statistik ma‘lumotlarni jadval va grafiklarda tasvirlash

PDF 54 стр. 817,6 КБ Бесплатная загрузка

54 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 817,6 КБ

Тип файла PDF

Страницы 54

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 54

4-mavzu: statistik jadvallar va grafiklar 4-mavzu: statistik ma‘lumotlarni jadval va grafiklarda tasvirlash reja: 1.statistik jadvallarning mohiyati va ahamiyati. 2.statistik jadvallarning turlari. 3. statistik jadvallarni tuzish qoidalari. 4.statistik jadvallarni о‘qish va tahlil qilish. 5.statistik kо‘rsatkichlarni grafiklarda tasvirlashning ahamiyati. 6.statistik jadvallar va grafiklardan amaliyotda foydalanish. 7.statistik ma’lumotlarni tahlil qilishda statistik jadvallar va statistik grafiklardan kompleks foydalanish va uning ahamiyati. statistik ma’lumotlarni shunday taqdim etish kerakki, ulardan foydalanish qulay bо‘lsin, ularni о‘qish va tushunish oson bо‘lsin. ularni taqdim etishning eng kamida 3 ta usuli mavjud: matnda sо‘z bilan bayon etish, jadval zuhurida va grafiklar orqali tasvirlash. ma’lumotlarni sо‘z bilan matnda bayon etish kо‘rinishda yaxshi yо‘lga о‘xshab tuyulsa ham, ammo subyektning mahoratiga, ma’lumotlarni talqin qilishdagi о‘ziga xoslikka bog‘liq. bundan tashqari, bu holda ularni har taraflama tushunish, bog‘lanishlarini payqash birmuncha og‘irlashadi. statistik axborotlarni jadvalda ifodalash sо‘z bilan bayon etishga qaraganda о‘rganilayotgan voqealarni ravshan va jozibali qilib tasvirlaydi. statistikadagi jadvallar logarifmlik, karra va boshqa jadvallardan tubdan …

2 / 54

tasmasi- mon diagram malar poligon- lar va gistog- ramma- lar shartnoma (rеja) bajarilishini tеkshirish diagramma- lari spiral shaklli diagram -malar sеktorli diagram malar to’rt burchak yoki kvadratli diagram malar doirali diagram- malar tasvirli diagrammalar 4.1-jadval 2015 yil yanvar-iyun oylaridagi makroiqtisodiy kо‘rsatkichlar mlrd.sо‘m 2014 yilning yanvar-iyun oylariga nisbatan foizda yalpi ichki mahsulot 72172,8 108,1 sanoat mahsuloti 40791,1 108,1 qishloq xо‘jaligi mahsuloti 17569,0 106,5 asosiy kapitalga kiritilgan investitsiyalar 18069,9 109,8 qurilish ishlari 11751,8 118,0 yuk tashish1), mln. tonna 629,6 104,3 yuk aylanmasi1), mln.tn.km 25064,3 104,1 yо‘lovchi tashish, mln. kishi 3522,3 103,3 yо‘lovchi aylanmasi, mln.yо‘lovchi-km 48137,0 105,3 chakana tovar aylanmasi 31732,7 114,8 xizmatlar, jami 40247,0 113,1 1) quvur yo’li transportisiz jadvallar yotiq va tik tо‘g‘ri chiziqlar kesilmalaridan tuzilgan geometrik shakl bо‘lib, qator va ustunlardan tarkib topadi. ularda о‘rganilayotgan obyektlar va ularning kо‘rsatkichlari joylashtiriladi. har bir qator va ustun о‘z nomiga, jadval esa umumiy sarlavhalarga ega bо‘lib, bular jadvalning asosiy unsurlari hisoblanadi. agarda jadval …

3 / 54

satkichlar esa jadvalning kesimi hisoblanadi. jadvalning egasi, odatda, jadvalning chap qismida, kesimi esa о‘ng tomonida bо‘ladi. iqtisodiy izlanishlarda statistik jadvallarning har xil turlari qо‘llaniladi. eganing tuzilishiga qarab statistik jadvallar uch turga bо‘linadi: oddiy, gruhiy va kombinatsion. oddiy jadvallar deyilganda egasi faqat hodisalar, yillar (oylar), obyektlar rо‘yxatidan tashkil topgan jadvallar tushuniladi. bu yerda ega hech qanday ishlov berilmasdan, tо‘g‘ridan-tо‘g‘ri boshlang‘ich kuzatish materiallaridan olinadi. jadval egasi biron-bir belgi bо‘yicha guruhlarga ajratilgan bо‘lsa, bunday jadvallar guruhiy jadvallar deyiladi. agar muhim belgi bо‘yicha guruhlangan jadval egasi yana guruhchalarga ajratilsa yoki jadval kesimi ham guruhlangan kо‘rinishda bо‘lsa, u holda bunday jadvallar kombinatsion jadvallar deb yuritiladi. voqea va hodisalarni о‘rganish jarayonida va qо‘yilgan vazifalarga qarab ega va kesim о‘z о‘rinlarini almashtirib turishi mumkin. statistik jadval ixcham va kо‘rimli chiqishi uchun, uni tuzishda quyidagi qoida va tartiblarga amal qilish kerak: 1. jadvallar hajmi katta bо‘lmasligi kerak. murakkab tо‘plamlarni о‘rganishda jadval hajmini kengaytirmasdan, yaxshisi ikki va undan ortiq …

4 / 54

otlar bо‘lmasa, jadvalda shu kо‘rsatkich о‘rniga “ma’lumot yо‘q” yoki nuqtalar (...) qо‘yiladi, agarda hodisa umuman sodir bо‘lmagan bо‘lsa, tire (-) belgisi bilan ifodalanadi. jadvallarni tuzish texnikasi yaxshi egallansa, ularni о‘qish va tushunish ishi ancha osonlashadi. statistik ma’lumotlarni keng omma uchun tushunarli, ta’sirchan, diqqatga sazovor va lо‘nda qilib bayon etish juda muhimdir. grafik usuli ana shu maqsad uchun xizmat qilib, amalda keng qо‘llanadi. statistikada grafiklar deganda ijtimoiy hayot haqidagi ma’lumotlarni shartli olingan meyorda tuziluvchi har xil geometrik shakl va chiziqlar, predmetlarning tasvirlari (suratlari) hamda geografik xaritalarda nishonlangan shartli belgilar yordamida tasvirlash tushuniladi. ular kishining diqqatini о‘ziga tez jalb etish bilan birga ma’lumotlarni esda yaxshiroq saqlash, tо‘laroq va chuqurroq tasavvur qilishga imkon beradi. shuning uchun grafiklar iqtisodiy, madaniy va umuman ijtimoiy taraqqiyotning barcha sohalarida erishilayotgan yutuqlarimizni ommalashtirishda muhim qurol vazifasini о‘taydi. shunday qilib, statistik ma’lumotlarni grafiklarda tasvirlash natijasida ularni soddalashtirish, ayonlashtirish, umumlashtirish, yakunlashtirish va pirovardida tasavvurimizni boyitish kabi muhim fazilatlarga ega bо‘lamiz. …

5 / 54

i. grafiklarning asosiy turi diagrammalardir. ularni tuzayotganda kо‘pincha yassi geometrik shakllar va chiziqlardan foydalaniladi. 2016 yil uchun yalpi hududiy mahsulot (mlrd. so`m) hududlar bo`yicha aholi jon boshiga umumiy daromadlar miqdori (ming so`mda) statistik ma’lumotlarni grafiklarda tasvirlash uchun avvalo masshtab qabul qilinadi va unga qarab shkala tuziladi. masshtab deb sonlar bilan ifodalangan kо‘rsatkichlarni tekislikdagi tasviriy nisbatlarga aylantiruvchi shartli meyorga aytiladi. u о‘rganilayotgan hodisaning qanday miqdori tekislikdagi chiziqning bitta birligiga teng deb shartli ravishda qabul qilinganligini bildiradi. masalan, о‘zbekistonda paxta yetishtirish diagrammasini tuzayotganda 1 mln.t. paxtani 1 santimetrga teng deb qabul qilsak, bu meyor ushbu grafikning masshtabi hisoblanadi. shkala deganda shunday chiziq tushuniladiki, uning ayrim nuqtalari tasvirlanayotgan hodisaning ma’lum miqdorlariga teng bо‘ladi va, demak, shu miqdor deb о‘qilishi mumkin. u uchta elementdan iboratdir. 0 10 20 30 40 50 1-chizma. shkala (teng meyorli). shkala tayanchi deb ataluvchi chiziq; chiziqlar bilan nishonlanib ma’lum tartibda shkala tayanchiga joylashgan nuqtalar; shu nuqtalarga taalluqli sonlarni belgilovchi …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 54 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "statistik ma‘lumotlarni jadval va grafiklarda tasvirlash"

4-mavzu: statistik jadvallar va grafiklar 4-mavzu: statistik ma‘lumotlarni jadval va grafiklarda tasvirlash reja: 1.statistik jadvallarning mohiyati va ahamiyati. 2.statistik jadvallarning turlari. 3. statistik jadvallarni tuzish qoidalari. 4.statistik jadvallarni о‘qish va tahlil qilish. 5.statistik kо‘rsatkichlarni grafiklarda tasvirlashning ahamiyati. 6.statistik jadvallar va grafiklardan amaliyotda foydalanish. 7.statistik ma’lumotlarni tahlil qilishda statistik jadvallar va statistik grafiklardan kompleks foydalanish va uning ahamiyati. statistik ma’lumotlarni shunday taqdim etish kerakki, ulardan foydalanish qulay bо‘lsin, ularni о‘qish va tushunish oson bо‘lsin. ularni taqdim etishning eng kamida 3 ta usuli mavjud: matnda sо‘z bilan bayon etish, jadval zuhurida va grafiklar orqali t...

Этот файл содержит 54 стр. в формате PDF (817,6 КБ). Чтобы скачать "statistik ma‘lumotlarni jadval va grafiklarda tasvirlash", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: statistik ma‘lumotlarni jadval … PDF 54 стр. Бесплатная загрузка Telegram