mezolit davri va uning o’rganilishi

DOCX 4 стр. 16,8 КБ Бесплатная загрузка

4 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 16,8 КБ

Тип файла DOCX

Страницы 4

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (4 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 4

5.mavzu: mezolit davri va uning o’rganilishi. mavzu rejasi: 1.mezolit davri va uning xususiyatlari. 2.mezolit davrining o’rganilish tarixi. yer yuzida muzliklarning chekinishi natijasida iqlim o‘zgaradi. bu esa, o‘z navbatida ibtidoiy odamlarning turmush tarzida o‘zgarishlarga olib keladi. olimlar bu davrning o‘ziga xos xususiyatlarini e’tiborga olib, uni o‘rta tosh davri, ya’ni mezolit davri deb belgilaganlar. “mezolit” so‘zi yunoncha “mezos”— o‘rta, “litos” — tosh so‘zlaridan kelib chiqqan bo‘lib, miloddan avvalgi 12 ming yilliklardan 7 ming yilliklargacha davom etgan. mezolit davrida iqlimning o‘zgarishi bilan hayvonot dunyosi ham o‘zgaradi. paleolit davridagi yirik hayvonlar yo‘qolib, ular o‘rniga tez chopar va mayda hayvonlar: arhar, muflon, tog’ echkisi, bug’u, jayron, qulon, quyon, arslon, yo‘lbars, bars, qoplon va boshqa hayvonlar paydo bo‘ldi. ularni ilgaridagidek ovlash ibtidoiy odam uchun murakkablik tug’dirdi. natijada o‘q-yoy ixtiro qilindi. bu mezolit davrining eng katta yutug’i edi. ibtidoiy ovchilar hayvonlar (asosan bug’ular) izidan yurib, yangi—yangi yerlarni o‘zlashtirib bordilar. shu sababli, mezolit davri odamlari keng xududlarga tarqalganlar. …

2 / 4

logiyasida mezolit davri 2 bosqichga: azil va tardenuazga bo‘linadi. (3-jadval) ular frantsiyadan topilgan makonlar nomlari bilan atalgan. azil davri tosh qurollarining asosiy xususiyatlaridan biri –mikrolit qurollarning yasalishidir (yunoncha mikros—kichik). ular asosan o‘q uchi vazifasini bajargan. ularning ko‘pchiligi tol bargiga o‘xshash bo‘lgan. tardenauz makonlarida mikrolit qurollar juda ko‘p uchraydi. ular juda mayda bo‘lib, ba’zilari 1 sm ga yetar yetmas bo‘lgan, 2 sm lilari esa kam uchraydi. mikrolitlar turli xil geometrik shaklda bo‘lgan (uchburchak, trapetsiya, romb). ularning ishlatilishi haqida 2 xil fikr mavjud: · 1) tayoq uchidagi yoriqqa tiqilgan va kamon o‘qi yasalgan. · 2) suyak yoki yog’och qurolllarga taqab o‘tkir tig’ hosil qilingan. · o‘rta osiyo mezoliti industriyasini o‘rganish orqali olimlar ulardagi rivojlanish jihatlarini aniqladilar. shu asosda ularni ilk, o‘rta va so‘nggi bosqichga bo‘ldilar. · ilk mezolit bosqichi yodgorliklarida mikrolit texnikasi endigina paydo bo‘lgan. bunday yodgorliklarda geometrik shakldagi (segment, trapetsiya, uchburchaksimon) tosh buyumlar kam uchraydi. mikroparaqalar kam. bu davr yodgorliklarida so‘nggi …

3 / 4

dgorliklarining yana bir xususiyati qayroqtoshlardan yasalgan qurol va qirg’ichlarning borligidir. · so‘nggi mezolit davrida mehnat qurollarining ko‘pchilik turlari maydalashgan. qalamsimon mitti o‘zaklar soni ko‘paygan. tosh bigiz paydo bo‘lgan. ikkala uchli tomonlari yo‘nilgan shakldagi paraqalar va mikroparaqalar soni ko‘payadi. bu davr yodgorliklarida qurollarni yasash texnikasi murakkablasha boradi. davrlashtirish · ilk mezolit bosqichi miloddan avvalgi xi—x ming yilliklarni o‘z ichiga oladi. ko‘shilish madaniyatida o‘z aksini topgan. · o‘rta mezolit bosqichi miloddan avvalgi ix—viii ming yilliklar bo‘lib, obishir madaniyatida o‘z aksini topgan. · so‘nggi mezolit bosqichi miloddan avvalgi vii—vi ming yilliklar bo‘lib, machay madaniyatida o‘z aksini topgan. · o‘zbekistondagi mezolit davri yodgorliklarida prizma, konus, pona shakllaridagi nukleuslar topilgan. tosh paraqalari bir tomonlama kertma tarzda o‘tkirlangan. qirg’ich qurollari tosh uchrindilardan va parchalaridan ishlangan. shuningdek, tog’li hududlarda nukleuslar qayroqtoshlardan bo‘lgan. toshkentning g’arbida qadimgi bo‘zsuv anhorining chap sohilidan topilgan. u yerdan nukleuslar, mayda paraqachalar, qirg’ichlar va hech bir makonda uchramaydigan uchburchak shaklidagi qurollar topilgan. qo‘shilishning madaniy …

4 / 4

Хотите читать дальше?

Скачайте все 4 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "mezolit davri va uning o’rganilishi"

5.mavzu: mezolit davri va uning o’rganilishi. mavzu rejasi: 1.mezolit davri va uning xususiyatlari. 2.mezolit davrining o’rganilish tarixi. yer yuzida muzliklarning chekinishi natijasida iqlim o‘zgaradi. bu esa, o‘z navbatida ibtidoiy odamlarning turmush tarzida o‘zgarishlarga olib keladi. olimlar bu davrning o‘ziga xos xususiyatlarini e’tiborga olib, uni o‘rta tosh davri, ya’ni mezolit davri deb belgilaganlar. “mezolit” so‘zi yunoncha “mezos”— o‘rta, “litos” — tosh so‘zlaridan kelib chiqqan bo‘lib, miloddan avvalgi 12 ming yilliklardan 7 ming yilliklargacha davom etgan. mezolit davrida iqlimning o‘zgarishi bilan hayvonot dunyosi ham o‘zgaradi. paleolit davridagi yirik hayvonlar yo‘qolib, ular o‘rniga tez chopar va mayda hayvonlar: arhar, muflon, tog’ echkisi, bug’u, jayron, qulon, quyon, ...

Этот файл содержит 4 стр. в формате DOCX (16,8 КБ). Чтобы скачать "mezolit davri va uning o’rganilishi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: mezolit davri va uning o’rganil… DOCX 4 стр. Бесплатная загрузка Telegram