xarakter psixologiyasi

DOCX 11 pages 53.4 KB Free download

11 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 53.4 KB

File type DOCX

Pages 11

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 11

14.mavzu: xarakter reja: 14.1. psixologiyada xarakter muammosi. 0. xarakter aksentuatsiyasi. 0. jinsiy diformizm va individning psixologik tavsifi. adabiyotlar: 1.g‘oziev e.g. umumiy psixologiya. toshkent. 2002.1-2 kitob. 2.югай a.х., мираширова н.а. “общая психология” – tашкент 2014. 3.дружинина в.. “психология “. учебник. “питер”, 2003. 4. болотова а.к., макарова и.в. прикладная психология: учебник для вузов. –м., аспект пресс, 2002. – 383с. 5.psychology david g. myers hope college holland, michigan 6.s.k.mangal: “general psychology” 2013y. tayanch tushunchalar: temperament tipi - insonlarning muayyan guruhlarini tavsiflovchi psixik xususiyatlarning yig’indisi (majmuasi). xolerik - kuchli, qo’zg’alishi ustun bo’lgan nomutanosib, o’ta harakatchan tip. sangvinik – asab tizimining kuchli, mutanosib, harakatchan tipi. flegmatik – kuchli, mutanosib, harakatsiz tip. melanxolik - kuchsiz, nomutanosib va rigid tip. xarakter - shaxs xulqining tipik usullar bilan bog’liq faoliyat muomala va munosabatda namoyon bo’luvchi, mujassamlanuvchi uning barqaror xususiyatlari majmuasi. xarakterning irodaviy qirralari – hulq-atvor va faoliyatni ongli, tushunchaviy-vositali boshqarishning barqaror individual-tipologik xususiyatlari. xarakterning emotsional qirralari – xarakatning …

2 / 11

ter xislati tarkibiga kiritib bo‘lmaydi. chunonchi aqlning topqirligi, xotiraning barqarorligi, ko‘rishning o‘tkirligi kabi individual psixologik xususiyatlar bunga misoldir.14.1. psixologiyada xarakter muammosi. xarakter aksentuatsiyasi. psixologiya fanida xarakterga turlicha ta’rif berilishiga qaramay, uning asosiy belgilari ta’kidlanganligi bilan bir-biriga muvofiq tushadi. masalan, shaxs xulqining tipik usullar bilan bog‘liq faoliyat muomala va munosabatda namoyon bo‘luvchi, mujassamlanuvchi uning barqaror xususiyatlari majmuasi xarakter deyiladi. shaxsning jamiyatga nisbatan munosabatlari uning asosiy belgisi hisoblanadi. xarakterning asosiy xususiyati uning doimo faoliyatda, insonning atrof-olam va odamlarga munosabatida namoyon bo‘lishidan iborat. inson xarakterini aniqlashda o‘sha odamning jasurlik, vijdoniylik, samimiylik namoyon qilganini emas, balki, bu odam jasur, to‘g‘riso‘z, samimiy inson deb aytiladi, ya’ni, inson xarakterining xususiyatlari insonning o‘ziga tegishli bo‘ladi. lekin barcha xususiyatlarni ham insonga xos deb bo‘lmaydi, ular ahamiyatga molik va barqaror bo‘lishi lozim. xarakter – bu insonning o‘ziga xos asosi, o‘zagi. xarakterda fokusdagi kabi insonning faoliyat, muloqot va bilish sub’ekti sifatida eng ahamiyatli xususiyatlar jamlanadi. xarakter hayot davomida tarkib topib …

3 / 11

tskiy); temperamentni xarakterning tabiiy asosida sifatida qabul qilish (l.s. vigotskiy, b.g. ananev) kabilarni ajratib ko‘rsatish mumkin. xarakter va temperament uchun umumiy bo‘lgan xususiyat sifatida odam fiziologik xususiyatlari va birinchi galda, asab tizimi tipiga bog‘liqlik hisoblanadi. temperament xarakterdagi hulq-atvor mutanosibligi yoki nomutanosibligi, ta’sirlanishning harakatchanligi yoki sustligi va h.k.lar kabi qirralarni belgilaydi. lekin temperament xarakterni oldindan belgilab bermaydi. temperamentning bir xil xossalariga ega bo‘lgan odamlarning xarakterlari umuman turlicha bo‘lishi mumkin. temperament xususiyatlari xarakterning u yoki bu qirralarining shakllanishiga yordam berishi yoki qarshilik ko‘rsatishi mumkin. xarkter qirralari deganda insonning umumiy sharoitlardagi hulq-atvorini aniqlovchi psixik xossalar tushuniladi. jasurlik yoki qo‘rqoqlik xavfli vaziyatlarda namoyon bo‘ladi, muloqotchanlik yoki odamovilik – muloqot vaziyatida, xotirjamlik yoki dovdirash – stress vaziyatlarida namoyon bo‘ladi. xarakterning alohida xossalari bir-biriga bog‘liq va ular xarakter tuzilishi deb ataladigan yaxlit hosilani tashkil etadi. xarakter tuzilishida qirralarning ikki xil guruhini ajratadilar. birinchi vaziyatda xarakterning barcha qirralarni psixik jarayonlar bilan bog‘liqligi uchun iroda, emotsional va aqliy …

4 / 11

ydi . iroda tuzilishining asosiy xususiyatlariga xarakterning yaxlitligi – turli vaziyatlarda qarashlar va fikrlarning barqarorligi, so‘z va xarakat birligi; xarakterning kuchi – insonning xarakatchanligi, davomli zo‘riqish vaziyatlarida qiyinchiliklarni engishi; xarakter mustahkamligi – xarakter kuchining asoslaganlik bilan birligi; vazminlik – faollik va bosiqlikning qulay nisbati, hulq-atvorning bir tekisdaligi, o‘z imkoniyatlarini turli sharoitlarda qo‘llash kiradi. xarakterning emotsional qirralari – xarakatning bevosita, o‘z-o‘zidan boshqarilishning barqaror individual-tipologik xususiyatlari. xarakterning emotsional qirralari xaqida so‘z yuritganda qo‘zg‘alish ko‘rsatkichi, insonning real xodisalarga, nimani yoqtirish va yoqtirmasligi, befarqligi, ustunlik qiluvchi kayfiyat ko‘zda tutiladi. eng muhim emotsional xususiyat insonning ustunlik qiluvchi kayfiyati, uning emotsional barqarorligi hisoblanadi. hissiyotlar bilan bir qatorda shaxs xarakterining qirralari sezgilarning o‘ziga xos xususiyatlari bilan belgilanadi. barqaror sezgilar kengligi va chuqurligi, voqeiyligi, aqliy va irodaviy soha bilan uyg‘unligi – shaxsning muhim xarakterologik xususiyati hisoblanadi. xarakterning emotsional qirralariga: shiddatlilik, ta’sirchanilik, qiziqqonlik, faoliyatsizlik, befarqlik, hozirjavoblik va boshqalar kiradi. xarakterning intellektual qirralari – aqliy qobiliyatlarning barqaror individual–tipologik xususiyatlari. xarakterning …

5 / 11

ralari shaxs yo‘nalganligiga muvofiq ravishda ko‘rib chiqiladi. shaxs yo‘nalganligining mazmuni odamlarga, faoliyatga, atrof-olam va o‘ziga bo‘lgan munosabatda namoyon bo‘ladi. xuddi shunday, insonning atrof-olamga munosabati yoki ma’lum mulohazalar mavjudligida, dunyoni sezish va bilishda, tamoyillarning mavjud emasligida namoyon bo‘ladi. insonning jamiyatga, boshqa odamlarga munosabatini shaxs sifati va inson xarakteri, uning axloqiyligini belgilab beradi. boshqa odamlarga nisbatan munosabatlar tizimi to‘rt xil asosiy chizmada birlashadi: «men yaxshiman va barcha odamlar yaxshi» – yaxlit-yo‘nalishli chizma, xayrixohligi, yuqori ijtimoiy kommunikativlik, xushchaqchaqlik, mutanosib o‘zini baholash va xuddi shu darajadagi intilishlar, qiyin vaziyatlarda psixikasining barqarorligi bilan ajralib turuvchi ijtimoiy-moslashgan shaxslarga xos. «men yomonman, barcha boshqa odamlar esa yaxshi» - o‘zini past baholovchi va past darajadagi intilishlarga ega, qat’iyatsiz, o‘z imkoniyatlaridan doimo shubhalanadigan, qiyin vaziyatlarda psixik beqarorlikni namoyon qiladigan, ijtimoiy aloqalarni o‘rnatishga qiynaladigan odamlarga xos bo‘lgan hayot chizmasi. «men yaxshiman, barcha boshqa odamlar esa yomon» - intilishlarning ortiqcha darajasiga ega va o‘zini yuqori baholaydigan odamlarga xos chizma. ularga takabburlik, …

Want to read more?

Download all 11 pages for free via Telegram.

Download full file

About "xarakter psixologiyasi"

14.mavzu: xarakter reja: 14.1. psixologiyada xarakter muammosi. 0. xarakter aksentuatsiyasi. 0. jinsiy diformizm va individning psixologik tavsifi. adabiyotlar: 1.g‘oziev e.g. umumiy psixologiya. toshkent. 2002.1-2 kitob. 2.югай a.х., мираширова н.а. “общая психология” – tашкент 2014. 3.дружинина в.. “психология “. учебник. “питер”, 2003. 4. болотова а.к., макарова и.в. прикладная психология: учебник для вузов. –м., аспект пресс, 2002. – 383с. 5.psychology david g. myers hope college holland, michigan 6.s.k.mangal: “general psychology” 2013y. tayanch tushunchalar: temperament tipi - insonlarning muayyan guruhlarini tavsiflovchi psixik xususiyatlarning yig’indisi (majmuasi). xolerik - kuchli, qo’zg’alishi ustun bo’lgan nomutanosib, o’ta harakatchan tip. sangvinik – asab tizimining kuchli, m...

This file contains 11 pages in DOCX format (53.4 KB). To download "xarakter psixologiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: xarakter psixologiyasi DOCX 11 pages Free download Telegram