geosinklinal va platforma foydali qazilmalarni qidirish va razvedka qilishning asoslari

DOC 60.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1663266603.doc geosinklinal va platforma foydali qazilmalarni qidirish va razvedka qilishning asoslari reja: 1. geosinklinal va platforma viloyatlari haqida umumiy tushuncha 2. foydali qazilmalarni qidirish va razvedka qilishning asoslari yer qobig`ining geosinklinal zonalariga nisbatan tinch tektonik rejimda bo`lgan qismi platforma deb ataladi. platformalar katta-katta maydonlarni egallaydi. platformalar ikki qavatdan iborat bo`lib, pastki qavati burmalangan cho`kindi, yoxud metamorfik yoki magmatik jinslardan tuzilgan bo`ladi. ustki qavati gorizontal yotgan cho`kindi jinslardan iborat. ustki qavati - chexol, pastki qavati - fundament deb ataladi. yer qobig`ining uzoq vaqtlar cho`kindi jinslar to`planadigan va platformalar orasida joylashgan, aktiv tektonik xarakatlar bo`lib turadigan qismi gyeosinklinal deb ataladi. geosinklinal yer qobig`ining asosiy geotektonik elementlaridan biri bo`lib, u platformaning aksini tasvirlovchi zonadir. geosinklinal rayonlarda turli-tuman, kuchli tektonik xarakatlar vujudga kelishi sababli gorizontal xolda yotgan qatlamlar burmalanadi, egiladi va ayrim joylarda uziladi. platforma-yer po`stining sust xarakatchan qismi bo`lib, qit`adagi asosiy qurilmalardan biri. bir necha mln km2 maydonni ishg`ol etadi. burmali o`lkalar o`rnida …

`shni burmalari o`lkalarga tutash chet qismlarida, 3) avlokogenlarda, 4) platforma asosidagi katta amplitudali yoriqlarga yondoshgan qismlarda. asosidagi tog` jinslarining yoshiga qarab qadimgi va yosh platformalarga bo`linadi. qadimgi platformaning asosi arxey va proterazoy eralarida hosil bo`lgan tog` jinslaridan tashkil topgan bo`lib, yuqori qoplam keyingi eralarga mansub jinslardan tuzilgan. bunday platformalarga sharq, yevropa, sibir, shimoliy amerika, xitoy-koreya, xindiston, afrika, avstraliya, janubiy amerika va antarktida platformalari kiradi. yosh platformalarning asosi paleozoy jinslaridan tashkil topgan. ustki qoplam jinslari yuqori paleozoy, mezozoy va kaynazoy jinslaridan tashkil topgan. yosh platformalarga g`arbiy sibir, turon va skif plitasi, g`arbiy yevropa va boshqalar kiradi. ba`zan cho`kindi qoplam bilan asosi orasidagi oraliq jinslar guruxi yotadi. platformalarda magmatik jarayonlar kuzatiladi, ammo u burmali o`lkalardagi kabi kuchli kechmaydi. magmatizm maxsulotlari nisbatan bir xil tarkibda bo`lib, bazalt magmasining maxsulidir. platformalarda seysmik aktivlik juda sust, faqat yirik yer yoriqlari va kushni burmali ulkalarga tutash joylarda ancha kuchlidir. issiqlik oqim darajasi burmali o`lkalardagiga nisbatan 2-4 …

adi. faollashgan platforma - tezligi va qarama-qarshiligi jixatidan burmalanish o`lka xarakatlariga tug`ri keladigan jadal tektonik xarakatlar natijasida qayta jonlangan platforma yoki uning bir qismi. turg`un yoki nisbatan tekislashgan platforma qurilmalarining o`rnida burmali tog` inshootlari shakllanadi. faollashgan platformalar uchun tog`ara cho`kma va bukilmalar orqali ajralib turgan juda baland palaxsa tog` va tog` tizimlari ayniqsa xosdir. cho`kindi qoplam jinslari va tog`ara cho`kma molassasining burmalanishi sust va o`rtacha bo`lib, faqat yoriqlar bo`ylab kuchliroqdir. ko`tarilma va cho`kmalar o`zaro uzilma xilidagi yoriqlar orqali bir-biridan ajragan o`lkalarning chet qismlari bo`ylab uzilmalar avj olgan. platforma qoplamasi - platformalarning yuqori qurilma qavati, asosan cho`kindi jinslardan tashkil topgan, kristallashgan (qadimgi platformalarda) yoki burmalangan (yosh platformalarda) asos ustida yotadi. ba`zan qoplama tarkibida magmatik maxsulotlar uchraydi. platforma qoplamasining metamorfizmga uchramagan jinslari deyarli gorizontal xolda yotadi; u platforma asosida keskin nomuvofiqlik va stratigrafik tanaffus orqali ajraladi. yosh platformalarda tanaffus vaqti uncha uzoq emas. ko`pincha platforma asosi va qoplama orasida oraliq kompleks jinslari …

ida ayrim ko`tarilmalar, urtaliq massiv va suv osti bazalt vulkanlari paydo bo`ladi. o`rta bosqichda qayt qilingan xavzalar o`rnini ko`tarilmalar egallaydi. geosinklinal bosqichining so`ngi bosqichida esa umumiy ko`tarilish sodir bo`ladi, ko`pchilik bukilmalar tutashadi. ushbu jarayonlar natijasida ular burmali tog` inshoatlariga aylanadi. keyingi yillarda litosfera plitalarining tektonikasi goyasining rivojlanishi munosabati bilan geosinklinalga yangicha ta`rif berilmoqda. ushbu goyaga asosan geo-sinklinal litosfera plitalarining o`zaro to`qnashgan joyi bo`lib, u yerda geosinklinal jarayoni kechadi. bu jarayon surilayotgan okean plitasining suvsizlanishi va qayta erishi xisobiga xamda magmatik qayta o`zgarish, metamorfizm va to`qnashayotgan plitalar old qismlarining shakl o`zgartirishi evaziga kontinental yer po`stining paydo bo`lishida ifodalanadi. zilzila. yer po`stining silkinishi zilzila deyiladi. yer yuzasini yemiruvchi, buzuvchi zilzilalarning 68% ga yaqini pireneyya, alp, apennin, karpat, bolqon, kavkaz tog`lariga va o`rta osiyoning tog` tizmalariga, ximolay tog`lariga, qolgan 28% i tinch okean xalqasiga to`g`ri keladi. bular seysmik rayonlardir. zilzila xodisalarini o`rganuvchi fan syeysmologiya deb ataladi. zilzila yer qobig`ining ichki qismidagi massalarning juda …

a oluvchi asboblar o`rnatilgan 500 ga yaqin stantsiya yer sharida xar yili 9000 tagacha zilzilani, ya`ni soatiga bir marta zilzila bo`lishini xisobga oladi. yerning ichidagi zilzila boshlangan markaz - gipotsyentr, uning yer yuziga tikka chiqqan joyi - fokusi - epitsyentr deb ataladi. foydali qazilmalarni qidirish va razvedka qilishning asoslari dunyodagi xar qanday mamlakatni iqtisodiy saloxiyatini ko`rib chiqadigan bo`lsak, iqtisodiy bo`g`inlarining asosini konchilik sanoati egalladi. bu esa konchilardan mavjud konlardan unumli foydalanib ularga yangi texnika va texnrologiya jalb qilishni taqozo etsa, geologlarda esa, yangi konlarni topish, ularni baxolash, topilgan konlarida doimiy razvedka ishlarini olib borishni talab qiladi. umuman insoniyatin xar bir qazilma boyligiga nisbatan o`z talab darajasi mavjud. mana shu talab darajasiga qarab xozirgi bozor iqtisodiyoti davrida foydali qazilma konlarini qidi-rish va razvedka qilish ishlari taqsimlanishi zarur. konlarni qidirish va razvedka qilish jara-yonida foydali qazilmaning sifati, mikdori (va) joylashishi va shuncha o`xshash ko`pgina pa-rametrlari aniqlanadi. shu parametrlar saosida konga texnologik sxema …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "geosinklinal va platforma foydali qazilmalarni qidirish va razvedka qilishning asoslari"

1663266603.doc geosinklinal va platforma foydali qazilmalarni qidirish va razvedka qilishning asoslari reja: 1. geosinklinal va platforma viloyatlari haqida umumiy tushuncha 2. foydali qazilmalarni qidirish va razvedka qilishning asoslari yer qobig`ining geosinklinal zonalariga nisbatan tinch tektonik rejimda bo`lgan qismi platforma deb ataladi. platformalar katta-katta maydonlarni egallaydi. platformalar ikki qavatdan iborat bo`lib, pastki qavati burmalangan cho`kindi, yoxud metamorfik yoki magmatik jinslardan tuzilgan bo`ladi. ustki qavati gorizontal yotgan cho`kindi jinslardan iborat. ustki qavati - chexol, pastki qavati - fundament deb ataladi. yer qobig`ining uzoq vaqtlar cho`kindi jinslar to`planadigan va platformalar orasida joylashgan, aktiv tektonik xarakatlar bo`lib turadigan qis...

DOC format, 60.0 KB. To download "geosinklinal va platforma foydali qazilmalarni qidirish va razvedka qilishning asoslari", click the Telegram button on the left.

Tags: geosinklinal va platforma foyda… DOC Free download Telegram