lipidlarning tuzilishi, funksiyasi va metabolizmi

PPTX 47 pages 4.5 MB Free download

47 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 4.5 MB

File type PPTX

Pages 47

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 47

презентация powerpoint alfraganus university fakul`tet: tibbiyot kafedra: farmatsevtika va kimyo fan:biokimyo mashg`ulot shakli: amaliy mashg`ulot mavzu: lipidlarning tuzilishi, funksiyasi va metabolizmi. tuzuvchi: b.f.f.d., phd – to`xtayeva f.sh ko`riladigan savollar ovqat tarkibidagi va inson organizmdagi lipidlar tasnifi, qurilishi va ularni organizmdagi ahamiyati. yog'larning hazmlanishi va so'rilishi, ularni bolalar organizmidagi o'ziga xosligi. o't kislotalari ularning yog'larni hazmlanish va so'rilishidagi ahamiyati. yog’larni ichak devoridagi resintezi. xilomikronlarning hosil bo'lishi va tashilishi. qon lipoproteinlari, lipoproteinlipazaning ahamiyati. tmi: 1. surunkali gepatitlar 2. xolesistitlarda yog’lar hazmlanishini buzilishi(steatoreya) odam to'qimasi asosiy lipidlarining tuzilishi va tasnifi. lipidlar suvda erimaydigan, ammo organik erituvchilarda eruvchan, kimyoviy tuzilishi jihatidan xilma-xil bo‘lgan birikmalardir. eng ko‘p uchraydigan lipid neytral yog‘lar bo‘lib, ular asosan glitserin va yog‘ kislotalaridan tarkib topgan. odam organizmi lipidlari tarkibida uchraydigan yog‘ kislotalari jadvalda keltirilgan. lipidlar organizmda muhim vazifalarni bajaradi: 1. biomembranalarning asosiy tarkibiy qismini tashkil etadi.(glikolipidlar) 2. biologik membranalar o‘tkazuvchanligini ta’minlaydi. 3. nerv impulslarini o‘tkazishda ishtirok etadi. 4. hujayralararo kontaktni …

2 / 47

deyiladi. neytral yog‘lar (yoki atsilglitserollar) glitserin va yog‘ kislotalaridan tarkib topgan efirdir. fosfoglitseridlar fosfatid kislota hosilalari bo‘lib, ular glitserin, yog‘ kislotalar, fosfor kislota va odatda bironta azot tutuvchi birikmalardan tarkib topgan: bir necha xil fosfoglitseridlar guruhi mavjud: fosfatidilxolin (letsitin); fosfatidiletanolamin; fosfatidilserin; plazmalogen; fosfatidilinozitol; kardiolipin. sfingolipidlarning uch guruhi mavjud: 1.sfingomiyelinlar, 2.serebrozidlar 3.gangliozidlar. gangliozidlar ko‘proq miyaning kulrang moddasida, nerv va glial hujayralarning plazmatik membranalarida ko‘p miqdorda bo‘ladi. sfingomiyelinlar hujayra membranalarida, nerv to‘qimasi, buyrak, jigar to‘qimalarida ko‘p miqdorda uchraydi gangliozidlar ko‘proq miyaning kulrang moddasida, nerv va glial hujayralarning plazmatik membranalarida ko‘p miqdorda bo‘ladi. steroidlar tabiatda keng tarqalgan birikmalar bo`lib, siklopentanopergidrofenantren halqasini tutadi. buyrak usti bezining po‘stloq qismida sintezlanuvchi gormonlar, jinsiy gormonlar, xolesterin steroidlar guruhiga mansub. steroidlar steroidlar steroidlar teri, yung, patlar ustini qoplovchi yog‘ moddalarning tarkibida mumlar bor. osimliklar bargi, mevasini qoplovchi lipidlarning 80% ini mumlar tashkil etadi. mumlar yog‘larning oziqlanishdagi ahamiyati yog‘lar organizm massasining 15% ini tashkil etadi. organizmdagi yog‘lar ikki guruhga …

3 / 47

l qilsa, 1 g uglevod va 1 g oqsil faqat 17,2 kj (4,1 kkal) hosil qiladi. yog‘larning hazmlanishi yog‘lar og`iz boshligida hazm bo‘lmaydi. luqma me’daga tushadi va u yerda kislotali muhit yuqori bo‘lganligi uchun yog‘lar parchalanmaydi. lipaza uchun optimal muhit ph 5,5-7,5. go‘daklar oshqozonida yog‘lar parchalanadi, chunki ular iste’mol qilgan yog‘lar sut yog‘lari bo‘lib, ular emulsiyalangan holatda hamda sut oshqozondagi kislotani(hcl) bog‘lab muhitni kuchsiz ishqoriy tomonga siljitadi. shuning uchun go‘dak me’dasida lipaza fermenti ishlab chiqiladi va u sut tarkibidagi yog‘larni parchalaydi. yog‘larning hazmlanishi yog‘larning hazmlanishi yog‘larning hazmlanishi yog‘larning hazmlanishi yog‘larning hazmlanishi katta yoshdagi odamlarda yog‘lar o‘n ikki barmoqli ichakda parchalanadi. me’da osti bezining shirasi o‘n ikki barmoqli ichakka quyiladi va uning tarkibida lipaza fermenti bordir. bu fermentning ta’sir etishi uchun quyidagi sharoitlar bo‘lishi zarur: ichak shirasidagi muhit kuchsiz ishqoriy bo’lmoqligi; yog‘lar emulsiyalangan holatda bo‘lishi lozim. pankreatik shira tarkibidagi bikarbonatlar oshqozondan tushgan xlorid kislotani neytrallaydi. jigar o‘z navbatida kuchli emulgator safroni …

4 / 47

adi. fosfolipaza c fosfoglitserid molekulasi tarkibidagi glitserin qoldig‘idagi uchinchi uglerod atomi va fosfat kislota orasidagi bog‘ni uzadi. fosfolipaza d fosfoglitseridning fosfat kislota va azotli asosi orasidagi bog‘ni uzadi: yog‘lar hazm bo‘lishiga o‘t kislotalarning ta’siri yog‘larning so‘rilishi va ichak devorida resintezi yog‘lar so‘rilishi ichak devorida ro`y beradi. bunda yog‘lar hazmlanishidan hosil bo‘lgan yog‘ kislota va glitserin o‘t kislotalar bilan mitsellalar hosil qilib pinotsitoz yoli yoki diffuz yo‘li bilan enterotsitlarga so‘riladi. pinotsitoz (yun. pino — ichaman, shimib olaman va ...sit) — suyuklikning hujayra membranasi tomonidan qamrab olinishi va hujayraga soʻrilishi (qarang fagotsitoz). pinotsitozda suyuklikni plazmatik membrana qamrab olib, mayda tomchilar holida hujayra ichiga oʻtkazadi. pinotsioz orqali suvda eriydigan makromolekulalar (oqsillar, lipidlar, glikoproteidlar) hujayra ichiga oʻtadi (bevosita p., yaʼni endotsitoz) va hujayradan chiqariladi (teskari pinotsioz, yaʼni ekzotsitoz). birinchi holda pinotsioz pufakcha hujayraning bir (ichki) yuzasidan ikkinchi (tashqi) yuzasiga oʻtib, uning ichidagi moddasi atrof muhit (sitoplazma)ga chiqariladi. ikkinchi holda pinotsioz pufakcha ichidagi modda — …

5 / 47

litserid + hs-koa diglitserid + r1-co-s-koa → triglitserid + hs-koa yog‘liq ovqat iste’mol qilingandan so‘ng 4-5 soatdan so‘ng qonda yog‘lar miqdori maksimal me’yoriga yetadi va 10-12 soatdan so`ng yog‘lar miqdori me’yor darajasiga qaytadi. yog‘larning qondagi transport shakllari qayta sintezlangan triglitseridlar, fosfolipidlar va xolesterin oqsil bilan birga xilomikron hosil qiladi. xilomikronlarning zichligi juda past (0,95 dan kam) va diametri katta bo‘lib, ular kapillyarlarga o‘ta olmaydi va shuning uchun limfa orqali tashiladi. limfa tomirlari yig`ilib limfa tugunlaridan o‘tadi va retikulyar hujayralararo o‘tib umumiy limfa tomiri orqali yuqori kovak venaga quyiladi. zyl jigarda hosil bo‘ladi. to‘qimalardagi ortiqcha xolesterinni biriktirib oladi. undagi lxat (lesitin-xolesterol-atsil-transferaza) fermenti ta’sirida erkin holesterin xolesteridga aylanadi. zyl qon plazmasida yashash muddati 4 kunga teng va bu lp almashinuvi nefrotik sindromda, gipertriglitseridemiyada va uglevodlarga boy bo‘lgan ovqat iste’mol qilinganda tezlashadi. zyl vazifalari: toqimalardan xolesterinni olib chiqib, ularning to‘planishiga yo‘l qo‘ymaydi. toqimalarning zplni yutib olishiga manfiy ta’sir etadi va shu bilan to‘qimaga …

Want to read more?

Download all 47 pages for free via Telegram.

Download full file

About "lipidlarning tuzilishi, funksiyasi va metabolizmi"

презентация powerpoint alfraganus university fakul`tet: tibbiyot kafedra: farmatsevtika va kimyo fan:biokimyo mashg`ulot shakli: amaliy mashg`ulot mavzu: lipidlarning tuzilishi, funksiyasi va metabolizmi. tuzuvchi: b.f.f.d., phd – to`xtayeva f.sh ko`riladigan savollar ovqat tarkibidagi va inson organizmdagi lipidlar tasnifi, qurilishi va ularni organizmdagi ahamiyati. yog'larning hazmlanishi va so'rilishi, ularni bolalar organizmidagi o'ziga xosligi. o't kislotalari ularning yog'larni hazmlanish va so'rilishidagi ahamiyati. yog’larni ichak devoridagi resintezi. xilomikronlarning hosil bo'lishi va tashilishi. qon lipoproteinlari, lipoproteinlipazaning ahamiyati. tmi: 1. surunkali gepatitlar 2. xolesistitlarda yog’lar hazmlanishini buzilishi(steatoreya) odam to'qimasi asosiy lipidlarining tu...

This file contains 47 pages in PPTX format (4.5 MB). To download "lipidlarning tuzilishi, funksiyasi va metabolizmi", click the Telegram button on the left.

Tags: lipidlarning tuzilishi, funksiy… PPTX 47 pages Free download Telegram