xo`jalik operatsiyalarida ikki o`qlama yozuv

PDF 15 pages 432.2 KB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 432.2 KB

File type PDF

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

2-mavzu: xo`jalik operatsiyalarida ikki o`qlama yozuv. pul mablag‘lari va valyuta operatsiyalari hisobining vazifalari. reja: 2.1. buxgalteriya hisobi schyotlari, ularning tuzilishi va turkumlanishi 2.2. ikkiyoqlama yozuv. ikkiyoqlama yozuvning nazorat qilish xususiyatlar 2.3 kassa muomalalarini hisobga olish 2.4 banklarda hisob-kitob schyotlarini ochish tartibi. 2.5 naqd pulsiz hisob-kitoblarni tashkil etish shakllari tayanch so‘z va iboralar: aktiv schyotlar, analitik hisob, analitik hisob schyotlari, aylanma vedomostlar, buxgalteriya hisobi schyotlari, balansdan tashqari schyotlar, debet, balansli schyotlar, ikkiyoqlama yozuv, kredit, kalkulyatsion schyotlar, kontraktiv schyotlar, kontrpassiv schyotlar, passiv schyotlar, saldo, sintetik hisob, sintetik hisob schyotlari, taqqoslovchi schyotlar, schyotlarning aylanmalari, schyotning shifri, taqsimlovchi schyotlar, xronologik yozuv, tartibga soluvchi schyotlar 4.1. buxgalteriya hisobi schyotlari, ularning tuzilishi va turkumlanishi korxonalarda ko‘p miqdorda xo‘jalik operatsiyalari sodir bo‘lib, xo‘jalik mablag‘lari doimo harakatda bo‘ladi. korxonaga rahbarlik qilish uchun xo‘jalik mablag‘larining harakati to‘g‘risida umumlashgan ma’lumotlarni olish talab qilinadi. bunday ma’lumotlarni balans yordamida olish mumkin emas. shuning uchun bu maqsadda buxgalteriya hisobining schyotlari qo‘llaniladi. buxgalteriya hisobi …

2 / 15

alning yuqori qismida yoziladi. ushbu jadvalning chap qismi “debet” (d-t), o‘ng qismi “kredit” (k-t) deb ataladi. “debet” va “kredit” so‘zlari buxgalteriya hisobiga uning rivojlanish davri boshlanishida kiritilgan bo‘lib, bu so‘zlar xii asrlarda sotuvchi va bankir o‘rtasidagi hisob-kitob hamda kredit munosabatlarini aks ettirgan. “debet” so‘zi lotincha bo‘lib “u qarzdor”, “credit” so‘zi esa “ishondi” degan ma’noni bildiradi. debet “schyot nomi yoki raqami” kredit 7-rasm. schyotning tashqi ko‘rinishi schyotlarda mol-mulk va uning manbasining hisobot davri boshi hamda oxiridagi holati aks ettiriladi. schyotlarga hisobot davrining boshiga ma’lumotlari buxgalteriya balansining aktiv va passiv qismlari moddalaridan olib yoziladi. ushbu ma’lumotlar qoldiq yoki saldo deb ataladi. ayrim hollarda ba’zi bir schyotlarda saldo bo‘lmasligi ham mumkin. debet va kreditda aktiv yoki passsivlarning tarkibidagi o‘zgarishlar aks ettiriladi. hisobot davri ichida schyotning debet qismida yozilgan summalar debet oborot, kredit qismiga yozilgan summalarni kredit oborot deb ataladi. buxgalteriya hisobi schyotlarini turkumlashdan asosiy maqsad amalga oshirilgan xo‘jalik muomalalarini umumlashtirish, olinadigan ma’lumotlarni soddalashtirishdan …

3 / 15

aqsimlovchi schyotlar yig‘ib taqsimlovchi hisobot davrlari bo‘yicha taqsimlovchi kalkulyatsiya schyotlari taqqoslovchi schyotlar doimiy schyotlar - bu hisobot davri oxiriga saldoga ega bo‘lib, buxgalteriya balansida aks ettiriladigan aktivlar, majburiyatlar, sarmoyalar schyotlaridir. aktiv schyot (a) - bu aktivlarni aks ettirishga mo‘ljallangan schyot bo‘lib, unda iqtisodiy resurslarning qoldig‘i va ko‘payishi schyotning debetida, kamayish esa kredit bo‘yicha aks ettiriladi. passiv schyot (p) - bu majburiyat va sarmoyani aks ettirishga mo‘ljallangan schyot bo‘lib, unda majburiyat va sarmoyaning qoldig‘i va ko‘payish schyotining krediti bo‘yicha, kamayish esa debet bo‘yicha aks ettiriladi. kontr-aktiv schyot (ka) - bu u bilan bog‘lik bo‘lgan aktiv schyotning saldosidan chegiriladigan moliyaviy hisobotda aktivning sof qiymatini aks ettiruvchi schyotdir. kontr-passiv schyot (kp) - bu u bilan bog‘lik bo‘lgan passiv schyotning saldosidan chegiraladigan moliyaviy hisobotda majburiyat yoki sarmoyaning sof qiymatini aks ettiruvchi schyotdir. tranzit schyotlar (t) - bu hisobot davrida foydalaniladigan, lekin yopiladigan moliyaviy natijalar to‘g‘risidagi hisobotda aks ettiriladigan hisobot davri oxiriga qoldiqqa ega bo‘lmaydigan …

4 / 15

qiymat, balki natura hamda mehnat o‘lchovi birliklarida yuritishga mo‘ljallangandir. analitik schyotlar bo‘yicha buxgalteriya provodkalari amalga oshirilmaydi. korxona ba’zi xo‘jalik mablag‘lari hisobini yuritishda bir necha bahodan foydalanish zaruriyati tug‘iladi. shunday mablag‘lar va ular tashkil topish manbalari hisobini yurituvchi schyotlar tartibga soluvchi schyotlar deb ataladi. to‘ldiruvchi schyotlar tegishli mablag‘ va ular tashkil topish manbalari hisobini yuritishga mo‘ljallangan schyot ma’lumotlarini to‘ldirish uchun mo‘ljallangan. taqsimlovchi schyotlar. bu schyotlar korxonaning ba’zi bir xarajatlarini hisobga olish va ularni kalkulyatsiya obyektlari yoki hisobot davrlari o‘rtasida to‘g‘ri taqsimlash maqsadida qo‘llaniladi yig‘ib taqsimlovchi schyotlar. bu schyotlar ma’lum xo‘jalik jarayonidagi xarajatlarni bir oy davomida hisobga olish, bu xarajatlarni iqtsiodiy mazmuniga qarab, guruxlashtirish va ularni kalkulyatsiya obyektlari o‘rtasida oldindan qabul qilingan biror bazisga nisbatan mutanosib ravishda taqsimlash uchun xizmat qiladi. kalkulyatsiya schyotlari korxona faoliyatida mahsulotlar, sotilgan tovarlar, bajarilgan ish va ko‘rsatilgan xizmatlar tannarxini aniqlash uchun xarajatlar hisobini yuritishga mo‘ljallangan. taqqoslovchi schyotlar ayni bir muomalalar yoki korxonaning butun bir moliyaviy-xo‘jalik faoliyatining natijasini …

5 / 15

(sb) mablag‘larning kamayishi mablag‘larning ko‘payishi (do) debet oborot (ko) kredit oborot oxirgi saldo (so) boshlang‘ich saldo (sb) 9- rasm. passiv schyot tuzilishi oxirgi qoldiq quyidagicha topiladi: so = sb + ko – do shuni ta’kidlab o‘tish joizki, kontr-aktiv schyotlar xususiyati xuddi passiv schyotlar, kontr-passiv schyotlar xususiyati esa aktiv schyotlar xususiyati kabidir. tranzit schyotlar xususiyatiga keladigan bo‘lsak, ular daromadlarni hisobga olish uchun mo‘ljallangan bo‘lsa–xuddi passiv schyot kabi talqin etiladi. agarda xarajatlarni hisobga oluvchi tranzit schyotlar bo‘lsa aktiv schyotlar kabi ishlatiladi. tranzit schyotlar tarkibida bo‘lgan ikkita taqqoslovchi schyotlar xususiyati umuman boshqacha, ularni quyidagi chizmada ko‘rishimiz mumkin: debet 9900 kredit daromadlarning yakuniy xarajatlarning yakuniy moliyaviy moliyaviy natijaga hisobdan natijaga hisobdan chiqarilishi yoki chiqarilishi yoki daromadlarni xarajatlarni hisobga oluvchi tranzit hisobga oluvchi tranzit schyotlarning yopilishi schyotlarning yopilishi 10-rasm. taqqoslovchi schyotlar xususiyati mablag‘larning kamayishi mablag‘larning ko‘payishi (do) debet oborot (ko) kredit oborot oxirgi saldo (so) debet 9200 kredit aktivlarning chiqib ketishidan xarajatlar aktivlarning chiqib ketishidan …

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "xo`jalik operatsiyalarida ikki o`qlama yozuv"

2-mavzu: xo`jalik operatsiyalarida ikki o`qlama yozuv. pul mablag‘lari va valyuta operatsiyalari hisobining vazifalari. reja: 2.1. buxgalteriya hisobi schyotlari, ularning tuzilishi va turkumlanishi 2.2. ikkiyoqlama yozuv. ikkiyoqlama yozuvning nazorat qilish xususiyatlar 2.3 kassa muomalalarini hisobga olish 2.4 banklarda hisob-kitob schyotlarini ochish tartibi. 2.5 naqd pulsiz hisob-kitoblarni tashkil etish shakllari tayanch so‘z va iboralar: aktiv schyotlar, analitik hisob, analitik hisob schyotlari, aylanma vedomostlar, buxgalteriya hisobi schyotlari, balansdan tashqari schyotlar, debet, balansli schyotlar, ikkiyoqlama yozuv, kredit, kalkulyatsion schyotlar, kontraktiv schyotlar, kontrpassiv schyotlar, passiv schyotlar, saldo, sintetik hisob, sintetik hisob schyotlari, taqqoslovchi sch...

This file contains 15 pages in PDF format (432.2 KB). To download "xo`jalik operatsiyalarida ikki o`qlama yozuv", click the Telegram button on the left.

Tags: xo`jalik operatsiyalarida ikki … PDF 15 pages Free download Telegram