xabar

PDF 5 pages 472.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 5
xabar – (arabcha so‘z) ot, turdosh ot,aniq ot, birlik, bosh kelishik, tub sоʻz (xabara qachir > xachir). bu sоʻz asli turkiycha sоʻz bоʻlib, “qоʻsh” , “aralashtir” ma’nosini anglatuvchi “qat” fe’liga -ir qоʻshimchasini qоʻshish bilan hosil qilingan. bu sоʻz turkman, ozarbayjon > gʻatir; qoraqalpoq > qashir tarzida talaffuz qilingan (sh.rahmatullayev, оʻtel, i, 398). xachir. 1. ot (biya), bilan eshak (hangi) dan urchigan, yuk tashuvchi uy hayvoni. m: podisho bularga oriq xachirga mol- dunyo va yоʻl ozigʻini ortib beribdi (оʻtil, iv, 393). xavf – (arabcha so‘z) ot, turdosh ot, mavhum ot, birlik, bosh kelishik (xav (un) < xavf). bu arabcha sоʻz “nimadir sodir bоʻlishidan qоʻrqish”, “qоʻrqdi” ma’nolarini anglatuvchi “xafa” fe’lidan hosil qilingan (atg,142). xavf. 1. biror xatarli hodisa yoki falokat sodir bоʻlishi ehtimolligi, xatar. m: bu voqeadan xabar topgan sulton ali mirzo оʻlim xavfi оʻziga ham yaqinlashib kelayotganini sezdi. 2. xavotirlanish, xavfsirash; xavotir, tashvish. m: hamisha xavfda kоʻnglim bu muhabbat intihosidan, meni …
2 / 5
himmat. 2. tarixiy birlikning turli shakllari; qabila, elat, millat. m: оʻzbek xalqi navoiy, bobur, lutfiy kabi buyuk donishmand shoirlarning asarlarini оʻqigan. 3. muayyan joy aholisi. m: оʻzbekiston xalqi. qishloq xalqi. 4. biror joyga tоʻplangan odamlar; xaloyiq, olomon. m:tovushga qоʻyishda xalq bir ogʻizdan qоʻl kоʻtardi, orqasidan bir necha daqiqagacha olqish davom etadi. 5. kasb, mashgʻulot, toifa yoki jinsni bildiruvchi sоʻzlar bilan kelib, оʻsha kasb, mashgʻulot, toifa yoki jinsga mansub kishilar guruhini bildiradi. m: shoir xalqi. 6. umum (aholi, odamlar) ga aloqadorlikni, umum tomonidan e’tirof etilganlikni ifodalovchi sоʻz sifatida ba’zi muassasalar, lavozim va unvonlar nomlari tarkibida qоʻllanadi. m: xalq ta’limi (оʻtil, iv, 381). xarita – (arabcha so‘z) ot, turdosh ot, aniq ot, birlik, bosh kelishik, yasama sоʻz (xaritat < xarita). bu arabcha sоʻz “bоʻlaklarga bоʻldi” ma’nosini anglatadigan ”xarata” fe’lidan hosil qilingan xarit(un) sifatdoshiga -at(un) qоʻshimchasini qоʻshish orqali ot yasalgan ( ars, 216; atg,147; uaya,500). xarita. karta. m: geografik xarita. jaxon xaritasi (оʻtil, …
3 / 5
nglatuvchi xal(un) sоʻziga -at(un) qоʻshimchasini qоʻshish orqali “onaning opa-singillari” ma’nosini anglatuvchi sоʻz yasalgan (ars, 241; atg,29). xola. 1. onaning singlisi yoki opasi. m: bobur xolasi va qayligʻini butun odamlariyu kоʻch – kоʻronlari bilan birga qоʻriqlab olib ketmoqda. 2. keksa ayollarga hurmat bilan murojaat qilish shakli. m: lutfiniso xola bogʻchadan ikki dоʻppi olib, besh sоʻm pul bilan uzatdi. 3. hurmat yuzasidan yoshi katta ayollar ismiga qоʻshib ishlatiladi. m: qani, tоʻxta xola, gapiring! (оʻtil,iv,406). xon – (turkiycha so‘z) ot, turdosh ot, aniq ot, shaxs oti, birlik, bosh kelishik, tub sоʻz (qan < xan < xon). bu sоʻzqadimgi turkiy tilda ham “ kichikroq davlatning mutlaq hukmdori” degan ma’noni anglatgan (pdp,411). xon. 1. turkiy va mоʻgil xalqlari hukmdorlari unvoni. m: qоʻqon xoni. 2. tarixiy ma’no. xonlik qilgan, xon lavozimidagi shaxs ismiga qоʻshilib, unvon ifodalaydi. m: bahodirxon – xivada, xudoyorxon- qоʻqonda xonlik qilgan. 3. erkak va ayollar ismiga qоʻshilib, hurmatni ifodalaydi. m: oqilxon, karimaxon (оʻtil, …
4 / 5
xabar - Page 4
5 / 5
xabar - Page 5

Want to read more?

Download all 5 pages for free via Telegram.

Download full file

About "xabar"

xabar – (arabcha so‘z) ot, turdosh ot,aniq ot, birlik, bosh kelishik, tub sоʻz (xabara qachir > xachir). bu sоʻz asli turkiycha sоʻz bоʻlib, “qоʻsh” , “aralashtir” ma’nosini anglatuvchi “qat” fe’liga -ir qоʻshimchasini qоʻshish bilan hosil qilingan. bu sоʻz turkman, ozarbayjon > gʻatir; qoraqalpoq > qashir tarzida talaffuz qilingan (sh.rahmatullayev, оʻtel, i, 398). xachir. 1. ot (biya), bilan eshak (hangi) dan urchigan, yuk tashuvchi uy hayvoni. m: podisho bularga oriq xachirga mol- dunyo va yоʻl ozigʻini ortib beribdi (оʻtil, iv, 393). xavf – (arabcha so‘z) ot, turdosh ot, mavhum ot, birlik, bosh kelishik (xav (un) < xavf). bu arabcha sоʻz “nimadir sodir bоʻlishidan qоʻrqish”, “qоʻrqdi” ma’nolarini anglatuvchi “xafa” fe’lidan hosil qilingan (atg,142). xavf. 1. biror xatarli hodisa yoki f...

This file contains 5 pages in PDF format (472.5 KB). To download "xabar", click the Telegram button on the left.

Tags: xabar PDF 5 pages Free download Telegram