muhammad rizo ogahiy 9 -sinf

PPT 4.3 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1632467270.ppt name of presentation muhammad rizo ogahiy (1809—1874) 9-sinf adabiyot fani darsligi asosida 6-mavzu shoir, tarjimon, tarixnavis hamda davlat va jamoat arbobi muhammad rizo ogahiy xalqimiz tarixida o‘ziga xos o‘rniga ega bo‘lgan serqirra iste’dod sohibidir. u ijodining ko‘lami, she’riyatining ko‘rkamligi va badiiy salmog‘i bilan navoiydan keyingi o‘rinda turuvchi sermahsul va serqirra shoir hisoblanadi. ayni paytda, xalqimiz o‘tmishini haqqoniy aks ettirgan bir necha nodir asarlari bilan tarix ilmi taraqqiyotiga munosib hissa qo‘shgan olim sifatida e’tirof etiladi. shuningdek, uning juda ko‘plab tarixiy va badiiy asarlarni fors tilidan ona tilimizga o‘girib, ularni xalqimizning ma’naviy merosiga aylantirishdagi xizmatlari tahsinga loyiqdir. ogahiy 1809- yili 17- dekabrda xiva yaqinidagi qiyot qishlog‘ida erniyozbek mirob oilasida tavallud topdi. shu yerda boshlang‘ich ma’lumotni oladi. yoshligida otasi vafot etib, adabiyotimizning yana bir yorqin siymosi bo‘lmish amakisi munisning tarbiyasida bo‘ldi. u maktab, keyinchalik madrasa tahsili davomida arab va fors tillarini, tarix ilmini puxta o‘rgandi. 1829- yilda munis vafot etgach, hukmdor olloqulixon …

safarda yurganda tasodif tufayli oyog‘i qattiq shikastlanadi va hali yigit yoshidayoq to‘shakka bog‘lanib qoladi. shu dard azobini tortayotgan shoir umr yo‘ldoshidan ham ajraladi. 1857- yilda miroblikdan iste’fo berishga majbur bo‘ladi. lekin bu musibatlar oldida u chekinmadi. kuchli iroda, hayotni sevishi ogahiyni ijodga, izlanishga undadi. 1846- yilda “zubdat ul-tavorix” (“tarixlar qaymog‘i”), 1847–1855- yillarda esa “jome ul-voqeoti sultoniy” (“sultonlik voqealarining yig‘indisi”) tarixiy asarlarini yozdi. tarjimalar bilan shug‘ullanib, kaykovusning “qobusnoma”, nizomiy ganjaviyning “haft paykar”, sa’diy sheroziyning “guliston”, badriddin hiloliyning “shoh va gado”, abdurahmon jomiyning “yusuf va zulayho” va boshqa qator asarlarni o‘zbekchalashtirdi. xix asrning oltmishinchi yillarida “gulshani davlat” va “shohidi iqbol” (“baxt shohidi”) tarixiy asarlarini yozdi. ogahiy 1874- yilda vafot etdi. ogahiyning asosiy she’riy merosi ona tilida yozilgan bo‘lib, “ta’viz ul-oshiqin” devonida to‘plangan. “ta’viz ul-oshiqin” – “oshiqlar tumori” degani. devon ma’rifatparvar shoh va shoir feruz – muhammad rahimxon soniy (ikkinchi)ning taklifi va talabi bilan tuzilgan. bu devon xix asr o‘zbek she’riyatining benazir namunasi …

etgan shoir uni g‘animat bilib, qadrlashga chorlaydi: “gulshan ichra bazm etib jomi tarab no‘sh aylali kim, g‘animatdur necha kun, ey qadi ra’no, bahor”. shuningdek, “baland aylab quyoshg‘a poya navro‘z”, “bahor ayyomi bo‘lmish o‘ylakim bog‘i eram sahro” g‘azallarida ham bu ko‘rkam faslning beqiyos nazokatlari kuylanadi. “ilohi, har kuning navro‘z bo‘lsin” g‘azalida bu she’r yaratilgandan buyon barchaning diliga jo bo‘lgan ohorli yangi yil tilaklari izhor etilgan: ilohi, har kuning navro‘z bo‘lsun, hamisha tole’ying feruz bo‘lsun. bo‘lub ayyomi navro‘zing muborak, zamiring inbisotanduz bo‘lsun. “ta’viz ul-oshiqin”dagi ishqiy g‘azallar nafaqat ogahiy ijodining, balki butun o‘zbek mumtoz adabiyotining sara namunalari hisoblanadi. “yuzung ochkim, quyosh sadqang bo‘lub boshingdin aylansun”, “mushkin qoshining hay’ati ul chashmi jallod ustina”, “ey sho‘x, ko‘zi qoshinga olam gado, man ham gado” g‘azallari ogahiyning yuksak badiiy mahoratini, chinakam san’atkor shoir ekanligini tasdiqlaydi. shoir lirikasi mundarijasidan muqaddas islom dinimiz ko‘rsatmalari, tasavvuf ta’limotiga oid qarashlar ifoda etilgan she’rlar ham salmoqli o‘rin tutganini kuzatamiz: “mulk-u millatg‘a amin …

iyosiy-didaktik lirikaning yorqin namunasi bo‘lib qoldi. ogahiyning kichik she’riy janrlar: ruboiy, tuyuq, fard kabi shakllarda ham benazir ekanligiga guvoh bo‘lamiz. ayniqsa, musoviyattarafayn (ikki tomonlama teng, bir xil) shaklida yozilgan she’ri adabiyotimiz tarixida juda kam uchraydigan hodisalardan deyish mumkin. she’rni ikki xil – odatdagi yon tarafga hamda yuqoridan pastga tomon o‘qisangiz, bir xil matn hosil bo‘laveradi. bu she’r bilan tanishing. ogahiy salaflari lutfiy, navoiy, bobur, fuzuliy hamda munis kabi mumtoz adabiyotimiz yorqin siymolari an’analarini davom ettirdi, rivojlantirdi, yangi badiiy kashfiyotlar bilan boyitdi. uning ijodi shoirlari mizning bir necha avlodi uchun mahorat maktabi bo‘lib xizmat qildi.

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "muhammad rizo ogahiy 9 -sinf"

1632467270.ppt name of presentation muhammad rizo ogahiy (1809—1874) 9-sinf adabiyot fani darsligi asosida 6-mavzu shoir, tarjimon, tarixnavis hamda davlat va jamoat arbobi muhammad rizo ogahiy xalqimiz tarixida o‘ziga xos o‘rniga ega bo‘lgan serqirra iste’dod sohibidir. u ijodining ko‘lami, she’riyatining ko‘rkamligi va badiiy salmog‘i bilan navoiydan keyingi o‘rinda turuvchi sermahsul va serqirra shoir hisoblanadi. ayni paytda, xalqimiz o‘tmishini haqqoniy aks ettirgan bir necha nodir asarlari bilan tarix ilmi taraqqiyotiga munosib hissa qo‘shgan olim sifatida e’tirof etiladi. shuningdek, uning juda ko‘plab tarixiy va badiiy asarlarni fors tilidan ona tilimizga o‘girib, ularni xalqimizning ma’naviy merosiga aylantirishdagi xizmatlari tahsinga loyiqdir. ogahiy 1809- yili 17- dekabrda xiva...

PPT format, 4.3 MB. To download "muhammad rizo ogahiy 9 -sinf", click the Telegram button on the left.

Tags: muhammad rizo ogahiy 9 -sinf PPT Free download Telegram