boshlang’ich ta’lim tabiiy fanlari tadqiqot metodlari

DOCX 17 pages 34.8 KB Free download

17 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 34.8 KB

File type DOCX

Pages 17

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 17

2- mavzu boshlang’ich ta’lim tabiiy fanlari sohasidagi tadqiqot metodlari 1-mavzu: tabiiy fanlar nazariyasi va metodikasining predmeti, maqsad va vazifalari, tadqiqot metodlari r е j a: 1.boshlang’ich sinf o’quvchilarining tabiatga bo’lgan ongli munosabatini shakllantirish 2.boshlang’ich ta’lim tabiiy fanlari sohasidagi tadqiqot metodlari 3.boshlang’ich ta’lim tabiiy fanlarining shakllanishi va rivojlanish tarixi. 4.boshlang’ich ta’lim tabiiy fanlarining ta’limiy-tarbiyaviy vazifalari asosiy tushunchalar: nazariya, konsepsiya, nisbiylik, hayot, biokimyoviy evolyutsiyasi, fazo va vaqt. tabiiy fanlar nazariyasi. kadrlar tayyorlash milliy dasturi talablari asosida yuksak, umumiy va kasb - hunar madaniyatiga, ijodiy va ijtimoiy faollikka ega pеdagogik kadrlarning yangi avlodini shakllantirish vazifasi fanning asosiy maqsadidir. jumladan, o’zbekiston respublikasi prezidenti sh.m. mirziyoyev “ biz uchun dolzarbligi va ahamiyatini hech qachon yo’qotmaydigan yana bir masala, bu - farzandlarimizni mustaqil fikrli , zamonaviy bilim va kasb - hunarlarni egallagan, mustahkam hayotiy pozitsiyaga ega, chinakam vatanparvar insonlar sifatida tarbiyalash vazifasidir ”[footnoteref:0], - deya ta’kidlab o’tganlar. [0: mirziyoyev sh.m . buyuk kelajagimizni mard va oliyjanob …

2 / 17

ishlari lozim. shuningdek, tabiatshunoslikni o`qitishda o’quvchilarga ekologik ta’lim berish mazmunidagi bilimlar ham singdirilgan bo`lib, undagi o`quv materiallari bevosita tabiat bilan tanishish jarayonida o`rganiladigan bilimlar o`quvchilarning nazariy bilimi, amaliy ko`nikma va malakalari tarkib topishida muhim ahamiyat kasb etadi. tabiat xilma - xil ko’rinishlari bilan insonni qurshab turgan moddiy olamdan tuzilgan. o’quvchilarga ekologik ta’lim - tarbiya berishdan maqsad - tabiatni bilish va uni asrashga o’rgatish, ekologik ta’lim - tarbiyaga oid nazariy bilim, amaliy ko’nikma va malakalarni shakllantirishdan iborat. o’quvchilarga tabiatshunoslikni o’rgatib borish bilan o’qituvchi ularni ta‘limni davom ettirish va amaliy faoliyat uchun zarur bo’lgan bilim, o’quv va ko’nikmalar bilan qurollantiribgina qolmay, balki ularning dunyoqarashi, irodasi, xarakterini shakllantiradi, aqliy qobiliyatlarini rivojlantiradi. shunga ko’ra tabiatshunoslikni o’qitishning shakl va metodlarini ishlab chiqadi. o’qitish jarayoni o’zaro bog’liq bo’lgan qismlarni: predmet mazmuni, o’qituvchi va o’quvchilar faoliyatini, ya‘ni predmetning o’zini, uni o’qitishni va o’qishni, ya‘ni bilim, o’quv va ko’nikmalarni egallab olishni o’z ichiga oladi. shunga ko’ra tabiatshunoslikning vazifalari …

3 / 17

modda, energiya va axborot almashib turishga majburdir. bu degan so‘z, inson tabiatni tarkibiy qismi sifatida u bilan birgalikda, uni ichida mavjud bola oladi demakdir. insonning tabiatga ta’siri boshqa faol bo`lmagan mavjudotlar (o‘simlik va hayvonot) ta’siriga nisbatan faol va xarakteri jihatdan tubdan farq qiladi. ya’ni, inson ongi tufayli tabiatni o`z ehtiyoji va maqsadiga muvofiq tarzda o‘zgartirish va moslashtirish imkoniyatiga ega. tabiat bilan bo‘iadigan munosabatlarda insonga faollik va boshqa tirik mavjudotlar orasida yetakchilik qilish huquqini beruvchi komil inson ongi ijtimoiy muhitda, ya’ni jamiyatda shakllanadi. yuqoridagi fikrlardan kelib chiqib insonni ikkita, ya’ni tabiiy va ijtimoiy muhitlarning maxsuli bo‘lgan bioijtimoiy mavjudot deb atash mumkin. insonda ham moddiy(tana) va ruhiy (ong) mohiyat mujassamlashgandir. u tirik mavjudot sifatida tabiat mahsuli, ongi tufayli esa ijtimoiy muhit (jamiyat) maxsuli hisoblanadi. o‘zlarining biologik xususiyatlari, ijtimoiy mavqelari va boshqa sharoitlariga ko‘ra turlicha ongga ega bo‘lgan kishilar birgalikda kishilik jamiyatini tashkil etadilar. bundan ko‘rinib turibdiki, inson tabiat bilan jamiyat o‘rtasidagi boglovchi …

4 / 17

ponentidagi o‘zgarish uning boshqa komponentlarida adekvat tarzdagi ijobiy yoki salbiy o‘zgarishlarning yuz berishiga olib keladi. mavjud ilmiy manbalarga asoslanib, yer sayyorasi yoshini 4,7 mlrd yil deb aytish mumkin. mana shu o‘tgan uzoq geologik davr mobaynida yerda o‘ziga xos tabiat shakllangan. yer tabiatining evolutsion, spiralsimon tadrijiy taraqqiyoti bir neecha bosqichlarga bo‘linadi va ularning har biri o‘ziga xos xususiyatlarga ega. tabiatning shakllanishi, evolutsiyasi va asosiy xususiyatlarini o‘rganish bilan bir qatorda tabiiy fanlar ham shug’lullanadi. ekologiya fani nuqtayi nazaridan tabiat komponentlari orasidagi va ular ichidagi muvozanat qanday qaror topganligi hamda uni jamiyatning tabiatga ta’siri kuchayib borayotgan hozirgi paytda qanday qilib saqlab turish mumkinligi asosiy ahamiyatga ega. tabiatni tashkil etuvchi tarkibiy qismlar havo, suv, tog‘ jinslari, o‘simlik va hayvonotlar orasida va tabiatdagi turli modda va energiya almashinuvi jarayonlarida, uzoq geologik davrlar mobaynida o‘ziga xos barqarorlik holati yuzaga kelgan. tabiatdagi mana shu barqarorlik tabiiy yoki ekologik muvozanat deb ataladi. yerning tabiati o‘ziga xos ko‘rsatkich va …

5 / 17

uning birorta yoki bir necha komponentini o‘zgartiradi.ko’pincha bu ta’sir jarayoni komponentlararo yoki ular ichidagi muvozanat holatini buzadi. tabiatshunoslik o’rganadigan va ishlab chiqadigan masalalar doirasiga quyidagilar kiradi: tabiatshunoslik tabiat hodisalarini o’zaro bog’lanishda va rivojlanishda o’rganishga imkon beradi. tabiatshunoslik pedagogikada qo’llaniladigan tadqiqot metodlaridan foydalanadi. tabiatshunoslik o’qitish jarayonini kuzatadi, kuzatilgan jarayonlarni tahlil qiladi va taqqoslaydi, hodisalar o’rtasidagi qonuniy bog’lanishlarni aniqlaydi, xulosa va umumlashtirishning to’g’riligini amalda tekshiradi va buning natijasida tabiatshunoslikni o’qitish usul va uslublarini belgilaydi. kuzatish va tajriba tabiatshunoslikni o’qitish metodikasi sohasidagi eng muhim metodlardir. tabiatshunoslik - didaktika bilan bog’langan. o’quv materialini tanlash va uni sinflar bo’yicha taqsimlashga bo’lgan talablar didaktika bilan izohlanadi, ular xususiy metodik masalalarni hal qilishda, o’qitish metodlarini tanlashda, shuningdek o’quvchilarning o’quv faoliyatlarini har xil ko’rinish va shakllarda tashkil qilishda ham yetakchidir. metodik uslublarni faqat har bir o’quvchi psixologiyasini, yoshi va rivojlanish xususiyatlarini hisobga olgan holdagina to’g’ri tanlash mumkin. tabiatshunoslik shuningdek, botanika, seleksiya, fiziologiya, anatomiya, gigiena, zoologiya, geografiya, agrotexnika, meteorologiya, …

Want to read more?

Download all 17 pages for free via Telegram.

Download full file

About "boshlang’ich ta’lim tabiiy fanlari tadqiqot metodlari"

2- mavzu boshlang’ich ta’lim tabiiy fanlari sohasidagi tadqiqot metodlari 1-mavzu: tabiiy fanlar nazariyasi va metodikasining predmeti, maqsad va vazifalari, tadqiqot metodlari r е j a: 1.boshlang’ich sinf o’quvchilarining tabiatga bo’lgan ongli munosabatini shakllantirish 2.boshlang’ich ta’lim tabiiy fanlari sohasidagi tadqiqot metodlari 3.boshlang’ich ta’lim tabiiy fanlarining shakllanishi va rivojlanish tarixi. 4.boshlang’ich ta’lim tabiiy fanlarining ta’limiy-tarbiyaviy vazifalari asosiy tushunchalar: nazariya, konsepsiya, nisbiylik, hayot, biokimyoviy evolyutsiyasi, fazo va vaqt. tabiiy fanlar nazariyasi. kadrlar tayyorlash milliy dasturi talablari asosida yuksak, umumiy va kasb - hunar madaniyatiga, ijodiy va ijtimoiy faollikka ega pеdagogik kadrlarning yangi avlodini shakllantirish ...

This file contains 17 pages in DOCX format (34.8 KB). To download "boshlang’ich ta’lim tabiiy fanlari tadqiqot metodlari", click the Telegram button on the left.

Tags: boshlang’ich ta’lim tabiiy fanl… DOCX 17 pages Free download Telegram