o`lim jazosining bekor qilinishi – inson huquq va erkinliklari ustuvorligini ta`minlashning muhim omili

DOC 64.5 KB Free download

Page preview (4 pages)

Scroll down 👇
1
1350283893_14917.doc ш o`lim jazosining bekor qilinishi – inson huquq va erkinliklari ustuvorligini ta`minlashning muhim omili inson huquqlari umumjahon deklaratsiyasining 3-moddasida har bir inson yashash, erkinlik va shaxsiy daxlsizlik huquqiga ega ekanligi belgilab qo`yilgan. fuqarolik va siyosiy huquqlar to`g`risidagi paktning 6-moddasi 1-bandida bunga keng ta`rif beriladi: «har bir insonning yashash huquqi uning ajralmas huquqidir. bu huquq qonun bilan muhofaza etiladi. hech kim o`zboshimchalik bilan insonni yashash huquqidan mahrum qila olmaydi» . shu bois mamlakatimizda 2008 yilning 1 yanvaridan boshlab o`lim jazosining bekor qilinishi prezidentimiz ta`kidlaganidek, “xalqaro hamjamiyat tomonidan ijobiy kutib olindi va butun dunyoda aks-sado berdi” . qonunchilikka kiritilgan o`zgartirishlarga muvofiq, o`zbekiston respublikasi jinoyat kodeksining jazo tizimida nazarda tutilgan 43-moddasi birinchi qismining “z” bandidagi “o`lim jazosi” degan so`zlar “umrbod ozodlikdan mahrum qilish” degan so`zlar bilan almashtirildi. mazkur o`rinda jahon amaliyotida umrbod ozodlikdan mahrum etish jazosining qonunda belgilanishiga nisbatan turlicha yondashuvlar shakllanganligini ta`kidlash joiz. jumladan, ba`zi davlatlarda (rossiya, belarus, moldova, gruziya, ozarbayjon, …
2
di. unga binoan, umrbod ozodlikdan mahrum qilish favqulodda jazo chorasi bo`lib, mahkumni maxsus tartibli jazoni ijro etish koloniyasiga joylashtirish orqali jamiyatdan muddatsiz ajratib qo`yishdan iboratdir. qonun bo`yicha faqat ikki turdagi o`ta og`ir jinoyat uchun, ya`ni javobgarlikni og`irlashtiradigan holatlarda qasddan odam o`ldirish (97-moddaning ikkinchi qismi) va terrorizm (155-moddaning uchinchi qismi) jinoyati uchun umrbod ozodlikdan mahrum qilish nazarda tutildi, xolos. xorijiy amaliyot shuni ko`rsatadiki, ba`zi davlatlarda umrbod ozodlikdan mahrum qilish jazosi yuqorida ko`rsatilgan o`ta og`ir jinoyatlardan tashqari, agressiya, genotsid, davlatning xafvsizligiga qarshi jinoyatlar, josuslik, konstitutsiyaviy tuzumga tajovuz qilish, nomusga tegish, mulkni nobud qilish, bosqinchilik va boshqa jinoyatlarni sodir qilganlik uchun ham tayinlanadi. masalan, rossiyada 6 turdagi, germaniyada 7 ta, yaponiyada 9 ta, daniyada 10 ta, belgiyada 11 ta, shvetsiyada 13 ta, belarusda 14 ta, ozarbayjonda 16 ta, qozog`istonda 17 ta, fransiyada 18 ta, koreyada 19 ta, moldovada 24 ta va xitoyda 66 turdagi o`ta og`ir jinoyatlar uchun umrbod ozodlikdan mahrum qilish jazosi …
3
si ham tayinlanishi mumkin emas edi. endilikda o`lim jazosi o`rniga kiritilgan umrbod ozodlikdan mahrum qilish jazosi ham mazkur shaxslarga nisbatan tayinlanmasligi belgilandi. huquqiy jihatdan olganda, voyaga yetmasdan jinoyat sodir etgan shaxs hukm chiqarish vaqtida o`n sakkiz yoshga to`lgan taqdirda ham umrbod ozodlikdan mahrum qilish jazosiga hukm qilinishi mumkin emas. oltmish yoshdan oshgan erkakka nisbatan mazkur jazoni qo`llamaslik uchun esa uning sud hukmiga qadar ushbu yoshdan oshganligi talab qilinadi. o`z navbatida jinoyat unga tayyorgarlik ko`rish yoki uni sodir etishga suiqasd qilish bosqichlarida to`xtatilgan bo`lsa, ya`ni tamom bo`lmagan bo`lsa, bunday jinoyat uchun ham umrbod ozodlikdan mahrum qilish jazosi tayinlanishi mumkin emas. bu borada rossiya, ukraina, belarus, moldova, gruziya, ozarbayjon, yaponiya, koreya, xitoy, fransiya, germaniya, avstriya, polsha, shveytsariya, shvetsiya, gollandiya, daniya, belgiya, aqsh jinoyat qonunchiligi tahlili shuni ko`rsatadiki, sanab o`tilgan davlatlarning faqat 7 tasida umrbod ozodlikdan mahrum qilish jazosini qo`llash mumkin bo`lmagan shaxslar toifasiga oid normalar mavjud. misol uchun, rossiya federatsiyasining jinoyat kodeksiga …
4
`lganidan keyin berilishi mumkin. lekin jazoni o`tash davrida mahkum qat`iy tuzalish yo`liga o`tgan, belgilangan tartibni buzganlik uchun intizomiy jazo olmagan, mehnat va o`qishga nisbatan vijdonan munosabatda bo`layotgan, tarbiyaviy tadbirlar o`tkazishda faol ishtirok etayotgan taqdirda esa, iltimosnoma tayinlangan jazoning yigirma yilini haqiqatda o`tab bo`lganidan keyin berilishi ham mumkin. umrbod ozodlikdan mahrum qilish jazosiga hukm qilingan shaxs afv etish tartibida jazoni o`tashdan ozod qilinishi yoki ushbu jazo ozodlikdan mahrum qilish jazosiga almashtirilishi mumkin. qonunga muvofiq, afv etish to`g`risidagi iltimosnoma uzoq muddatga ozodlikdan mahrum qilishga hukm etilgan shaxs tomonidan u tayinlangan jazo muddatining yigirma yilini haqiqatda o`tab bo`lganidan keyin berilishi mumkin. lekin jazoni o`tash davrida mahkum qat`iy tuzalish yo`liga o`tgan, belgilangan tartibni buzganlik uchun intizomiy jazo olmagan, mehnat va o`qishga nisbatan vijdonan munosabatda bo`layotgan, tarbiyaviy tadbirlar o`tkazishda faol ishtirok etayotgan taqdirda esa, iltimosnoma tayinlangan jazoning o`n besh yilini haqiqatda o`tab bo`lganidan keyin berilishi ham mumkin. uzoq muddatga ozodlikdan mahrum qilingan shaxs afv etish …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "o`lim jazosining bekor qilinishi – inson huquq va erkinliklari ustuvorligini ta`minlashning muhim omili"

1350283893_14917.doc ш o`lim jazosining bekor qilinishi – inson huquq va erkinliklari ustuvorligini ta`minlashning muhim omili inson huquqlari umumjahon deklaratsiyasining 3-moddasida har bir inson yashash, erkinlik va shaxsiy daxlsizlik huquqiga ega ekanligi belgilab qo`yilgan. fuqarolik va siyosiy huquqlar to`g`risidagi paktning 6-moddasi 1-bandida bunga keng ta`rif beriladi: «har bir insonning yashash huquqi uning ajralmas huquqidir. bu huquq qonun bilan muhofaza etiladi. hech kim o`zboshimchalik bilan insonni yashash huquqidan mahrum qila olmaydi» . shu bois mamlakatimizda 2008 yilning 1 yanvaridan boshlab o`lim jazosining bekor qilinishi prezidentimiz ta`kidlaganidek, “xalqaro hamjamiyat tomonidan ijobiy kutib olindi va butun dunyoda aks-sado berdi” . qonunchilikka kiritilgan o`zgarti...

DOC format, 64.5 KB. To download "o`lim jazosining bekor qilinishi – inson huquq va erkinliklari ustuvorligini ta`minlashning muhim omili", click the Telegram button on the left.

Tags: o`lim jazosining bekor qilinish… DOC Free download Telegram