adabiyot shunoslik nazariyasi fanidan taqdimot

PPTX 14 pages 156.7 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 14
mustaqil ish adabiyotshunoslik nazariyasi fanidan taqdimot mavzu: adabiyot nazariyasiga oid xx asrda yaratilgan fundamental manbalar tahlili tayyorladi: o‘zbek adabiyotshunosligi kafedrasi katta o‘qituvchisi (phd) ra’no mullaxo‘jayeva taqdimot rejasi: “adabiyot tarixining mustaqil tarmoq sifatida shakllana boshlashi” “adabiy tanqid” “adabiyot nazariyasi” adabiyot tarixiga nazar adabiyot tarixi o`tmish adabiyotini (jahon yoki biror milliy adabiyotni) uzluksiz jarayon yoki shu jarayonning bosqichlaridan biri sifatida o`rganadi. o'zbek adabiyotshunosligida adabiyot tarixining mustaqil tarmoq sifatida shakllana boshlashi xx asming birinchi choragiga to‘g‘ri keladi. sohaning shakllanishi va rivojlanishida a. fitrat, a.sa’diy, o.sharafuddinov, v. zohidov, v. abdullayev, h. sulaymonov, g‘. karimov, n.mallayev, a. qayumov, a. xayitmetov, a. abdug'afurov singari olimlarning ulkan xizmatlarini alohida ta’kidlash lozim. ularing tadqiqotlarida adabiyotimiz tarixining turli bosqichlari keng yoritildi, ko‘plab yirik ijodkorlarning hayoti va faoliyati monografik planda o‘rganildi. ushbu yo‘nalishdagi izlanishlar natijasi o‘laroq 1977-1980-yillarda milliy adabiyotimizning tarixiy yo'lini umumiy tarzda yorituvchi “o‘zbek adabiyoti tarixi” nomli 5 jildli fundamental tadqiqot yaratildi. 1987—1989-yillarda «история узбекской литературы» nomli fundamеntal tadqiqotlar …
2 / 14
atlar matbuotning rivojlanishi bilan bog'liq xolda kuchaygan. uning adabiy ijodga yaqinlashuvi esa g'arb ilmida o'tgan asrning 20-yillaridan boshlab kuzatilgan akademizmdan qochish va “esseizm”ning ommalashuvi bilan bog'liqdir. hozirgi tushunchadagi - faoliyat turi va adabiyotshunoslikning tarkibiy qismi bo’lmish yangi tipdagi o'zbek adabiy tanqidchiligining shakllanishi xix asr oxiri - xx asr boshlariga to‘g‘ri keladi. ta’kidlash kerakki, yangi tipdagi adabiy tanqidchilikning shakllanishi milliy matbuotning shakllanishi bilan bog‘liq holda amalga oshdi. shu o'rmda bir aniqlik kiritish zarurati bor. garchi ilk adabiy tanqidiy materiallar xix asming 80-yillaridan “turkiston viloyati gazeti”da chop etila boshlagan esa-da, haqiqatda o'zbek adabiy tanqidchiligi 1907-yildan keyin — jadid matbuoti bilan birga rosmana oyoqqa turdi deyish to‘g'riroq bo‘ladi. zero, adabiyotni targ‘ib etish, yaratilayotgan asarlar mohiyatini ommaga anglatish adabiyotga millatni uyg'otish vositasi deb qaragan jadid ma’rifatchilari olib borayotgan maqsadli faoliyatning muhim yo‘nalishlaridan biri edi. jadidchilikning ko‘zga ko‘ringan namoyandalari m. behbudiy, a fitrat, s. vasliy, x. muin hamda ijodiy faoliyati jadidchilik ta’sirida boshlangan v mahmud, …
3 / 14
unosligi an’analariga muvofiq tarzda o‘zbek mumtoz adabiyotshunosligida ilmi aruz (navoiy, bobur), ilmi qofiya va ilmi badi (xudoydod taroziy) doirasidagi nazariv masalalar ancha keng o'rganilgan. biroq mazkur masalalar adabiyot nazariyasining birgina qismi- poetika doirasi bilangina cheklanadi. to‘g‘ri, sharqda “muallimi soniy” deya ulug‘lanuvchi forobiy o‘z davrida yunon faylasufi arastu ta’sirida va bevosita uning asarlarini sharhlash asnosida badiiy adabiyot mohiyati, adabiy tur va janrlar, syujet, kompozitsiya kabi nazariy masalalarga ham e ’tibor qaratgan. forobiydan keyin ushbu masalalar mumtoz adabiyotshunosligimiz e’tiboridan butkul chetda qoldi. о‘zbek adabiyotshunosligida adabiyot nazariyasining alohida tarmoq sifatida shakllanishi xx asrning dastlabki choragiga to'g'ri keladi. taqriban o‘n yillar ichida vaqtli nashrlarda e ’lon qilingan cho'lponning “adabiyot nadur?”, fitratmng “she’r va shoirlik”, “san’atning manshai”, a. avloniynmg “sanoyi nafisa”, a. sa’diyning “go‘zal san’at dunyosida” kabi bir qator maqolalari davrdagi ilk qadamlar edi. “adabiyot nadur?”dan: adabiyot chin ma’nosi ila o‘lgan, so‘ngan qaralgan, o‘chgan, yarador ko‘ngilga ruh bermak uchun, faqat vujudimizga emas, qonlarimizga qadar singishgan …
4 / 14
rda kishilarning qonini qaynatg‘uchi, singirlarini o‘ynatg‘uchi, miyasini titratkuchi, sezgusini qo‘zg‘atg‘uchi bir kuch, ma’naviy bir kuch bor. shunday bir kuchi bo’lmag‘an so‘z vazn va qofiyasi bo’lsun she’r bo’la olmaydir. “adabiyot qoidalari”: adabiyot —fikr, tuyg‘ularimizdag‘i toiqunlami so‘zlar, gaplar yordami bilan tasvir qilib, boshqalarda ham xuddi shu toiqunlami yaratmoqdir. bu ta’rif adabiyotning to‘g‘ri ta’rifidir. shul bilan yozilg‘an asarlarga adabiy asar deyiladir. cho’lpon– ey misrning tangrisi, nilning malikasi kileoʻpatra! oydin kechalarda, sirli nilning boʻylarida uzun etaklaringni maysalar, gullar ustidan sudrab yurub yangi ochilgʻon vafo hidli nilufar chechagi uzubsan. oʻzingni yelpib turgʻuchi qulgʻa chechakning fazilatlaridan gapirganingni eshitdim: “bu gul suvda oʻsib, suvda yetishib, yana suvda bitadir”, — deding. bilaman, tengsiz qiz, bilaman. nil suvi bilan oʻsgan nilufarni qancha maqtasang ham ozdir so’fi olloyor ”sabotul ojizin”dan – bitibdir jome ’i mushkot ichinda, nabidin so‘rdi bir so ‘rguchi banda. yomonlarning yomoni qaysi inson, javobin bermadi onda o‘shal on. fitrat: “go‘zal san’atlarda tovar (materiyol) tovush, ohang bo’lsa, go‘zal …
5 / 14
a bo'lishdir: 1) shakliy sanʼat (образовательное искусство) –(rasm, haykaltaroshlik va meʼmorchilik); 2) zamoniyat sanʼati yoki sheʼr va muzika sanʼatidir e’tiboringiz uchun rahmat! image1.jpeg image2.jpeg image3.jpg /docprops/thumbnail.jpeg

Want to read more?

Download all 14 pages for free via Telegram.

Download full file

About "adabiyot shunoslik nazariyasi fanidan taqdimot"

mustaqil ish adabiyotshunoslik nazariyasi fanidan taqdimot mavzu: adabiyot nazariyasiga oid xx asrda yaratilgan fundamental manbalar tahlili tayyorladi: o‘zbek adabiyotshunosligi kafedrasi katta o‘qituvchisi (phd) ra’no mullaxo‘jayeva taqdimot rejasi: “adabiyot tarixining mustaqil tarmoq sifatida shakllana boshlashi” “adabiy tanqid” “adabiyot nazariyasi” adabiyot tarixiga nazar adabiyot tarixi o`tmish adabiyotini (jahon yoki biror milliy adabiyotni) uzluksiz jarayon yoki shu jarayonning bosqichlaridan biri sifatida o`rganadi. o'zbek adabiyotshunosligida adabiyot tarixining mustaqil tarmoq sifatida shakllana boshlashi xx asming birinchi choragiga to‘g‘ri keladi. sohaning shakllanishi va rivojlanishida a. fitrat, a.sa’diy, o.sharafuddinov, v. zohidov, v. abdullayev, h. sulaymonov, g‘. karimo...

This file contains 14 pages in PPTX format (156.7 KB). To download "adabiyot shunoslik nazariyasi fanidan taqdimot", click the Telegram button on the left.

Tags: adabiyot shunoslik nazariyasi f… PPTX 14 pages Free download Telegram