fazlulloh almaiy hayoti va ijodi

PPT 8 pages 522.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 8
слайд 1 toshkent adabiy maktabi vakili fazlulloh almaiy hayoti va ijodi алмаий xix аср ўзбек адабиётининг тошкентда етишган таниқли вакилларидан, шоир, олим ва таржимондир. эл орасида «қори фазлуллоҳ» номи билан машҳур бўлган. у 1852 йилда тошкент шаҳрининг қўштут маҳалласида туғилган. отаси миржалол бўзчилик билан шуғулланган. ёш фазлуллоҳ маҳалладаги эски мактабда, сўнг ҳастимом ёнидаги «мўйи муборак» мадрасасида ўқийди. амакисининг ёрдами билан бухорога боради, мадрасалардан бирида ўқшнни давом эттиради. араб, форс тилларини мукаммал эгаллайди, хатготлик санъатини ўрганади. фазлуллоҳ моддий қийинчиликда яшаган. бухородан қайтишда пули тамом бўлиб, тошкенгга пиёда келганини нақл қиладилар. бухоро мадрасасини тугатиб келгач, ҳофиз кўйкий маҳалласидан (ҳозирги собир раҳимов туманида) собира исмли қизга уйлантирадилар. собира ўқимишли бўлган, шеър машқ қилган. уйида мактаб очиб, қизларга дарс берган. улар жория, ҳалима, бўлатхон, назрулло, саъдулло деган фарзандлар кўрадилар. фазлуллоҳ эски жўвада жойлашган шукурхон мадрасасида мударрислик қила бошлайди. замондошларининг хотирлашича, фазлуллоҳ тиксўз, таптортмас, кишининг айбини юзига очиқ айтувчи киши бўлган. шу сабабли баъзи амалдорларга …
2 / 8
нг тарқалган «бедилхонлик» йиғинларида қатнашгани маълум. бедил чуқур маъноли шеърлари билан машҳур, усули ғоят мураккаб. уни тушуниш, англаш катта билим ва ҳунар талаб қилган. xix асрнинг сўнгида тошкентда тан олинган 7 бедилхоннинг бири мана шу қори фазлуллоҳ эди. almaiy ijoi avzonul jumu` “sharhi mullo “hayot” ” “kelsangchi” “kalila va dimna tarjimasi “yarashur”… фазлуллоҳ ёшлигидан шеърга кўнгил қўйди. ғазаллар машқ қилди. ҳажвлар, ҳазил-мутойибалар ёзди. «мўйи муборак» мадрасасида ўқиб юрган пайтларида ўша атрофда ўтин териб юрган бир кўкнорини шундай ҳажв қилган эди: бошига кичик латта чулғаб, ўлгунча хорзор кўкнори. алидин гарчи ҳеч иш келмас, чўп терарга ярар кўкнори.қўқондаги бир гуруҳ бекорчи уламолар абжад устида тортишиб, фазлуллоҳдан сўраганларида: «абжад»ингни абу жадинг билмас, «каламан»ни биламан десанг, куламан, —деб жавоб берган экан. сўнгроқ у «алмаий» (арабча «синчков, зийрак» дегани) тахаллусли шоир сифатида танилди. араб тили грамматикасига оид «авзонул-жумуъ» («кўплик вазнлари») номли китоб ёзди. машҳур ҳинд адабий ёдгорлиги «калила ва димна»ни ўзбек тилига таржима қилди. алмаий …
3 / 8
ёлини тан ичидаги жон деб билади. усиз ширин (тотлиғ) умрнинг аччиқ (талх) бўлганлигига диққатни қаратади. ҳаётнинг азизлигини таъкидлайди. «жон ичра жон» (мукаррар), талх-тотлиғ (тазод) орқали чиройли манзаралар яратади, таъсирчанликка эришишга ҳаракат қилади. kimki aslida badumid erur, yaxshilik ul kishidan etma umid. * * * chiqmag‘il makkorlikning tomiga, tushkaysan adu baloning domig‘a. arfa ekib dasht bilan rog‘da, bug‘doy olgum dema urar chog‘da. * * * jarohatkim yetar ko‘ngilga tildin, qilolmas hech marham ani barham. qanoat qil, ey nafs, andakka ham, ki kelturgusi hirs beshak alam. dedim: qulog‘ingga oltun isirg‘a taq, yarashur, dedi: teshuklar og‘riydi, tor, mayligamu? dedim: sochingg‘a ulag‘il kumush popuk, yarashur, dedi: belimga tegib og‘ritor, mayligamu? dedim: qo‘lingga javohir uzuk solgil, yarashur, dedi: qo‘limda so‘ngak yo‘q, siqor. mayligamu? dedimki, ko‘ksunga guhardin aylagil marjon, dedi: og‘ir, ne qilurman, bukor, mayligamu? dedim: yurakdin o‘lan shohidin kiying ko‘ylak, dedi: bu oq badanima botor, mayligamu? dedim: ayog‘inga kiygil qaro charmdan kafsh, dedi: qabarsa neturman, …
4 / 8
fazlulloh almaiy hayoti va ijodi - Page 4
5 / 8
fazlulloh almaiy hayoti va ijodi - Page 5

Want to read more?

Download all 8 pages for free via Telegram.

Download full file

About "fazlulloh almaiy hayoti va ijodi"

слайд 1 toshkent adabiy maktabi vakili fazlulloh almaiy hayoti va ijodi алмаий xix аср ўзбек адабиётининг тошкентда етишган таниқли вакилларидан, шоир, олим ва таржимондир. эл орасида «қори фазлуллоҳ» номи билан машҳур бўлган. у 1852 йилда тошкент шаҳрининг қўштут маҳалласида туғилган. отаси миржалол бўзчилик билан шуғулланган. ёш фазлуллоҳ маҳалладаги эски мактабда, сўнг ҳастимом ёнидаги «мўйи муборак» мадрасасида ўқийди. амакисининг ёрдами билан бухорога боради, мадрасалардан бирида ўқшнни давом эттиради. араб, форс тилларини мукаммал эгаллайди, хатготлик санъатини ўрганади. фазлуллоҳ моддий қийинчиликда яшаган. бухородан қайтишда пули тамом бўлиб, тошкенгга пиёда келганини нақл қиладилар. бухоро мадрасасини тугатиб келгач, ҳофиз кўйкий маҳалласидан (ҳозирги собир раҳимов туманида) собир...

This file contains 8 pages in PPT format (522.0 KB). To download "fazlulloh almaiy hayoti va ijodi", click the Telegram button on the left.

Tags: fazlulloh almaiy hayoti va ijodi PPT 8 pages Free download Telegram