moliyaviy tizim va funktsiyalari

DOCX 12 pages 24.8 KB Free download

12 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 24.8 KB

File type DOCX

Pages 12

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 12

$moliyaviy tizim va funktsiyalari reja: 1. moliya mohiyati va funksiyalari. 2. moliya tizimi va uning asosiy buginlari. davlatning moliyaviy siyosati. 1. kishilik jamiyatining rivojlanishidagi dastlabki mehnat taqsimotlarining sodir bo‘lishi natural xo‘jalikning yemirilishi va tovar xo‘jaligining shakllanish jarayonini shakllantirdi. tovar xo‘jaligining shakllanishi qiymatning oddiy shaklini paydo bo‘lishiga olib keldi va keyinchalik qiymatning umumiy va pul shakllarini vujudga kelishi bilan davom etdi. ishlab chiqarish jarayonining evolyutsion tarixiy taraqqiyoti natijasida obyektiv iqtisodiy kategoriya sifatida dastlabki moliyaviy munosabatlar ham shakllana boshladi. moliya tushunchasining mazmuni “pul to‘lovi”, “daromad” “to‘lov” degan polisemantik harakterdagi ma’nolarga ega bo‘lib dastlab xiii-xv asrlarda italiyada paydo bo‘lgan. moliya dastlab har qanday pul to‘lovlarini anglatgan bo‘lib, keyinchalik bu tushuncha iqtisodiy subyektlar o‘rtasidagi pul munosabatlari tizimining muhim elementlaridan biriga aylanib qoldi. ammo har qanday pul munosabatlari tizimi ham moliyaviy munosabatlar hisoblanmaydi. shuning uchun ham moliya va pul o‘rtasida o‘zaro bo\liqlik bilan birgalikda ularni solishtirib bo‘lmaydigan farqli tomonlari ham mavjuddir. chunonchi, pul- tovarlar dunyosidan …$

2 / 12

$nini moliyalashtirishning asosiy manbai bo‘lgan moliyaviy mabla\lar hisoblanadi. moliyaning harakterli belgilari qo‘yidagilardan iborat: 1. pul munosabatlari harakteridan iborat. 2. taqsimlash harakteridan iborat. 3. fondli harakterdan iborat. moliya o‘ziga hos ravishdagi tarixiy kategoriya hisoblanadi. pul insoniyatning buyuk kashfiyotlaridan biri hisoblanadi. insoniyat sivilizatsiyasining dastlabki davrlaridayok pullar paydo bo‘ldi tovar pul munosabatlari paydo bo‘ldi, davlatlar shakllandi. ammo nima uchun moliya o‘rta asrlarda paydo bo‘ldi. buning 1-shart sharoiti o‘sha davrlarda yevropa davlatlarda ichki ziddiyatlar va muammolar paydo bo‘la boshladiki ularni hal qilish uchun davlat yirik miqdordagi pul mabla\lariga extiyoj seza boshladi. 2-asosiy shart sharoit o‘sha davrlarda pul fondlarini shakllantirish va undan foydalanish tizimli harakterga ega bo‘la boshladi. usha davrlardayok harajatlarni 4 turi amal qila boshlagan edi: harbiy harajatlar, iqtisodiyot, ijtimoiy soha harajatlar va boshqaruv harajatlari. 3-shart sharoit usha davrlarda soliq to‘lovlarini undirishning pul shakli rivojlanayotgan davr edi. soliqlarni undirishning 2 xil shakli bor: natural va qiymat ya’ni pul shakli. moliyaning mavjudligi tovar-pul munosabatlari va …$

3 / 12

shi zarur bo‘lgan shunday sohalar mavjudki ularni to‘laqonli amal qilishida davlat bosh pozitsiyada bo‘ladi (masalan mudofaa, ijtimoiy ximoya tizimlari va boshqalar). davlat turli xil institutsional tizimlar vositasida iqtisodiy siyosatni amalga oshiradi. tartibga solish sohalari: davlat moliyasi, pul muomalasi, naqdpulsiz hisob kitoblar, valyuta kurslari, iqtisodiy xavfsizli va boshqalar. +ayta taqsimlash funksiyasi. yaratilgan milliy daromad ishlab chiqaruvchilar va iste’molchilar o‘rtasida qayta taqsimlashning obyekti hisoblanadi. bunday qayta taqsimlanishining mexanizmi sifatida soliq va budjet tizimi hisoblanadi. ijtimoiy funksiyasi. utish davrining asosiy muammosi hisoblanuvchi ijtimoiy ximoya tizimlarini shakllantirish va aholining kam ta’minlangan qatlamini ximoya qilish davlatning asosiy funksiyasi hisoblanadi. bu funksiyaning amal qilish mexanizmi: ijtimoiy transfertlar tizimi, respublika va mahalliy darajadagi ijtimoiy dasturlar, adresli ijtimoiy yordamlar. davlatning iqtisodiy roli va funksiyasi ijtimoiy iqtisodiy jarayonlarni tartibga solishning moliyaviy siyosatini va moliyaviy usullarini aniqlab beradi. tovar pul munosabatlarining mavjudligi. har qanday pul munosabatlari ham moliyaviy munosabatlar tarkibiga kiritilmaydi. masalan, bank kreditlarini olish va uni qaytarish jarayoni, kreditorlik …

4 / 12

$bo\likdir. masalan, 1995 yildan xo‘jalik subyektlarining davlat budjeti bilan o‘zaro munosabatlarida foydani taqsimlanishining davlat budjeti daromadlariga foydadan ajratma shakliga o‘tildi. xo‘jalik islohotlari sharoitida bu munosabatlar 3 shaklda namoyon bo‘ldi ya’ni: ishlab chiqarish fondlariga ajratmalar, fiksirlangan (renta) to‘lovlari; foydaning erkin qoldi\idan budjetga badallar. bozor iqtisodiyoti sharoitida esa bu munosabatlar soliqlar vositasida amalga oshiriladi. yuqoridagilarga asoslangan holda shuni ta’qidlash joizki, moliyaning iqtisodiy mohiyati masalasi mazkur kategoriyaning ichki mazmunini aniqlovchi 2 nazariya amal qiladi: 1. taqsimlash nazariyasi tarafdorlari. 2.takror ishlab chiqarish nazariyasi tarafdorlari. taqsimlash nazariyasi tarafdorlari tasdiqlaydiki, moliya ijtimoiy takror ishlab chiqarish jarayonining 2 boskichida paydo bo‘ladi, ya’ni yalpi ichki mahsulot qiymatini taqsimlash va qayta taqsimlash jarayonida vujudga keladi. takror ishlab chiqarish nazariyasi tarafdorlari esa moliya takror ishlab chiqarish kategoriyasi sifatida takror ishlab chiqarish jarayonining barcha bosqichlarida namoyon bo‘ladi deb ta’kidlaydilar. iqtisodiy qonunlarning amal qilishi. asosiy iqtisodiy qonunlar: qiymat qonuni, pul muomalasi qonuni, talab va taklif qonuni. +iymat qonuni. tovar qiymati uni shakllantirish …$

5 / 12

$udligini e’tirof etadi: 1. xo‘jalik yuritish jarayonini pul mabla\lari bilan ta’minlash; 2. nazorat 3. taqsimlash. 1. a.m. aleksandrov va e.a. voznesenskiy tasdiqlaydiki moliya quyidagi funksiyalarni bajaradi: 2. pul fondlarini shakllantirish. 3. shakllantirilgan pul fondlaridan foydalanish 4. nazorat. i.t. balabanovning fikriga ko‘ra bozor iqtisodiyoti sharoitida moliyaning taqsimlash funksiyasi o‘zining mazmunini yukotadi. iqtisodchi v.m. rodionovaning fikriga ko‘ra moliya taqsimlash va nazorat funksiyalarni bajaradi. hozirgi sharoitda o‘zbekistonlik iqtisodchi olimlar moliyaning taqsimlash va nazorat qilish funksiyalarini bajarishini e’tirof etishadi. iqtisodiy subyektlarning asosiy manfati foyda olish hisoblanadi. foyda markazlashtirilmagan pul fondlarining asosiy moliyaviy manbai hisoblanadi. bozor iqtisodiyoti sharoitida mulkchilikning ko‘p ukladli shakllarini paydo bo‘lishi va bozor iqtisodiyotining amal qilishi to‘liq iqtisodiy mustaqillikni ta’minlovchi demokratik tizimni shakllantirishni obyektiv zarur qilib kuyadi. bunday sharoitda iqtisodiy subyektlar faoliyatining moliyaviy natijalari ya’ni tadbirkorlik foydasini taqsimlash ular tomonidan qabul qilinadigan moliyaviy qarorlarga bo\liqdir. savol tu\iladi. turli darajadagi ko‘p sonli fondlarni shakllantirishning asosiy moliyaviy manbalari nima hisoblanadi. albatta bunda makrodarajada yalpi …$

Want to read more?

Download all 12 pages for free via Telegram.

Download full file

About "moliyaviy tizim va funktsiyalari"

moliyaviy tizim va funktsiyalari reja: 1. moliya mohiyati va funksiyalari. 2. moliya tizimi va uning asosiy buginlari. davlatning moliyaviy siyosati. 1. kishilik jamiyatining rivojlanishidagi dastlabki mehnat taqsimotlarining sodir bo‘lishi natural xo‘jalikning yemirilishi va tovar xo‘jaligining shakllanish jarayonini shakllantirdi. tovar xo‘jaligining shakllanishi qiymatning oddiy shaklini paydo bo‘lishiga olib keldi va keyinchalik qiymatning umumiy va pul shakllarini vujudga kelishi bilan davom etdi. ishlab chiqarish jarayonining evolyutsion tarixiy taraqqiyoti natijasida obyektiv iqtisodiy kategoriya sifatida dastlabki moliyaviy munosabatlar ham shakllana boshladi. moliya tushunchasining mazmuni “pul to‘lovi”, “daromad” “to‘lov” degan polisemantik harakterdagi ma’nolarga ega bo‘lib dast...

This file contains 12 pages in DOCX format (24.8 KB). To download "moliyaviy tizim va funktsiyalari", click the Telegram button on the left.

Tags: moliyaviy tizim va funktsiyalari DOCX 12 pages Free download Telegram