aksiz solig‘i

DOCX 11 sahifa 40,9 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1 / 11
6-mavzu. aksiz solig‘i reja 1. aksiz solig‘i to‘lovchilari tarkibi 2. aksiz solig‘ining soliq solish obekti va soliq bazasini aniqlash tartibi 3. aksiz to’lanadigan tovarlar va xizmatlarning ro’yxati. soliq stavkalari 4. aksiz solig‘ini hisoblash chiqarish tartibi. aksiz solig’i hisobotini taqdim etish va soliqni to’lash tartibi tayanch so‘z va iboralar yuridik shaxs, aksiz solig‘i, eksport, hisobvaraq-faktura, davlat byudjeti, byudjet daromadlari, aksizosti tovarlar, soliq bazasi. 1. aksiz solig‘i to‘lovchilari tarkibi o‘zbekiston respublikasida soliq tizimi doirasida yuzaga kelgan yangi iqtisodiy munosabatlar yangicha iqtisodiy munosabatlarni shakllantirishda aktiv ishtirok etadigan soliq turlarini ilmiy va amaliy jihatdan asoslanish zaruriyatini tugdirmoqda. ana shunday soliq turlaridan biri aksiz solig‘i bo‘lib hisoblanadi. aksiz solig‘i mamlakatimiz olimlari tomonidan nazariy jihatdan ishlab chiqilmagan natijada uni amaliyotda shaklantirishda turlicha yondoshuvlar asos qilib olinmoqda. bunday yondoshuvlar uzining ikki xususiyati bilan kuzga tashlanib kelinmoqda, ya’ni: · aksizli tovarlarni akoli iste’mol darajasidan kelib chiqqan holda belgilanishi; · aksizli tovarlarga nisbatan o‘rnatiladigan soliq stavkalari miqdorining o‘zgaruvchanligi; · …
2 / 11
, uning fiskallik ahamiyati va yig‘uvchanlik darajasining yuqoriligidadir. bu haqda, hatto 1666 yilda fransuz iqtisodchisi f.demezon ta’kidlab o‘tgan edi: «aksizning birgina o‘zi boshqa barcha soliq tushumlari va undan ham ko‘proqni berishga qodirdir»[footnoteref:1]. [1: malov v.n., kolber j.b. absolyutistskaya byurokratiya i fransuzskoye obshestvo. m., 1991. s. 90.] aksiz solig‘ining mohiyati avvalo soliq undiruvchi va soliq to‘lovchilar urtasidagi munosabatlarda o‘z aksini topadi. shuning uchun ham uni mohiyatini shu ikki subekt: to‘lovchi va undiruvchi o‘rtasida yuzaga keladigan doimiy munosabatlar doirasida ifodalash zarur. ammo aksiz soliq mohiyati avvalo shu soliq voqeligi tabiatini ifodalash zaruriyatini taqozo etadi. aksiz soliq voqeligining tabiati har qanday iqtisodiy voqelik tabiatiga o‘xshashdir. chunki iqtisodiy voqeliklar tabiati ularni tashkil etish manbalarida to‘liq o‘z aksini topadi. shunday ekan, mavjud turli iqtisodiy toifalarning asl manbai qo‘shimcha qiymat bo‘lganligi kabi aksiz solig‘ining asl manbai ham qo‘shilgan qiymatdir. lekin, boshqa iqtisodiy toifalar manbai o‘z qadamini birlamchi taqsimot doirasida topsa, aksiz solig‘i shu qo‘shimcha qiymatni iste’mol …
3 / 11
larida namoyon bo‘ladi. qolaversa, pul munosabatlari mazmunining o‘ziga xos jihatlarini ochish orqali aksiz solig‘ining mohiyatini shakllantirish mumkin. shuni ham alohida ta’kidlab o‘tish kerakki, boshqa soliq turlari kabi aksiz solig‘ining mohiyatini davlat byujetini to‘ldirib turuvchi vosita yoki qurol sifatida ko‘rishlik ushbu soliqni pul munosabatlari doirasida namoyon bo‘lishligini inkor etish bilan tengdir. chunki har qanday iqtisodiy voqeliklar harakatiga turli vosita va qurollar orqali ta’sir etish mumkin. soliq to‘lovlarini vosita va qurollar orqali tartibga solish mumkin, ammo ularga tayangan holda vokealik mohiyatini ochish mumkin emas. qurol va vosita (yoki ayrim xrllarda richag va mexanizm deb ishlatiladigan so‘zlar majmuasi) iqtisodiy voqealiklardan pul munosabatlari doirasida samarali foydalanish imkoniyatini yaratadi yoki ularni tartiblashtirishni takoza ettiradi, xolos. bu borada shuni aytish joizki, aksiz solig‘ining mohiyati doimo egri soliqlar doirasida urganib chiqiladi. shu sababli, uning ham iqtisodiy mohiyati qo‘shilgan qiymat solig‘ining mohiyatiga yaqindir. bu yaqinlik davlat bilan yuridik shaxslar o‘rgasida vujudga keluvchi obektiv majburiy to‘lovlarga asoslangan moliyaviy munosabatlar …
4 / 11
oiy- iqtisodiy mohiyati faqat taqsimot darajasiga qarab ifodalanadi va takomillashtiriladi. byudjet tushumini ta’minlash orqali aksiz solig‘ining iqtisodiy mohiyati xalq xo‘jalik manfaatlarini qondirishga ko‘proq mablag‘lar jalb ettirilishida namoyon bo‘lsa, uning ijtimoiy mohiyati aholining, ya’ni asosiy iste’molchilarning tulov qobiliyatlarining oshishida o‘z ifodasini topadi. bu esa aksiz solig‘i obektlari (aksiz osti tovarlari)ni qisqartirilishida, soliq stavkalarini pasaytirilishida, aholi to‘lov qobiliyatining o‘sishida o‘z aksini topadi. shuni ham ta’kidlab o‘tish kerakki, subektlar aksiz solig‘i iste’molchilari sifatida ham yuzaga kelishi mumkin. ushbu soliq bo‘yicha engilliklarning berilishi tovarlar harid qilish uchun olinadigan kredit resurslarining qisqartirilishiga, bu esa o‘z vaqtida, moliyaviy natijalarning oshishiga olib keladi. shunday qilib, aksiz solig‘i ijtimoiy muhitni ham yaxshilash imkoniyatlarini moliyaviy natijalarning o‘sishi orqali ta’minlanishi mumkin. aksiz solig‘ining takomillashtirilishi ijtimoiy-iqtisodiy muhitni yaxshilanishiga va iste’mol darajasini oqilona tashkil etishga olib keladi. shunday qilib, aksiz solig‘ining mohiyati obektiv pul mablaglar taqsimot doirasida yuzaga keladigan ayrim ijtimoiy-iqtisodiy munosabatlarni yuzaga keltirishda o‘z aksini topadi. lekin shu bilan birga ta’kidlash …
5 / 11
xillaridan hisoblanish obekti va byudjetga undirilish tartibi bilan farq qilsa ham, tashkil etishlarining asl manbalari jihatidan farq qilmaydi. aksiz solig‘ining mohiyatini ochishda uning asl manbasiga e’tiborni karatish zarur. chunki aksiz solig‘ini mohiyatini ochishda uning asl manbasi munosabatlarning real majmuasini ifodalaydi. shuningdek, aksiz solig‘ini tashkil etuvchi asl manba obektiv pul munosabatlarining bazis tushunchasiga kiradi va huquqiy me’yorlar bilan mustahkamlangandir. bu borada shuni aytish kerakki aksiz solig‘ini takomillashtirnshga oid chora tadbirlar, uni aniqlash obektining o‘zgartirilib turilishi, aksizli tovarlar sonining oshirilishi yoki kamaytirilishi uning mohiyatini ifoda eta olmaydi. aksiz solig‘ining bunday xususiyatlari qonunlar va soliq siyosati orqali belgilanib davlat oldida turgan vazifalarning hal etilishida omil sifatida namoyon bulishligini ifodalaydi, xolos. shunday qilib, aksiz solig‘i pul munosabatlarini ifoda etib, bu munosabatlar doirasida uni to‘lovchi sifatida iste’molchilar va davlat turadi. uni tulovchi iste’molchilar bilan davlat o‘rtasidagi munosabatlar va ularni tashkil etish demokratiya timsoli bo‘lmish oliy majlis tomondan tartiblashtirilib turiladi. chunki aksiz solig‘i byudjet daromadini tashkil …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 11 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"aksiz solig‘i" haqida

6-mavzu. aksiz solig‘i reja 1. aksiz solig‘i to‘lovchilari tarkibi 2. aksiz solig‘ining soliq solish obekti va soliq bazasini aniqlash tartibi 3. aksiz to’lanadigan tovarlar va xizmatlarning ro’yxati. soliq stavkalari 4. aksiz solig‘ini hisoblash chiqarish tartibi. aksiz solig’i hisobotini taqdim etish va soliqni to’lash tartibi tayanch so‘z va iboralar yuridik shaxs, aksiz solig‘i, eksport, hisobvaraq-faktura, davlat byudjeti, byudjet daromadlari, aksizosti tovarlar, soliq bazasi. 1. aksiz solig‘i to‘lovchilari tarkibi o‘zbekiston respublikasida soliq tizimi doirasida yuzaga kelgan yangi iqtisodiy munosabatlar yangicha iqtisodiy munosabatlarni shakllantirishda aktiv ishtirok etadigan soliq turlarini ilmiy va amaliy jihatdan asoslanish zaruriyatini tugdirmoqda. ana shunday soliq turlaridan...

Bu fayl DOCX formatida 11 sahifadan iborat (40,9 KB). "aksiz solig‘i"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: aksiz solig‘i DOCX 11 sahifa Bepul yuklash Telegram