bozor iqtisodiyotida davlatning makro iqtisodiy muvozanatni ta'minlash va inqirozga qarshi siyosati

DOCX 16 sahifa 91,6 KB Bepul yuklash

16 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 91,6 KB

Fayl turi DOCX

Sahifalar 16

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 16

12-мавзу. бозор иқтисодиётида давлатнинг макроиқтисодий мувозанатни таъминлаш ва инқирозга қарши сиёсати режа 12.1. макроиқтисодий мувозанат ва лининг намоён боииш шакллари 12.2. классик ва кейнсчилик назарияларида жами талаб ва жами таклиф тенглигини таъминласфада давлатнинг роли 12.3. иқтисодий сикл ва инқирозлараинг келиб чиқиш саҳаблари 12.4. жаҳон молиявий-иқтисодий инқирозининг ўзбекистон иқтисодиётига таъсири ва уни феартараф этиш йўллари 12.5. функсионал иқтисодий тизимлар ва давлат бошқаруви таянч сўз ва иборалар: макроиқтисодий мувозанат, жами талаб, иқтисодий режалаш-тириш, башоратлаш, функсионал иқтисодий тизимлар, соф экспорт, жан батиста сейнинг қонуни,инқироз, инқироз турлари, инқирозга қарши чоралар дастури. 12.1. макроиқтисодий мувозанат ва унинг намоён боииш шакллари иқтисодиётдаги барча мураккаб такрор ишлаб чиқариш алоқалари макроиқтисодий мувозанат заруратлигини оширади. макроиқтисодий мувозанат давлатнинг бошқаруви таъсирисиз ижобий натижаларга эриша олмайди. бозор иқтисодиётида бундай мувозанатни намоён бўлишининг муҳим шакли бўлиб, жами талаб ва жами таклиф барқарорлиги ҳисобланади. биринчи галда обектив қонуният, яъни жамият даромадлари ва харажатлари ўртасидаги мувозанатнинг зарурати макродаражада юзага келади. бу мувозанатнинг аниқ шакли …

2 / 16

алиги маҳсулотлари бозори ва б.) тушунчасини фарқли эканини билдиради. хусусий бозорларда оралиқ маҳсулотларнинг (хомашё, материал,.ёқилғи ва б.) олди-сотди жойлари мавжуд. бутун иқтисодиёт даражасида ўзаро боғлиқликдаги бозорларнинг (ишиаб чиқариш омиилари бозори, меҳнат бозори, пул бозори, молия бозори ва б.) умумий тизимида товар ва хизматлар бозори марказий звено бўлиб ҳисобланади. иқтисодиётда жами талаб ва жами таклиф чамбарчас боғлиқликда учрайди. жами талаб — бу мавжуд даромадлар ва нархлар даражасида талаб эта олиш мумкин бўлган товар ва хизматлар ҳажмидир. жами таклиф — бу мавжуд нархлар даражасида ишлаб чиқарилган ва таклиф этилган товар ва хизматлар умумий миқдоридир. жами талаб — бу истеъмол товарларига ва хизматларга ва инвестицион товар ва хизматларга бўлган талаб. жами таклиф ишлаб чиқарилган ялм га тенг бўлиб, жами талаб унинг истеъмол этилган қисмидир. иқтисодиётнинг секторлари ва уларнинг харажатларига мос равишда жами талабнинг таркибий қисми қуйидагича: 1. уй хўжаликларининг истеъмол харажатлари. 2. хусусий секторнинг инвестицион харажатлари. 3. давлат буджети ташкилотларининг таркиби ва уларни …

3 / 16

абда инвестиция хусусий секторда қандай бўлса давлатда ҳам шундай ҳисобга олинади. шу сабабли макроиқ-тисодий инвестиция микроиқтисодийдан фарқланади. шудай экан уй хўжаликлари ва фирмалар учун инвестиция нафақат реал капиталга қўйилма қилиш, балки молиявий активларга қўйилма қилиш ҳам ҳисобланади(аксия, облигация ва бошқа қимматли қоғозлар). макроиқтисодий нуқтайи назарда молиявий актив-ларни (қимматли қоғозлар ва б.) сотиб олиш инвестиция ҳисоб-ланмайди. инвестиция макроиқтисодий нуқтайи назардан фақат реал капитал харид қилиш ва асосий капиталга меҳнатни ёллаш ҳисобланади. жами талаб ҳажми бир қатор омилларга: уй хўжаликларининг иш куни, сотишдан олган даромадларига, якка тартибдаги товар ишлаб чиқариш фаолиятига, солиққа тортиш ҳажмига, мам-лакатдаги нархнинг умумий даражасига, муомаладаги нақд пул миқдорига, нарх ўзгаришининг кутилишига, кутилаётган фойда-га, банк кредит фоизларининг ўсишига боғлиқ. жами талаб ва нарх даражаси ўртасидаги боғлиқлик тескари, бироқ жами таклиф ва нарх даражаси тўғри боғланган, яъни нарх даражаси қанча юқори бўлса, таклиф шунча кўп бўлади. ишлаб чиқаришга таъсир этувчи омиллар бу жами таклифга ҳам таъсир этувчи омиллар ҳисобланди. 12.2. …

4 / 16

и таклиф ва жами талаб ўртасидаги мувозанатни бузилишига олиб келади. сей қонуни қўшимчалари юқоридаги муаммони ҳал этиш учун қуйидагиларни таклиф этади: ушбу мувозанатни фоиз ставкалари, иш ҳақлари ўзгариши ва нарх даражасини ўзгариши орқали ўзини-ўзи тартибга солади. классик сиёсий иқтисодчиларнинг фикрига кўра бу кўрсаткичламинг мослашувчанлиги бозорда талаб ва таклиф мувозанатини таъминлайди ва шу йўл билан бозор механизми миллий иқтисодиёт даражасида юзага келадиган номувофиқликни бартараф этади. давлат аралашуви керак бўлмай қолади. 20-йилларнинг охири ва 30-йилларнинг бошида хх асрлик капиталистик иқтисодиёт кучли ва узоқ муддатли макроиқтисодий тенгсизлик билан тўқнашди (инқироз 1929—1933-й.). 100 йил муқаддам шаклланган классик сиёсий иқтисод хх асрнинг 30-йилларида бўлган инқироз жараёнларини тушунтириб беришга ожизлик қилди. дж. кейнс ушбу ҳолатни ёритишга ҳаракат қилди. кейнснинг фикрича жами талаб (харажат) 4 қисмдан ташкил топади: 1. шахсий истеъмол. 2. инвестиция истеъмоли (хусусий ва давлат инвестицияси). 3. давлат харажатлари. 4. соф экспорт. кейнснинг макроиқтисодий мувозанат назарияси жамға-риш ва инвестиция тенглигидан келиб чиқади. жамғариш дейилганда шахсий …

5 / 16

тескари жараён кузатилади. классик мувозанат моделидан кейнс моделининг фарқи қуйидагиларни маълум қилади: 1. классик моделида банк проценти ва нарх эгилувчанлиги ҳолатидан сезиларли даражадаги узоқ муддатли ишсизликнинг намоён бўлиши мумкин эмас. кейнс моделида жамғариш ва инвестицилар тенглигига асосланади, бу эса тўлиқ бўлмаган ишсизлик шароитида ҳам амал қилади. 2. классик модел эгилувчан нарх механизми мавжудлигини назарда тутади. кейнс бу хулосани рад этди. ўз маҳсулотига талабни пасайишига дуч келган тадбиркорлар маҳсулот нархини пасайтирмасдан ишлаб чиқаришни қисқартиради ва ишчиларни бўшатади, бу эса ишсизликни келтириб чиқаради. бу ҳолатда бозор механизмидаги кўринмас қўл бир меъёрдаги бандликни таъминлай олмайди. кейнс бозор механизми билан давлат томонидан талабни тартибга солиш асосидаги механизмларининг боғланган моделни ишлаб чиқди. ж.б. сейнинг «таклиф ўз-ўзидан талабни юзага келтиради» қонунини танқид қилган ҳолда, кейнс меъёрдаги ривожланишни таъминлаш учун талабни, яъни шахсий истеътнол ва инвестицияни рағбатлантириш зарур, деб ҳисоблайди. хх асрнинг 70-йилларда ривожланган мамлакатлардаги ишлаб чиқаришнинг пасайиши кейнис концепциясини танқид қилишга имкон яратди ва классик концепция …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 16 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"bozor iqtisodiyotida davlatning makro iqtisodiy muvozanatni ta'minlash va inqirozga qarshi siyosati" haqida

12-мавзу. бозор иқтисодиётида давлатнинг макроиқтисодий мувозанатни таъминлаш ва инқирозга қарши сиёсати режа 12.1. макроиқтисодий мувозанат ва лининг намоён боииш шакллари 12.2. классик ва кейнсчилик назарияларида жами талаб ва жами таклиф тенглигини таъминласфада давлатнинг роли 12.3. иқтисодий сикл ва инқирозлараинг келиб чиқиш саҳаблари 12.4. жаҳон молиявий-иқтисодий инқирозининг ўзбекистон иқтисодиётига таъсири ва уни феартараф этиш йўллари 12.5. функсионал иқтисодий тизимлар ва давлат бошқаруви таянч сўз ва иборалар: макроиқтисодий мувозанат, жами талаб, иқтисодий режалаш-тириш, башоратлаш, функсионал иқтисодий тизимлар, соф экспорт, жан батиста сейнинг қонуни,инқироз, инқироз турлари, инқирозга қарши чоралар дастури. 12.1. макроиқтисодий мувозанат ва унинг намоён боииш шакллари иқти...

Bu fayl DOCX formatida 16 sahifadan iborat (91,6 KB). "bozor iqtisodiyotida davlatning makro iqtisodiy muvozanatni ta'minlash va inqirozga qarshi siyosati"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: bozor iqtisodiyotida davlatning… DOCX 16 sahifa Bepul yuklash Telegram