standartlashtirish usullari

PDF 4 pages 401.9 KB Free download

4 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 401.9 KB

File type PDF

Pages 4

Updated Dec 2025

Page preview (4 pages)

Scroll down 👇

1 / 4

10- ma’ruza. standartlashtirish usullari reja: 1. standartlashtirishning asosiy tamoyillari (umumiy va xususiy tamoyillar). 2. standartlashtirish usullari (unifikatsiyalash, tipiklashtirish, agregatlash va b). 3. standartlashtirish va o‘zaro almashinuvchanlik. tayanch iboralar: rejalilik, tizimlilik, ilmiylik, iqtisodiy samaradorlik, dinamiklik, ilg‘orlilik tamoyili, direktivlik, unifikatsiyalash, tipiklashtirish, agregatlash, kompleks standartlashtirish, o‘zaro almashinuvchanlik. 1. standartlashtirishning asosiy tamoyillari (umumiy va xususiy tamoyillar) standartlashtirish fanning bir qismi sifatida o‘z nazariyasiga va, shu jumladan, umumiy va o‘ziga xos tamoyillarga ega. barcha ijtimoiy jarayonlar uchun xos bo‘lgan rejalilik, tizimlilik, ilmiylik va iqtisodiy samaradorlik tamoyillari standartlashtirishga ham taalluqlidir. bulardan tashqari, standartlashtirishning quyidagi o‘ziga xos tamoyillari bor. dinamiklik. bu tamoyil standartlarda mahsulot sifati va assortimentiga qo‘yilgan talablarni vaqti-vaqti bilan qayta ko‘rib chiqish tamoyilidir. endilikda standartlar har besh yilda qayta ko‘rib chiqilmokda va kiritilgan o‘zgarishlar informatsion ko‘rsatkichlarda e’lon kilinadi. ilg‘orlilik tamoyili (istiqbolli standartlashtirish). bu tamoyil mahsulot sifati va assortimentiga amalda qo‘llanilib kelinayotgan standart talablaridan yuqori talablar qo‘yish va fan-texnika yutuqlari bilan hamohang yurish tamoyilidir. bu tamoyilning …

2 / 4

lar va korxonalar) uchun qonun kuchiga egaligini bildiradi. standart hujjatlarda belgilangan talablar idoraviy mansubligi va mulkchilikning shaklidan kat’iy nazar, o‘zbekiston respublikasi hududidagi barcha korxonalar hamda tashkilotlar, shuningdek tadbirkorlik faoliyati bilan shug‘ullanayotgan jismoniy va yuridik shaxslar tomonidan qo‘llanilishi shart. standart hujjatlarsiz mahsulot ishlab chiqarish va uni realizatsiya qilish ta’qiqlanadi. nizolarni ko‘rib chiqishda standartlarning faqat asl nusxasi, ya’ni bosmaxona usulida nashr etilgan nusxasi dastak bo‘ladi. 2. standartlashtirish usullari (unifikatsiyalash, tipiklashtirish, agregatlash va b.) unifikatsiyalash. unifikatsiyalash standartlashning eng faol va shuning uchun ham eng ko‘p tarqalgan uslubi hisoblanadi. ishlab chiqarish jarayonlarida foydalanish maqsadida har yili mashina va uskunalarning ko‘plab namunalari yaratiladi. ko‘p hollarda yangi mahsulotlar konstruktiv qarorlarga xos bir-biriga o‘xshash, yoki, juda yaqin keladigan foydalanish tavsiyanomalariga ega bo‘lib, bu hol ularning turkumlab ishlab chiqarilishi yo‘lga qo‘yilishini qiyinlashtiradi. bir xil maqsadda foydalaniladigan buyumlar nomenklaturasini oqilona qisqartirish uchun ularni unifikatsiyalash amalga oshiriladi hamda buyumlarning parametrik qatoriga standartlar ishlab chiqiladi. bu esa, o‘z navbatida, ishlab chiqarishni …

3 / 4

miqdorini belgilash hisoblanadi. mashinasozlikda va ishlab chiqarishning boshqa sohalarida foydalaniladigan boltlar, podshipniklar, tasmalar, materiallarning xossalari, metall prokatning shakli va o‘lchamlarini unifikatsiyalash bunga yorkin misol bo‘la oladi. boltlar shakllari va o‘lchamlarini unifikatsiyalash ular turlarining xilma- xilligini o‘nlab marta qisqartiradi, ularni yuqori samarali ixtisoslashgan holda ishlab chiqarishni tashkil etish imkonini beradi, bu esa mashinalarni loyihalash, ularga xizmat ko‘rsatishni va ularni ta’mirlashni soddalashtirishga olib keladi. boshqa mahsulot turlaridan tashqari, hujjatlar, sinovlar va nazorat uslublari, jarayonlar, talablar me`yorlari, belgilashlar va boshqalar ham unifikatsiya qilinishi lozim. standartlashtirish ob`yektlarini unifikatsiyalash darajasini baholash uchun asosiy ko‘rsatkich qo‘llanish koeffitsiyenti к𝑞 hisoblanadi. qo‘llanish koeffitsiyenti к𝑞 quyidagi formula bilan hisoblanadi: кq = (𝑛 − 𝑛 − 𝑛𝑜 𝑛⁄ ) ∙ 100 % bunda: 𝑛 – mahsulotning barcha elementlari (qismlari) soni; 𝑛𝑜- mahsulot tarkibidagi original elementlar (qismlar) soni. faqat aynan shu mahsulotda birinchi marta qo‘llaniladigan mahsulotning tarkibiy qismlari original elementlar (qismlar) hisoblanadi. tizimlash va tasniflash unifikatsiyalashning asosi hisoblanadi. tizimlash - voqea, …

4 / 4

ing boshqa sohalarida ham keng qo‘llaniladi. tipiklashtirish. tipiklashtirish - bu namunali konstruktiv, texnologik, tashkiliy va boshqa qarorlarni ishlab chiqish hamda belgilash jarayoni bo‘lib, ularda qator buyumlar yoki jarayonlar uchun umumiy texnik xususiyatlar meyeriy mustahkamlangan bo‘ladi. yangi mashina va buyumlarni loyihalash chog‘ida konstruktor zimmasida oldin ishlab chiqilgan, unifikatsiya qilingan yig‘uv qismlari va detallaridan mumkin qadar foydalanish vazifasi turadi. aks holda xech qanday iqtisodiy yoki texnik afzalliklari bo‘lmagan, ishlab chiqarishning zamonaviy texnologik darajasini ta’minlashga imkon bermaydigan qator yangi loyihalar vujudga keladi. tipiklashtirish yordamida loyihalash vaqtidayok samarasiz xilma-xillikka barham berish mumkin bo‘ladi, bunda loyihalashda unifikatsiya qilingan yig‘uv qismlari va detallarning namunali konstruksiyalaridan foydalaniladi. tipiklashtirish bajaradigan ishi o‘xshash, ammo o‘lchami va loyiha yechimlari bo‘yicha bir-biridan uncha fark kilmaydigan ko‘plab buyumlar, mashinalar, uskunalarining ishlab chiqilishiga yo‘l qo‘ymaslik imkonini beradi. agregatlash - mahsulotlarni loyihalash jarayonida unifikatsiyalangan standart yoki ko‘p martalab qo‘llaniladigan elementlar (mexanizmlar, detallar, qismlar, agregatlar va b.) dan keng foydalanishni ko‘zda tutuvchi standartlashtirish usulidir. kompyuterlarning …

Want to read more?

Download all 4 pages for free via Telegram.

Download full file

About "standartlashtirish usullari"

10- ma’ruza. standartlashtirish usullari reja: 1. standartlashtirishning asosiy tamoyillari (umumiy va xususiy tamoyillar). 2. standartlashtirish usullari (unifikatsiyalash, tipiklashtirish, agregatlash va b). 3. standartlashtirish va o‘zaro almashinuvchanlik. tayanch iboralar: rejalilik, tizimlilik, ilmiylik, iqtisodiy samaradorlik, dinamiklik, ilg‘orlilik tamoyili, direktivlik, unifikatsiyalash, tipiklashtirish, agregatlash, kompleks standartlashtirish, o‘zaro almashinuvchanlik. 1. standartlashtirishning asosiy tamoyillari (umumiy va xususiy tamoyillar) standartlashtirish fanning bir qismi sifatida o‘z nazariyasiga va, shu jumladan, umumiy va o‘ziga xos tamoyillarga ega. barcha ijtimoiy jarayonlar uchun xos bo‘lgan rejalilik, tizimlilik, ilmiylik va iqtisodiy samaradorlik tamoyillari sta...

This file contains 4 pages in PDF format (401.9 KB). To download "standartlashtirish usullari", click the Telegram button on the left.

Tags: standartlashtirish usullari PDF 4 pages Free download Telegram