umr yoʻldoshini tanlash nazariyalari

PDF 26 pages 563.0 KB Free download

26 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 563.0 KB

File type PDF

Pages 26

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 26

mavzu: umr yoʻldoshini tanlash nazariyalari. reja: 1. umr yoʻldosh tanlash nazariyalari. 2. muhabbat va uning turlari. 3. nikoh oldi omillari. 4. nikoh qurish motivlari. tayanch tushunchalar: oilaviy hayotga yetuklik, oila qurish motivlari, doʻstlik, sevgi, muhabbat, stereotip, tanishuv muddati, psixologik yetuklik. turmush oʻrtogʻini tanlashning turli nazariyalari mavjud. baʻzi tadqiqotchilar, masalan, k.melvill, turmush oʻrtogʻini savdo bitimini tanlash jarayonini taqqoslashadi va almashinuvda" valyuta " ijtimoiy kelib chiqish, iqtisodiy ahvol, taʻlim va shaxsiy fazilatlar (yosh, tashqi koʻrinish) (melville k., 1977) kabi ikki shaxsning ijtimoiy qadriyatlari boʻlib xizmat qiladi. homogamiya nazariyasining tarafdorlari (nai a., berardo f., bossard j. k. va boshqalar) "almashinish" har qanday erkak va ayol boʻlishi mumkin emas, balki faqat bir xil "ijtimoiy ahamiyatga ega" yoki homogamiyaga ega boʻlganlar boʻlishi mumkin. darhaqiqat, nikoh tanlovi (irq, din, ijtimoiy sinf, taʻlim darajasi, yoshi, nikoh holati, yashash uchun hududiy yaqinlik) boʻyicha bir xil xususiyatlarga ega boʻlgan nomzodlar (ne l, berardo e, 1973) "qoʻshimcha ehtiyojlar" nazariyasi (winch …

2 / 26

oʻrgangan adamsning fikriga koʻra, asosiy diqqatga sazovor joylar jismoniy jozibadorlik, muvozanat va umumiy manfaatlar kabi tashqi xususiyatlarga asoslangan. bogʻlangan munosabatlar boshqalarning reaksiyalari, er-xotin maqomini olish, bir-birining huzurida qulaylik va xotirjamlik hissi va boshqa shunga oʻxshash omillar taʻsiri tufayli mustahkamlanadi. keyin juftlik oʻzaro majburiyatlar va yaqinlik bosqichiga kiradi, bu esa sheriklarni yanada yaqinlashtiradi. oʻzaro majburiyatlar bilan bogʻlangan juftlik aʻzolari bir- birining qarashlari va qadriyatlarini oʻrganadilar. ushbu bosqichda er-xotin koʻpincha turmush qurishga qaror qilishga tayyor (adams vv,1979). "ragʻbatlantiruvchi qiymat-rol" nazariyasi (merstein b.) ikkita muhim posilkaga asoslangan: hamkorlar oʻrtasidagi munosabatlarning rivojlanishining har bir bosqichida munosabatlarning kuchi almashinuv tengligiga bogʻliq (har bir shaxsning afzalliklari va kamchiliklari hisobga olinadi, har bir kishi oʻzi uchun eng jozibali hamkor bilan turmush qurishga harakat qiladi); nikoh tanlovi ketma-ket bosqichlar yoki filtrlarni oʻz ichiga oladi. uchta bosqich mavjud: stimul (sherikning jozibadorligi); – qiymat (qarashlarning oʻxshashligi) - rol (tanlangan kishining rol oʻynash xatti - harakatlariga ularning umidlari bilan muvofiqligi) (mursteinb., …

3 / 26

tirib, yaroqsiz holga keltiradi. yakuniy bosqichda nazariy jihatdan birbiriga turmush oʻrtogʻi sifatida yaxshi munosabatda boʻlishi kerak boʻlgan erkaklar va ayollar juftligi qoladi. "identifikatsiya" deb nomlangan nikoh hamkorini tanlash sabablarini oʻrganish yoʻnalishi psixoanalizning metodologik manbasiga ega. ushbu yoʻnalish vakillari, er-xotin tanlovi bilan, ota-ona bilan bolani identifikatsiya qilish sherikni izlash qarama-qarshi jinsdagi ota-onaning ideal turmush oʻrtogʻi sifatida ishlab chiqilgan gʻoyasiga asoslanadi. ushbu nazariyaga koʻra, nikoh mamnunligi turmush oʻrtogʻining ota-onaning tasviriga mos kelishiga bogʻliq. rol nazariyasi vakillari (parsons t., bales r., xarber b. va boshqalar), nikoh mamnunligi sheriklarning rol oʻynash xulq-atvorining rol oʻynash talablariga bogʻliqligiga ishonishadi. kishilik jamiyati yuzaga kelibdiki, insonlar orasidagi ijobiy va salbiy munosabatlar barcha kishilarning diqqat markazida muhim masalalardan boʻlib kelgan. shuning uchun bu masalalar qadim zamonlardan boshlab xalq ogʻzaki ijodi namunalarida, doston, qoʻshiq va ertaklarda, donishmandlarning fikr va qarashlari sifatida oʻziga xos ravishda munosabat bildirish va tahlil qilish obekti boʻlib kelgan. qaysi mutafakkir yoki olim, shoir yoki yozuvchining asarlarini …

4 / 26

i qaror toptirish lozim ekanligi aytib oʻtilgan. deyarli bir davrda, boshqa-boshqa joyda hindistonda budda, xitoyda konfutsiy taʻlimotlarida bir gʻoya, qarash shakllanganini kuzatish mumkin: «oʻzingga ravo koʻrmagan narsani boshqalarga ravo koʻrma». konfutsiy merosida asosan odamlar orasidagi munosabat, insonparvarlik, doʻstlik, insonni sevish jihatlariga keng oʻrin berilgan: «odamlarni sevish va iliq munosabatda boʻlish deganda oʻzini inkor etish emas, balki boshqa odamlarni ham, oʻzini ham bir xil koʻrish kerak» ekanligi talqin etilgan. yaxshi insoniy munosabatlar va u bilan bogʻliq axloq, odob, tartib- qoidalar oʻrta osiyo mutafakkirlarining oʻrganish, kuzatish va munosabat bildirish masalalaridan boʻlib kelgan. abu ali ibn sino oʻzining «donishmandnoma» asarida har bir kishi baxtli boʻlishi uchun oʻzidagi axloqi, odobi, yurish-turishi va atrofdagilarga munosabatini ijobiy qilishi kerakligini uqtiradi. abu ali ibn sino oʻz asarlaridan birida kuchli muhabbatni izohlar ekan, uni kasallik sifatida taʻriflaydi va «davolanish» yoʻllarini koʻrsatib oʻtadi: muhabbat oʻtida qiynalib azob chekayotgan ikki qalbni birlashtirishni maslahat beradi. shuningdek u yana maʻlum obektiv sabablarga …

5 / 26

ng shaxs sifatida rivojlanishiga katta zamin yaratishi ifodalanadi. abu nasr forobiy «fozil odamlar shahri» asarida axloq-odobga loyiq inson ikki fazilatiga ega boʻlmogʻi lozimligi va bu fazilatlar tarkibida muomala odobi, insonlarning oʻzaro bir- biri bilan xush muloqotligi, doʻstligi kabilarni kiritadi. mutafakkirning fikricha, insonga uni goʻzal amallar qilishi uchun yoʻnaltiriladigan odat mahsuli boʻlishiga yetuk xulq lozim. xulqning yaxshiligi xatti-harakatlarda meʻyor qay darajada saqlanganligi bilan belgilanadi. odobni esa u badavlatning davlatini bezaydigan va kambagʻalning kambagʻalligini oʻgʻirlaydigan axloqiy hodisa sifatida taʻriflaydi. kaykovusning «qobusnoma» asarida: «shundoq kishini doʻst tutinginki, senga uning suhbatidan rohat yesin. shunda uni qabul qil, chunki oshiqlik boshqa va doʻstlik boshqadir», - deyilgan boʻlsa, «xotamnoma» asarida esa saxiylik, toʻgʻrilik, rostgoʻylik, sevgi va sadoqat, odamlar oʻrtasidagi doʻstlik va muruvvat, tinchlik va farovonlik kabi ezgu gʻoyalar tarannum etilgan. alisher navoiyning «mahbub-ul-qulub» asarida kishi xulq-atvorida namoyon boʻladigan odob va tavoze doʻstlik paydo boʻlishida eng asosiy shart sifatida qaraydi: «tavoze - kishiga xalqning muhabbatini jalb qiladi, …

Want to read more?

Download all 26 pages for free via Telegram.

Download full file

About "umr yoʻldoshini tanlash nazariyalari"

mavzu: umr yoʻldoshini tanlash nazariyalari. reja: 1. umr yoʻldosh tanlash nazariyalari. 2. muhabbat va uning turlari. 3. nikoh oldi omillari. 4. nikoh qurish motivlari. tayanch tushunchalar: oilaviy hayotga yetuklik, oila qurish motivlari, doʻstlik, sevgi, muhabbat, stereotip, tanishuv muddati, psixologik yetuklik. turmush oʻrtogʻini tanlashning turli nazariyalari mavjud. baʻzi tadqiqotchilar, masalan, k.melvill, turmush oʻrtogʻini savdo bitimini tanlash jarayonini taqqoslashadi va almashinuvda" valyuta " ijtimoiy kelib chiqish, iqtisodiy ahvol, taʻlim va shaxsiy fazilatlar (yosh, tashqi koʻrinish) (melville k., 1977) kabi ikki shaxsning ijtimoiy qadriyatlari boʻlib xizmat qiladi. homogamiya nazariyasining tarafdorlari (nai a., berardo f., bossard j. k. va boshqalar) "almashinish" har qan...

This file contains 26 pages in PDF format (563.0 KB). To download "umr yoʻldoshini tanlash nazariyalari", click the Telegram button on the left.

Tags: umr yoʻldoshini tanlash nazariy… PDF 26 pages Free download Telegram