demografik jarayonlarni prognozlash

PDF 4 pages 259.2 KB Free download

4 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 259.2 KB

File type PDF

Pages 4

Updated Dec 2025

Page preview (4 pages)

Scroll down 👇

1 / 4

ўзбкистон республикаси олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги 14-mavzu: dеmografik jarayonlarni prognozlash 14.1. aholi sonini prognozlashning asosiy komponentlari. fan va texnikaning rivojlanishini prognoz qilish mehnat xususiyatidagi o‘zgarishlarni, intellektual mehnat sohasidagi inson imkoniyatlaridan foydalanish istiqbollarini aniqlash imkonini beradi. demografik prognozlar aholining harakatini va mehnat resurslarining takror ishlab chiqarilishini, mehnatga layoqatli aholining bandlik darajasini, uning malaka va kasbiy tarkibini o‘z ichiga oladi. demografik prognoz aholining dinamikasini uning yosh va jins tarkibini, tugilish va o‘lim darajasi, aholining hududiy joylashishi haqidagi ma‘lumotlarni tahlildan o‘tkazish asosida ko‘rib chiqadi. demografik prognoz kelajakda oilalarning soni, ularning o‘rtacha kattaligi, migratsiya jarayonlarining yo‘nalishi va jadalligi, faol mehnat faoliyatining uzunlugi, mehnat faoliyatini boshlash va tamomlash, pensiyaga chiqishning o‘rtacha yoshlari, aholi umrining o‘rtacha uzunligi haqida zarur ma‘lumotlar olish imkonini beradi. demografik prognozlar asosida aholi ehtiyojlarining hajmi va tuzilishi, shaxsiy iste‘mol mollari ishlab chiqarish, maorif, sogliqni saqlash va xokazolarni rivojlantirish rejalashtiriladi. хullas, demografik prognozlar ijtimoiy rivojlanish va turmush darajasini oshirish prognozlari bilan …

2 / 4

b chiqish. jumladan, ijtimoiy rivojlantirish va aholining turmush darajasi prognozlari quyidagilarni o‘z ichiga oladi: aholining oziq-ovqat mahsulotlari va nooziq-ovqat mahsulotlari iste‘mol qilishi, chakana tovar aylanishi; ijtimoiy infratuzilma tarmoqlarining rivojlanishini prognoz qilish; uy-joy-kommunal ho‘jaligi, aholiga maishiy hizmat ko‘rsatish, ta‘lim, madaniyat, san‘at va ommaviy axborot vositalari; sogliqni saqlash, dam olish, turizm, jismoniy tarbiya va sport; atrof-muhitni muhofaza qilish. demografik prognozlash barcha kompleks dasturlar uchun kup qirrali asos bulib hizmat qiladi. aholining kelajakdagi miqdori prognozi yaxlit xalq ho‘jaligini dinamikasini prognozlashning muhim elementi hisoblanadi. demografik prognozlar aholi harakati va mehnat resurslarining qayta ishlab chiqarishi mehnatga layoqatli aholi bandligining darajasi, uning moliyaviy va kasbiy tarkibini qamrab oladi. demografik prognozlar aholi dinamikasini uning jinsiy yosh strukturasi, tugilish, hududiy harakati tugrisidagi ma‘lumotlarni tahlil qilish asosida kurib chiqdi. demografik prognozlash oilalarning kelajak sonini ularning urtacha kattaligi, aholi kuchma oqimlarining intensivligi, yunalishlari, faol mehnat faoliyati, davomiyligi va boshqalar tugrisida prognoz axborot olish imkoniyatini beradi. demografik prognozlar asosida jamiyat ehtiyojlari …

3 / 4

ni jamlashdan iborat. butun mamlakat miqyosida aholi sonini prognoz qilishda dastlabki ikki komponent yetarlidir. biroq alohida respublikalar buyicha aholining kelajakdagi sonini hisoblashda ichki migratsiya soldosini hisoblash muammosi muhim ahamiyat kasb etadi. 14.2. aholi sonini prognozlashga tasir etuvchi omillar. «aholi harajati»ni prognozlashda uning komponentlariga ta‘sir qiluvchi omillar yoki boshqacha qilib aytganda, tugilish, ulim migratsiyasi darajasiga ta‘sir qiluvchi omillarni hisobga olish alohida ahamiyatga ega. aholining kelajakdagi soni asosan tug’ilish darajasiga bog’liq. shuning uchun dastlab unga qanday omillar ta‘sir qilishini o’rganish lozim. bu yerda tug’ilishni oshiruvchi va kamaytiruvchi omillarni alohida belgilash mumkin. tug’ilish darajasini oshiruvchi asosiy omillar deb odatda, maktabgacha tarbiya muassasalari va uy - joy qurish jarayoni taraqqiyotiga aytishadi. tanlanma tadqiqotlar ma‘lumotlariga kura, 30% ga yaqin odamlar farzand ko‘rishdan o‘zini saqlash sabablari sifatida yashash sharoitlarini ko‘rsatadi. mamlakatda yiliga rekonstruksiyani hisobga olgan holda 2,3 million kvartira qurilmoqda, aholi 2 million kvartiraga ega bo‘lmoqda (0,3 million kvartira qarialar talabi hisobiga.) mamlakat bo‘yicha ikkinchi martta …

4 / 4

kin. bu demografik siyosatning bir omili bo‘lib, bu narsa bizning mamlakatimizda tug’ilishni oshirishga qaratilgan (o‘ning asosiy sharti bo‘lib bolalarni tarbiya qilish harajatlariga davlatning sistematik pullik yordami hisoblanadi.) tug’ilish pasayishiga olib kelo‘vchi omillar orasida birinchi navbatda aholi moddiy darajasining o‘sishi va bunga bogliq tarzda ehtiyojlari o‘sishini aytish lozim. zamonaviy taraqiyotning barcha ne‘matlarini oshirishga intilish yangi oila qurganlar rejalashtiradigan farzandlar usoni kamayishiga ta‘sir qiladi (tug’ilishning «antogonistlari» sifatida avtomabil, televizor va hokazolar hisoblanadi). odatda, ayollarning jamoat ishlarida qatnashuviga tug’ilishning kamayish omili sifatida qarashadi. o‘lim omillari – ko‘kchadagi va maishiy shikastlar, alkogolizim va chekish, atrof - muhit ifloslanishi, sogliqni saqlashning rivojlanmaganligi va hokazolar. biror hudud aholisini prognozlashning muhim komponenti aholi migratsiyasi hisoblanadi. aholi migratsiyasi asosan ishlab chiqarish joylashuvi bilan izohlanadi. bu esa, o‘z navbatida, mehnat resurslarining hududiy tarqalishini ko‘rsatib, u iqtisodiy rivojlanishda aks etadi va ishlab chiqarish samaradorligiga kuchli ta‘sir ko‘rsatadi. 14.3 aholi va mehnat resurslarini prognozlash. yaxlit holdagi aholi prognoz soni va strukturasi …

Want to read more?

Download all 4 pages for free via Telegram.

Download full file

About "demografik jarayonlarni prognozlash"

ўзбкистон республикаси олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги 14-mavzu: dеmografik jarayonlarni prognozlash 14.1. aholi sonini prognozlashning asosiy komponentlari. fan va texnikaning rivojlanishini prognoz qilish mehnat xususiyatidagi o‘zgarishlarni, intellektual mehnat sohasidagi inson imkoniyatlaridan foydalanish istiqbollarini aniqlash imkonini beradi. demografik prognozlar aholining harakatini va mehnat resurslarining takror ishlab chiqarilishini, mehnatga layoqatli aholining bandlik darajasini, uning malaka va kasbiy tarkibini o‘z ichiga oladi. demografik prognoz aholining dinamikasini uning yosh va jins tarkibini, tugilish va o‘lim darajasi, aholining hududiy joylashishi haqidagi ma‘lumotlarni tahlildan o‘tkazish asosida ko‘rib chiqadi. demografik prognoz kelajakda oilalarning soni, u...

This file contains 4 pages in PDF format (259.2 KB). To download "demografik jarayonlarni prognozlash", click the Telegram button on the left.

Tags: demografik jarayonlarni prognoz… PDF 4 pages Free download Telegram