чуқурликларни ўлчаш усуллари ва унда қўлланиладиган асбоблар

DOC 110,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1523174317_70832.doc вв - 1 1 - a соs 2 2 1 1 1 2 2 b b h b h × × + × b w p w чуқурликларни ўлчаш усуллари ва унда қўлланиладиган асбоблар режа: 1. чуқурликларни ўлчаш усуллари ва унда қўлланиладиган асбоблар 2. чуқурликларни ўлчаш натижаларини қайта ишлаш 3. сувнинг оқиш тезлигини ўлчаш ушбу мавзуда чуқурликларни ўлчаш вақтида қўлланиладиган усуллар, қурилмалар, асбоб-ускуналар, уларнинг тузилишлари ва ишлатиш тамойиллари ёритилади. ҳозирги вақтда дарёларда ҳамда нисбатан чуқур бўлмаган кўл ва сувомборларида чуқурликларни ўлчашда гидрометрик усул қўлланилади. гидрометрик усулда чуқурликни ўлчашда намётка, штанга, сув ўлчаш рейкаси, гидрометрик лотлардан фойдаланилади. бунда қайси бир асбобни танлаш дарё, кўл ёки сув омборининг чуқурлигига, сувнинг оқиш тезлигигабоғлиқ. намётка-ёғочда ишланган, узунлиги 5-7 м, диаметри 4-5 смгатенгбўлганасбобдир. у 10 смдан катта бўлакларга, 2 см дан кичик бўлакларга бўлинади. намётканинг сувга тушириладиган пастки қисмига темирдан қоплама кийдирилади. қопламанинг оғирлиги- 0,5-1 кг атрофида бўлиши керак. унинг вазифаси намёткани чўктириш ва …
2
қўл лоти ёрдамида дарёларда 25 м, кўлларда 100 м гача бўлган чуқурликларни ўлчаш мумкин. механик лотдан дарёларда сувнинг оқиш тезлиги жуда катта ёки чуқурликлар 25 м дан ортиқ бўлганда фойдаланилади. у 3 қисмдан иборат: 1) ғалтак; 2) сим ёки ип; 3) тош ёки юк. ғалтак ёрдамида лот сувга туширилади ва тортиб олинади. тошнинг оғирлиги турлича бўлади. нева лебеткасидаги тошнинг оғирлиги 50 кг гача, лугада эса 30 кг гача бўлади. механик лотларда чуқурлик ўлчанганда хатолик анчакаттабўлади. улар ёрдамида ўлчанган ҳақиқий чуқурликни топиш учун киритиладиган тузатма манфий ишора билан берилади ва қуйидаги ифода ёрдамида аниқланади: (( embed equation.3 ( ( ) (а, бу ердаа-сув юзаси билан лот туширилаётган нуқта орасидаги масофа, l-а(hфик-(2(hҳақ., l-симнинг узунлиги, ( 1 бўлса, тузатма қуйидагича аниқланади: 1) а га тузатма оламиз; 2) сув ости қисмига тузатма оламиз: l1-(1(l2, l2-(2(hҳақ. эхолотлар, яъни ультратовуш усули билан чуқурликни ўлчаш аниқ натижа беради ва у ёрдамида чуқурликни қисқа вақт ичида жуда тез …
3
ан чуқурликларни қайд этиб бориш учун махсус жадвал берилган бўлади (14-жадвал). 14-жадвал ўлчанган чуқурликларни қайд этиш жадвали вертикаллартартиби дбнданмасофа, м чуқурлик, м ишчичуқур-лик h, м вертикалларорасидаги ўзантуби баланд лиги, м чуқур- лик тезлик i ii ўрт. h,м b,м f,м2 ч.қл 10,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,55 2,0 1,10 981,10 1 12,0 1,0 1,2 1,1 1,1 1,54 2,0 3,08 980,9 2 1 14,0 2,0 2,06 2,06 2,06 2,08 2,0 4,16 979,4 3 2 16,0 2,1 2,12 2,11 2,11 1,82 2,0 3,64 978,8 4 3 18,0 1,5 1,55 1,52 1,52 1,27 2,0 2,54 979,5 5 20,0 1,0 1,03 1,02 1,02 0,5 2,0 0,25 980,8 ў. қл 0,0 2,0 981,10 изоҳ: дбн-доимий бошланғич нуқта; h-чуқурлик; b-кенглик; f-майдон. чуқурликларни қайд этиш жадвали қайта ишлангандан сўнг, ундаги маълумотлардан фойдаланиб, дарё ўзанининг кўндаланг қирқими чизмаси чизилади ва кўндаланг қирқимнинг асосий мофометрик элементлари ҳисобланади. h, м 0,1 b1 b2 b3 (h(120 м b5 b6 0,2 0,3 h1 …
4
ан ўзан туби узунлигига айтилади. намланган периметр аналитик усул билан ҳисоблаб топилади, агарда дарё муз билан қопланган бўлса, у ҳолда намланган периметрга дарёнинг кенглиги ҳамқўшилади. гидравликрадиус деб, жонли кесма майдонининг намланган периметрга бўлган нисбатига айтилади: r( , м. агар дарё кенг ва саёз бўлса, ўртача чуқурлик билан гидравлик радиус бир-бирига миқдоран яқин бўлади. бундай ҳолларда, ҳисоблашларда катта аниқлик талаб этилмаса, бу икки элементни бир - бири билан алмаштириб фойдаланиш мумкин. сувнинг оқиш тезлигини ўлчаш тезликларнинг дарё чуқурлиги ва кенглиги бўйича тақсимланиши сувнинг оқиш тезлигини ўлчаш сув сарфини аниқлашда, гидротехник иншоотларни лойиҳалаш ва қуришда, шу билан бирга қатор илмий-амалий масалаларни ҳал қилишда муҳим аҳамият касб этади. ушбу мавзуда сувнинг оқиш тезлигига таъриф берилиб, сўнгра тезликни ўлчашнинг мақсад ва вазифалари, тезликнинг жонли кесма бўйича тақсимланиши, ўзанда сувнинг ҳаракати турлари ҳамда тезликка таъсир этувчи омиллар ҳақида маълумотлар келтирилади. дарё ўзанидаги сув массасининг вақт бирлиги ичида босиб ўтган масофаси сувнинг оқиш тезлигини ифодалайди. тезликни …
5
ташкил этувчи қатламлар ва заррачалар бир хил йўналишда ўзаро параллел ҳаракат қилади. ўзанда сувнинг оқиш тезлиги суюқлик бетида кичикроқ бўлиб, маълум чуқурликкача ортиб боради ва ундан сўнг яна камаяди. тезликнинг чуқурлик бўйича бундай тақсимланишига ҳаво билан сув юзаси ўртасидаги ишқаланиш ҳамда ҳаракатланаётган сув массаси билан ўзан туби орасидаги ишқаланиш сабаб бўлади. шамаол сув бети тезлигини ошириши ёки камайтириши мумкин. оқим йўналиши билан шамолнинг йўналиши мос келганда сув юзасидаги тезлик ортади, акс ҳолда камаяди. жонли кесмада тезликнинг тақсимланиш қонуниятини ўрганиш мақсадида изотахлар ўтказилади. изотахлар жонли кесмада бир хил тезликдаги нуқталарни туташтирадиган эгри чизиқлардир. адабиётлар: 1. барышников н.б., галактионов и.и., скородумов д.е. методические указания по курсу «гидрометрия».-л.(гидрометеоиздат,1975. 2. быковв.д., васильева.в. гидрометрия. -л.: гидрометеоиздат, 1965. 3. железняковг.в. гидрологияигидрометрия. -м.: высш. шк, 1981. 4. карасеви.ф., васильева.в., субботине.с. гидрометрия. -л.: гидрометеоиздат, 1991. 5. карасеви.ф., шумкови.г. гидрометрия. -л.(гидрометеоиздат, 1985. 6. карасеви.фречнаягидрометрияиучетводныхресурсов. -л.: гидрометеоиздат, 1980. _1583820243.unknown _1583820245.unknown _1583820246.unknown _1583820247.unknown _1583820244.unknown _1583820241.unknown _1583820242.unknown _1583820240.unknown

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "чуқурликларни ўлчаш усуллари ва унда қўлланиладиган асбоблар"

1523174317_70832.doc вв - 1 1 - a соs 2 2 1 1 1 2 2 b b h b h × × + × b w p w чуқурликларни ўлчаш усуллари ва унда қўлланиладиган асбоблар режа: 1. чуқурликларни ўлчаш усуллари ва унда қўлланиладиган асбоблар 2. чуқурликларни ўлчаш натижаларини қайта ишлаш 3. сувнинг оқиш тезлигини ўлчаш ушбу мавзуда чуқурликларни ўлчаш вақтида қўлланиладиган усуллар, қурилмалар, асбоб-ускуналар, уларнинг тузилишлари ва ишлатиш тамойиллари ёритилади. ҳозирги вақтда дарёларда ҳамда нисбатан чуқур бўлмаган кўл ва сувомборларида чуқурликларни ўлчашда гидрометрик усул қўлланилади. гидрометрик усулда чуқурликни ўлчашда намётка, штанга, сув ўлчаш рейкаси, гидрометрик лотлардан фойдаланилади. бунда қайси бир асбобни танлаш дарё, кўл ёки сув омборининг чуқурлигига, сувнинг оқиш тезлигигабоғлиқ. намётка-ёғочда ишла...

Формат DOC, 110,0 КБ. Чтобы скачать "чуқурликларни ўлчаш усуллари ва унда қўлланиладиган асбоблар", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: чуқурликларни ўлчаш усуллари ва… DOC Бесплатная загрузка Telegram