz adabiyot vakillari haqida ham maqolalar yozgan. fitrat ayni paytda tashkilotchilik faoliyati bilan ham shug‘ullanib, 1921 —1923 yillarda buxoro xalq jumhuriyatida maorif xalq noziri bo‘lib xizmat qilgan. 1923—1924 yillarda esa frunzechilar tomonidan quvg‘in qilingan shoir moskvadagi sharq tillari institutida ilmiy faoliyat bilan shug‘ullangan. m., 1924]. fitrat «shashmaqom», «o‘zbek musiqasi to‘g‘risida» maqolalari va «o‘zbek klassik musiqasi ham uning tarixi» (1927) risolasi bilan xx asr o‘zbek musiqashunoslik fanini boshlab berdi. fitrat 1938 yil 4 oktyabrda abdulla qodiriy, cho‘lpon singari yozuvchilar bilan birga otib tashlangan. 1991 yil 25 sentyabrda fitratga o‘zbek adabiyotini rivojlantirishdagi xizmatlari uchun alisher navoiy nomidagi respublika davlat mukofoti …
4 / 24
hu yangi davrning yangiliklari ketidan ergashamiz va shunga o‘xshash dostonchiliq, ro‘monchiliq va hikoyachiliqlarda ham yangarishg‘a, xalqimizni shu zamonning «tohir-zuhra»lari, «chor darvesh»lari, «farhod-shirin» va «bahromgo‘r»lari bilan tanishdirishka o‘zimizda majburiyat his etamiz. o`tkan kunlar otabek sevgi-muhabbat, oila masalalari ijtimoiy hayot ezgulik va yovuzlik o’rtasidagi kurash abdulla qodiriy ushbu asarni yozish davomida bir necha marta marg'ilonga qatnagan ekanlar. bobomning aytishlaricha, qodiriy marg'ilonning turli mahallalari, go'shalarini aylanib, odamlar bilan suhbatlashgan ekanlar. bobomning otalari mahallaning katta imomi bo'lganliklari uchun ular bilan ham gaplashgan ekanlar. abdulla qodiriy o'zlarining xotiralarida ham bu haqda aytib o'tadilar. ular har bir ko'rgan holatlari, odamlarning suhbatlari va hokazolardan asarda unumli foydalanganlar. bir kuni marg'ilon ko'chalarida yurib, birovning uyidan zig'ir yog'i hidini sezganlar va shu holatni ham asarga kiritdim, deydilar. abdulhamid sulaymon o’g’li cho’lpon xx asr she’riyatining yirik vakili, o’zbek nasri, dramaturgiyasi, tanqidchiligiga katta hissa qo’shgan mutafakkirdir. “cho’lpon”, “qalandar”, “mirzaqalandar”, “andijonlik” kabi taxalluslar bilan ijod qilgan. cho’lpon 16-17 yoshlaridayoq ham sharqona, ham …
5 / 24
an vujudimizga suv, havo naqadar zarur bo’lsa, maishat yo’lida har xil qaro kirlar ila xiralangan ruhimiz uchun shul qadar adabiyot kerakdir. adabiyot yashasa millat yashar...” bu mulohazalar bugun ham o’z qimmatini yo’qotgan emas. “doktor muhammadiyor” hikoyasi xx asr boshlaridagi o’zbek ma’rifatchilik adabiyotida o’ziga xos o’rin tutadi. cho’lponning 1913-17 yillardagi ijodini birinchi bosqich deb olsak, shoir bu bosqichda chinakam muvaffaqiyatga erisha oldi deyish qiyin. 1917 yillarda cho’lpon ijodining yetuklik bosqichi boshlangan. bu davrga kelib cho’lpon san’at, adabiyotning rolini aniqroq tushuna boshlaydi. u “uyg’onish” (1922 y.), “buloqlar” (1924 y.), “tong sirlari” (1926) degan uchta to’plam e’lon qildi. ulardan tashqari “go’zal yozqichlar” va “adabiy parchalar” degan kitoblarda uning anchagina she’rlari bosildi. 1926 yilda “yorqinoy” dramasi alohida kitob tarzida chop etildi. boshqa yuzlab yozuvchilar, adiblar, san’atkorlar, olimlar kabi cho’lponning ham boshida qora bulutlar behad quyuqlashdi. endi uni “millatchi” debgina emas, ochiqdan-ochiq “xalq dushmani” deb atay boshladilar. inqilobdan oldingi fors shoirlarini o’qish ham cho’lpon zimmasiga …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 24 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"abdurauf fitrat, hamza hakimzoda niyoziy, abdulla qodiri, cho‘lpon hayoti vaijodi" haqida

mavzu: abdurauf fitrat, hamza hakimzoda niyoziy, abdulla qodiriy, cho‘lpon hayoti va ijodi r e j a: 1. fitratning hayot yo’li. 2. fitrat adabiyotshunos va tilshunos. 3. hamza ijodiy yo’lining ma’rifatparvarlik bosqichi. 4. hamza dramalari. 5.abdulla qodiriy – o’zbek realistik romanining yaratuvchisi. 6. abdulla qodiriy satirasi. 7. cho’lpon lirikasi. 8. cho’lpon dramalari. t a ya n ch t u sh u n ch a l a r: “ma’rifatparvarlik”, “jadidchilik”, “yosh buxoroliklar harakati”, “munozara”, “hind sayyohi bayoni...”, “hind ixtilolchilari”, “bedil”, “abulfayzxon”, “adabiyot qoidalari”, “qo’qon adabiy muhiti”, “nihoniy”, “devoni nihoniy”, “milliy ashulalar”, “oq gul”, “qizil gul”, “yashil gul”, “sapsar gul”, “pushti gul”, “sariq gul”, “turk millati”; “juvonboz”, “baxtsiz kuyov”, “uloqda”, “o’tkan ku...

Bu fayl PPTX formatida 24 sahifadan iborat (4,8 MB). "abdurauf fitrat, hamza hakimzoda niyoziy, abdulla qodiri, cho‘lpon hayoti vaijodi"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: abdurauf fitrat, hamza hakimzod… PPTX 24 sahifa Bepul yuklash Telegram